Қазақстан мен Израиль арасындағы қарым-қатынас жаңа кезеңге аяқ басты. Астанада Қазақстан Республикасының Сыртқы істер министрі Ермек Көшербаев Израиль Мемлекетінің Сыртқы істер министрі Гидеон Саармен келіссөздер жүргізді. Израиль сыртқы саяси ведомствосы басшысының бұл сапары соңғы 16 жылдағы алғашқы ресми визит әрі Гидеон Саардың Қазақстанға тұңғыш келуімен ерекшеленді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Келіссөздер екіжақты күн тәртібінің кең ауқымын қамтыды - саясаттан бастап экономика, технология және туризмге дейін.
Саяси диалогтан нақты жобаларға дейін
Кездесу барысында тараптар саяси диалогтың қазіргі ахуалын, оны одан әрі дамыту перспективаларын, сауда-экономикалық және инвестициялық байланыстарды талқылады. Сонымен қатар туризм саласындағы ынтымақтастық, ғылым, білім беру және денсаулық сақтау бағыттарында тәжірибе алмасу мәселелері көтерілді.
Ерекше назар технологиялар трансферіне және екі елдің салалық ведомстволары мен іскер топтары арасындағы практикалық өзара іс-қимылды кеңейтуге аударылды. Бұл - тараптардың тек декларациялармен шектелмей, нақты нәтижелерге бағыт алғанын көрсетеді.
Аймақтық күн тәртібі және бейбіт бастамалар
Сапар аясында Қазақстан мен Израиль сыртқы істер министрліктері арасында саяси консультациялардың 12-ші раунды өтті. Онда халықаралық және өңірлік күн тәртібіндегі өзекті мәселелер қаралды.
Атап айтқанда, Таяу Шығыста бейбіт реттеуге жәрдемдесу, сенімді нығайтуға бағытталған бастамалар, сондай-ақ Қазақстанның Газадағы Бейбітшілік кеңесінің қызметіне қатысуы және Ибраһим келісімдері аясындағы өзара іс-қимыл мәселелері бойынша пікір алмасу болды.
Қазақстан тарапынан диалог пен бейбіт бастамаларды қолдау бағыты тағы да расталды.
«Серіктестігімізді жаңа деңгейге көтеруге ортақ мүддеміз бар»
Келіссөздер барысында Ермек Көшербаев Қазақстан мен Израиль арасындағы қарым-қатынастың берік негізге ие екенін атап өтті.
«1992 жылғы сәуірде дипломатиялық қатынастар орнаған сәттен бастап біз өзара құрмет пен сенімге негізделген жан-жақты ынтымақтастықты қалыптастырып, саяси, экономикалық және мәдени салаларда елеулі нәтижелерге қол жеткіздік. Сіздің бүгінгі Астанаға сапарыңыз - серіктестігімізді жаңа деңгейге көтеруге деген ортақ мүддеміздің айқын дәлелі», - деді Қазақстан СІМ басшысы.
Ол қазіргі кезеңде екіжақты ынтымақтастықтағы диалогтың жанданып отырғанын және бұл үдерісте екі мемлекеттің басшылары маңызды рөл атқаратынын атап өтті.
Агротехнология, медицина және жасанды интеллект
Құқықтық базаның берік екенін атап өткен Ермек Көшербаев сауда, инвестициялық және технологиялық ынтымақтастықты кеңейту үшін жоғары әлеует бар екенін айтты.
Қазақстан агротехнологиялар мен тамақ өнеркәсібі, денсаулық сақтау, фармацевтика және медициналық технологиялар, инфрақұрылым мен логистика, энергия тиімділігі және жаңартылатын энергия көздері салаларында жоғары қосылған құны бар бірлескен жобаларды іске асыруға мүдделі.
Сонымен қатар министр Қазақстанның БҰҰ-ның онлайн-қызметтер индексі мен Дүниежүзілік банктің GovTech жетілу индексі бойынша цифрлық технологиялар саласында әлемдік көшбасшылардың қатарында екенін атап өтіп, израильдік компанияларды Қазақстанмен белсенді ынтымақтастыққа шақырды.
Безвиз, дипломатия және бизнес
Израиль СІМ басшысы Гидеон Саар өз кезегінде барлық өзара қызығушылық тудыратын бағыттар бойынша ынтымақтастықты кеңейтуге дайын екенін білдірді. Ол экономикалық серіктестікпен қатар мәдени-гуманитарлық байланыстарды нығайтудың маңыздылығына тоқталды.
Саяси консультациялардың 12-ші раундының қорытындысы бойынша дипломатиялық кадрларды даярлау және қоғамдық дипломатия саласындағы ынтымақтастық туралы меморандумдарға қол қойылды. Сондай-ақ ұлттық паспорт иелерін визалық талаптардан босату жөніндегі үкіметаралық келісімді әзірлеуге ниет туралы меморандум қабылданды. Бұл қадам туристік және іскерлік алмасуларды едәуір жеңілдетуі мүмкін.
Бизнес-форум және нақты мүдде
Сапар аясында екі елдің іскер топтары қатысқан бизнес-форум өтті. B2B және B2G форматындағы кездесулерде жоғары технологиялы ауыл шаруашылығы, су ресурстарын басқару және цифрлық технологиялар салаларындағы бірлескен жобалардың перспективалары талқыланды.
Серіктестіктің қысқаша тарихы
Қазақстан мен Израиль арасындағы дипломатиялық қатынастар 1992 жылғы 10 сәуірде орнатылды. Сол жылдың тамызында Қазақстанда Израиль Елшілігі ашылса, 1996 жылғы мамырда Израильде Қазақстан Елшілігі өз жұмысын бастады.
2025 жылғы қаңтар-қараша аралығында екі ел арасындағы тауар айналымы 162,4 млн АҚШ долларын құрады. Оның ішінде экспорт - 92,1 млн доллар, импорт - 70,3 млн доллар.
Сапардың мәні неде
Сарапшылардың пікірінше, Гидеон Саардың Астанаға сапары Қазақстан мен Израиль арасындағы қарым-қатынасты жандандыруға бағытталған маңызды саяси сигнал болды. Келіссөздердің мазмұны мен қол қойылған құжаттар тараптардың диалогтан нақты жобаларға көшуге дайын екенін көрсетеді.
