2026 жылдың 4 сәуірі – ерекше дата.
Дәл осы күні Мәскеудің қақ ортасында тұрған ұлы ойшыл Абай Құнанбаев ескерткішінің ашылғанына 20 жыл толды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл – жай ғана мерейтой емес, екі елдің рухани байланысын айқындайтын маңызды символ.
Мәскеуде гүл шоқтары қойылды
Мерейтой күні Қазақстанның Ресейдегі Елшісі Дәурен Абаев, Астана қаласы мәслихатының депутаттары және дипломатиялық корпус өкілдері Мәскеудегі «Чистые Пруды» бульварына жиналып, Абай ескерткішіне гүл шоқтарын қойды.
Бұл рәсім – дәстүр. Бірақ әр келген сайын оның мәні жаңара түседі: бұл тек тағзым емес, мәдени жадымызды жаңғырту.
Неге дәл осы жер?
Абай ескерткіші тұрған орын кездейсоқ таңдалмаған. Кеңес заманында дәл осы жерде Қазақ КСР-нің Тұрақты өкілдігі орналасқан. Қазір мұнда Қазақстанның Ресейдегі Елшілігі бар.
Яғни, бұл – тарихи жады мен қазіргі дипломатия тоғысқан нүкте.
Ескерткіш – Қазақстанның Мәскеуге сыйы
Монумент 2006 жылы Қазақстанның Ресейге жасаған ерекше тартуы ретінде ашылды. Ашылу салтанатына сол кездегі екі ел президенттері де қатысқан.
Ескерткіштің артында үлкен шығармашылық топ тұр:
- мүсіншілер Марат және Саид Айнековтар
- сәулетші Валерий Романенко
- дизайнер Тимур Сүлейменов
- суретші Эдуард Дробицкий
Бұл – бір ғана мүсін емес, бірнеше өнер саласының тоғысуынан туған туынды.
Минус 20 градуста туған өнер
Мүсіншілердің айтуынша, ескерткішті жасау оңай болмаған. Авторлардың бірі Саид Айнеков ерекше бір кезеңді еске алады: жұмыс қатты аязда, -20 градус температурада жүргізілген.
Сол кезеңдегі еңбек тек кәсіби шеберлік емес, нағыз табандылықтың үлгісі болды. Жуковскийдегі өндіріс комбинатындағы жұмыс, ресейлік әріптестермен таныстық – бәрі бүгін тарихқа айналған.
20 жылда не өзгерді?
Астана қаласы мәслихатының төрағасы Табиғат Зейнұлқабден атап өткендей, бұл ескерткіш – Ресейдің тек Абайға емес, бүкіл қазақ халқына деген құрметінің белгісі.
Соңғы екі онжылдықта:
- мәдени байланыстар нығайды
- бірлескен жобалар көбейді
- әдеби және рухани диалог кеңейді
Абай тұлғасы осы процестің символына айналды.
Абай – Мәскеудегі «тірі орын»
Бұл ескерткіш жай ғана тарихи нысан емес. Ол – тірі мәдени кеңістік.
Жыл сайын 10 тамызда – Абай күні:
- мұнда ақынның өлеңдері оқылады
- әндері шырқалады
- қазақстандықтар мен мәскеуліктер жиналады
Бір сәтке Мәскеудің ортасы қазақ рухымен тыныстап кетеді.
Неге бұл маңызды?
Абай ескерткіші – тасқа қашалған тұлға ғана емес. Ол – мәдени көпір.
Ол:
- Қазақстанның рухани әлемін Мәскеуге алып келді
- екі ел арасындағы байланысты адамдық деңгейде жақындатты
- қазақ мәдениетінің жаһандық кеңістіктегі орнын айқындады
20 жыл өтсе де, Абай сөзі өзекті. Ал Мәскеудегі ескерткіш – сол сөздің үнсіз, бірақ әсерлі жалғасы.
