АҚШ астанасында өткен Nuclear Fuel Supply Forum жаһандық ядролық энергетикадағы басты сұрақтардың бірін күн тәртібіне шығарды – уран мен ядролық отын жеткізілімдерінің тұрақтылығы мен сенімділігін қалай қамтамасыз етуге болады. Іс-шара «Қазатомөнеркәсіп» ұлттық атом компаниясының қолдауымен ұйымдастырылып, коммерциялық ядролық энергетика саласындағы саясат пен технологияларды айқындайтын АҚШ-тағы жетекші салалық ұйым – Nuclear Energy Institute алаңында өтті, деп хабарлайды DKNews.kz.
Форум жұмысына Қазақстан Республикасының АҚШ-тағы Елшісі Мағжан Ілиясов және «Қазатомөнеркәсіп» ҰАК АҚ-ның коммерция жөніндегі бас директоры Владислав Байғожин қатысты. Сондай-ақ жиынға АҚШ пен өзге елдерден 100-ден астам сарапшы, мемлекеттік органдардың өкілдері мен ядролық отын циклының негізгі сегменттерінде жұмыс істейтін компаниялар жиналды.
Неліктен уран тақырыбы қайта алдыңғы қатарға шықты
Соңғы жылдары ядролық энергетикаға деген қызығушылық қайта арта бастады. Көмірқышқыл газын азайту міндеттері, энергия қауіпсіздігі және ұзақмерзімді тұрақтылық мәселелері көптеген елдерді атом энергетикасын стратегиялық ресурс ретінде қайта қарауға итермелеп отыр. Бұл жағдайда уран жеткізілімдерінің сенімділігі жаһандық деңгейдегі негізгі факторға айналды.
Осы тұрғыда форумда ядролық отынның толық циклы – өндіруден бастап жеткізуге дейінгі барлық тізбектің беріктігі талқыланды.
Қазақстан – әлемдік нарықтағы негізгі ойыншы
Форумда сөйлеген сөзінде Елші Мағжан Ілиясов Қазақстан мен АҚШ арасындағы қарым-қатынастардың биыл 35 жылдық мерейтойын атап өтіп, екі ел арасындағы энергетикалық әріптестіктің ерекше маңызын айтты.
Ол Қазақстанның әлемдегі ең ірі уран өндіруші екенін, еліміздің үлесіне әлемдік бастапқы уран өндірісінің шамамен 40 пайызы тиесілі екенін және Қазақстанның АҚШ нарығындағы негізгі жеткізушілердің бірі болып саналатынын ерекше атап өтті.
Бұл көрсеткіштер Қазақстанды жаһандық ядролық энергетикадағы тұрақтылықтың маңызды тіректерінің біріне айналдырып отыр.
«Қазатомөнеркәсіптің» ұзақмерзімді бағыты
Форум аясында Владислав Байғожин «Қазатомөнеркәсіптің» әлемдік уран нарығындағы қазіргі орны мен даму стратегиясына тоқталды. Ол компанияның ұзақмерзімді жоспарлары, негізгі басымдықтары және өзгермелі нарық жағдайында тұрақты жеткізілімдерді қамтамасыз етуге бағытталған ұстанымын таныстырды.
Бұл ретте сөз тек өндіріс көлемі туралы емес, жеткізілімдердің болжамдылығы, әртараптандырылған нарықтар және серіктестермен ұзақ мерзімді сенімді қатынастар құру туралы болды.
Салалық диалогтың кең ауқымы
Форумның ерекшелігі – оған бизнес өкілдерімен қатар АҚШ мемлекеттік органдарының қызметкерлері мен тәуелсіз сарапшылардың қатысуы. Бұл ядролық отын мәселесінің тек экономикалық емес, сонымен бірге саяси және қауіпсіздік өлшемдері бар екенін көрсетеді.
Ядролық энергетика бүгінде климат, экономика және ұлттық қауіпсіздік тоғысындағы тақырыпқа айналып отыр.
Қазақстанның энергетикалық болашақтағы орны
Вашингтонда өткен Nuclear Fuel Supply Forum Қазақстанның жаһандық энергетикалық архитектурадағы орнын тағы бір мәрте айқындады. Уран нарығындағы көшбасшылық, болжамды саясат және ұзақмерзімді серіктестікке дайындық елімізді әлемдік деңгейдегі сенімді ойыншы ретінде көрсетіп отыр.
Бүгінгі таңда уран жай ғана шикізат емес. Ол – тұрақты энергия, стратегиялық сенім және болашақ энергетикасының негізі. Ал Қазақстан осы үдерістің дәл ортасында тұр.
