Қазақстан ғарыш саласындағы халықаралық байланыстарын кеңейтіп келеді.
Бұл жолы назар – Азия бағытына ауып отыр. Қазақстанның Қытай Халық Республикасындағы Елшісі Шахрат Нұрышев Азия-Тынық мұхиты ғарыштық ынтымақтастық ұйымының (APSCO) Бас хатшысы Цзян Хуэймен кездесті. Кездесуде талқыланған мәселелер елдің ғарыштық әлеуетін арттыруға бағытталған маңызды қадамдардың бірі болуы мүмкін, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қандай тақырыптар көтерілді?
Кездесу барысында APSCO-ға мүше елдердің аэроғарыш саласындағы қазіргі жағдайы сөз болды. Бірақ әңгіменің өзегі – болашақ.
Тараптар:
- ғарыш кеңістігін бейбіт мақсатта пайдалану,
- Жерді қашықтан зондтау,
- спутниктік навигация мен байланыс,
- кадрлар даярлау және кәсіби құзыреттерді арттыру,
- ғарыш ғылымы мен технологиясы саласындағы тәжірибе алмасу
бағыттарында ынтымақтастықты кеңейту мәселелерін талқылады.
Бұл жай ғана дипломатиялық кездесу емес. Сарапшылардың пікірінше, мұндай келіссөздер Қазақстанның ғарыш саласындағы қолданбалы жобаларын дамытуға нақты серпін беруі мүмкін.
APSCO деген не және ол Қазақстанға не береді?
Азия-Тынық мұхиты ғарыштық ынтымақтастық ұйымы – 2008 жылы құрылған үкіметаралық халықаралық ұйым. Штаб-пәтері Бейжің қаласында орналасқан. Ұйымның негізгі мақсаты – ғарыш ғылымы мен технологияларын бейбіт мақсатта дамыту және мүше елдер арасындағы ынтымақтастықты күшейту.
APSCO аясында:
- Жерді қашықтан зондтау бойынша бірлескен жобалар,
- спутниктік байланыс пен навигация жүйелері,
- ғылыми зерттеулер,
- мамандар даярлау бағдарламалары жүзеге асырылады.
Қазақстан үшін бұл нені білдіреді?
1. Жерді қашықтан зондтау – нақты пайда
Жерді ғарыштан бақылау ауыл шаруашылығы, экология, төтенше жағдайлардың алдын алу, су ресурстарын басқару сияқты салаларда маңызды рөл атқарады. Қазақстан – аумағы үлкен мемлекет. Сондықтан ғарыштық мониторинг технологиялары біз үшін стратегиялық құрал.
2. Спутниктік навигация – цифрлық экономикаға жол
Көлік логистикасы, геология, мұнай-газ барлау, ауыл шаруашылығы – бәрі де дәл навигацияға тәуелді. Халықаралық жобаларға қатысу Қазақстанның өз технологиялық базасын күшейтуіне мүмкіндік береді.
3. Кадр даярлау – болашаққа инвестиция
Ғарыш саласы – тек зымыран мен спутник емес, бұл – жоғары білікті инженерлер, бағдарламашылар, зерттеушілер. APSCO аясындағы оқыту бағдарламалары қазақстандық мамандарға жаңа тәжірибе мен білім алуға жол ашады.
Ғарыш – тек ғылым емес, геосаясат
Ғарыш саласындағы әрбір келісім – бұл ғылыми ғана емес, стратегиялық қадам. Қазақстанның Азия-Тынық мұхиты аймағындағы серіктестігін күшейтуі елдің халықаралық позициясын да нығайтады.
Қолданбалы ғарыш технологияларын дамытуға бағытталған APSCO-ның бірлескен бастамаларына Қазақстанның ықтимал қатысуы – жаңа жобалардың бастамасы болуы мүмкін.
Алда не күтеміз?
Әзірге нақты жобалар жарияланған жоқ. Алайда кездесуде айтылған басым бағыттар Қазақстанның ғарыш саласын жаңа деңгейге шығаруға бағытталғанын аңғартады.
Қазақстан соңғы жылдары цифрландыру мен технологиялық тәуелсіздікке басымдық беріп келеді. Осы тұрғыдан алғанда, APSCO аясындағы ынтымақтастық – жай формалды кездесу емес, нақты стратегиялық қадам.
Ғарыш – алыс емес. Ол бүгінгі экономиканың, қауіпсіздіктің және ғылымның ажырамас бөлігіне айналды. Ал Қазақстан бұл бағытта серіктестікті күшейту арқылы өз орнын бекемдей түсуге ниетті.
