Елордада Орталық Азиядағы ең ірі робототехника және STEM фестивалі – ALEM TECH FEST 2026 өтіп жатыр. Іс-шараны USTEM Foundation қоры мен ҚР Оқу-ағарту министрлігі («Дарын» республикалық ғылыми-практикалық орталығы) ұйымдастырды, ал басты қолдаушылардың бірі – «Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат қоры» АҚ. Фестивальдің негізгі бөлігі – Central Asia FIRST Championship чемпионаты. Бұл алаңда жеті елден – Қазақстан, Қырғызстан, Өзбекстан, Түрікменстан, Эстония, Вьетнам және Гонконгтан келген шамамен 5 000 қатысушы бақ сынауда, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қазақстан құрамасы тек ірі қалалардағы мектептермен ғана шектелмейді. Чемпионатқа шалғай ауылдардан келген командалар да қатысуда. Көптеген жасөспірімдер үшін жоғары деңгейдегі робототехникаға жол арнайы білім беру бағдарламаларының арқасында ашылды.
Осындай қолдаудың жарқын мысалы – Абай облысында USTEM Foundation бастамасымен іске қосылған «Жасампаз ұрпақ» қайырымдылық жобасы. Жобаның бас демеушілері – «Қазақстан халқына» қоғамдық қоры және «Батыр боламын» қоры.
Жобаның басты мақсаты – қала мен ауыл арасындағы «цифрлық алшақтықты» жою. Оның миссиясы – бұрын жоғары технологиялар тек арман болған өңірлерде заманауи білім беру ортасын қалыптастыру. Бағдарлама аясында халықаралық фестивальге Астанаға 8 команда, яғни шамамен 50 жас инженер келді.
Оқыту бағыттары мыналарды қамтиды:
- Робототехника және бағдарламалау – алгоритм негіздерінен бастап автономды машиналарды жобалауға дейін.
- 3D-модельдеу – күрделі нысандарды жасауға арналған өндірістік бағдарламалық құралдармен жұмыс.
- Art & Media Skills – креативті ойлау мен цифрлық ортада жұмыс істеу дағдыларын дамыту.
Бүгінде бастама Аягөз, Бесқарағай, Мақаншы және Жаңасемей аудандарын қамтып отыр. Бұл жоба 7 жастан 17 жасқа дейінгі жасөспірімдерге технология әлемінің есігін ашуда.
Фестивальге қатысушылардың айтуынша, бағдарлама олардың дайындық деңгейіне айтарлықтай әсер етіп, қатарластарының техникалық пәндерге қызығушылығын арттырған. Аягөз қаласынан келген Аяла Айткалиева туған қаласындағы өзгерістер туралы былай дейді:
«Бағдарлама арқасында Аягөзге EV3 және Spike жиынтықтары әкелінді, жаңа секциялар ашыла бастады. Бұл үлкен серпін берді: өткен жылмен салыстырғанда біздің командамыз екі есеге жуық өсті. Қазір біз жетеуміз және ежелгі каналдарды тазалауға арналған археологиялық робот жобасын ұсынып отырмыз. Осы жобамен жұмыс істеу мені қатты өзгертті: жауапкершілігім артты, жадым мен ойлау қабілетім жақсарды. Қаламызда Жас техниктер станциясына келетін балалар санының көбейгені қуантады».
Мақаншы ауданынан келген Арсен Оспанов инженерлік жолдағы алғашқы қадамдары мен салауатты бәсеке туралы ойымен бөлісті:
«Осындай ауқымды чемпионатта өз облысыңды таныстырғанда, зор жауапкершілікті сезінесің – бәрі дәл сенің мойныңда тұрғандай болады. Менің ойымша, робототехниканы барлық жерде дамыту қажет, өйткені болашақ – жасанды интеллект пен автоматтандыруда. "Жасампаз ұрпақ" жобасының маңызы – мегаполистердегі емес, аудан мен ауылдағы балаларға да мүмкіндік беруінде. Иә, қазір қала командаларымен тәжірибе айырмашылығы сезіледі, бірақ заманауи жабдық пен үлкен ынта бұл алшақтықты азайтады. Бірнеше жылдан кейін жеңіске жетіп, Қазақстан атынан АҚШ-та өтетін FIRST Championship финалына шығамыз деп сенемін».
«Жасампаз ұрпақ» жобасы – жай ғана үйірмелер жиынтығы емес. Бұл – балаларды болашақ технологияларымен жұмыс істеуге, инженерлік тұрғыда ойлауға және өзін жаһандық технологиялық үдерістің толыққанды қатысушысы ретінде сезінуге үйрететін ерекше орта.
