Ташкентте өткен ARCHICA 2026 халықаралық конгресі Орталық Азиядағы сәулет саласындағы пікірталастың жаңа кезеңге өткенін көрсетті, деп хабарлайды DKNews.kz.
Егер бұрын өңірде құрылыс көлемі, жаңа шаршы метрлер және жобаларды жылдам іске асыру басым талқыланса, бүгінде назар мүлде басқа мәселелерге ауысқан.
Енді мамандарды мына сұрақтар толғандырады:
- қалалар климаттық қысымға қалай бейімделеді
- урбанизация кезінде болмыс қалай сақталады
- мәдени жады неге маңызды
- технологиялар адамға қалай қызмет етуі тиіс
- сәулет не үшін салынады
Ташкентте қандай диалог өтті
6-7 сәуір күндері Ташкентте өткен ARCHICA 2026 алғашқы кезеңінде сәулетшілер, девелоперлер, зерттеушілер және урбанистика саласының өкілдері бас қосты.
Олар ғимараттардың сыртқы формасын емес, қалалық ортамен жұмыс істеудің жаңа қағидаларын талқылады.
Іс-шараны ARCHICA ұйымдастырды.
Қолдаушылар қатарында:
- «АстанаБасжоспар» ҒЗЖИ ЖШС
- Өзбекстан сәулетшілер одағы
- Астана урбанистика орталығы
- Habitat Academy
- БҰҰ-Habitat
бар.

Қаланың болмысын қалай сақтау керек
Конгрестегі негізгі тақырыптардың бірі – жаңа қалаларға арналған мәдени стратегиялар болды.
Сарапшылар мына мәселелерді көтерді:
- тарихи мұраны жоспарлауда ескеру
- заманауи қаланың өзіндік келбетін сақтау
- халықаралық бәсекеге қабілетті болу
- қоғамдық кеңістіктердің сапасын арттыру
Бұл әсіресе Орталық Азия қалалары үшін маңызды.
Жасанды интеллект сәулетшіні алмастыра ма
ARCHICA 2026 аясында технология тақырыбы да кең талқыланды.
Алайда басты сұрақ «ЖИ сәулетшіні алмастыра ма?» емес, оның жобалауды қалай өзгертетіні болды.
Saraiva + Associados серіктесі Антонио Беттанкур былай деді:
«Жасанды интеллект бізге әртүрлі жоспарлау нұсқаларын, ғимаратты орналастыру шешімдерін визуализациялауға мүмкіндік береді. Біз оларды клиентке көрсетіп, кеңістіктің қандай функциясы болуы керектігін, қандай ғимарат қажет екенін, қанша шаршы метр керек екенін бірге анықтай аламыз»
Оның айтуынша, AI – шешім қабылдауды жеңілдететін құрал.

Сәулетшіге енді не қажет
Killa Design компаниясының аға сәулетшісі Сагдияр Аббазов кәсіби өсу үшін тек теория жеткіліксіз екенін айтты.
Оның пікірінше, сәулетшіге:
- жаңаны сынау
- қателесуден қорықпау
- үздіксіз даму
- интеллектуалдық аштық
қажет.
Ландшафт – сән емес, әлеуметтік инфрақұрылым
Frantz Slater DesignCollective тең құрылтайшысы Мэттью Франц қалалық кеңістікті «азаматтық теңестіруші» деп атады.
«Біз ландшафтты жобалағанда оны “азаматтық теңестіруші” ретінде қарастырамыз. Кеңістіктер сапалы, ойластырылған және адамдарға жағымды болуы керек»
Яғни парк, алаң, жасыл аймақтар енді тек безендіру элементі емес, өмір сапасының бөлігі саналады.

Орталық Азия неге ерекше жағдайда
Өңір бір уақытта бірнеше сын-қатермен бетпе-бет келіп отыр:
- ыстық климат
- су тапшылығы
- урбанизация қарқыны
- мәдени әртүрлілік
- инфрақұрылымға қысым
Сондықтан сәулет енді тек әдемілік емес, өмір сүру құралына айналып барады.
ARCHICA Awards кімдерге берілді
Конгресс аясында ARCHICA Awards марапаттары табысталды.
Биылғы жеңімпаздар:
- Architectural Legacy – Фарход Мусаков
- Creative Excellence – Audiotheatre жобасының авторлары Диляра Мажитова мен Владимир Радостовец
- Architecture for Humanity – «САД» студиясы және Максим Олтян
- Excellence in Architectural Glazing Solutions – Engelberg компаниясы
Бұл марапаттар маусымдық трендтен гөрі ұзақ мерзімді құндылықтарды бағалауға бағытталған.
Келесі кезең қайда өтеді
ARCHICA жобасы алдағы айларда жалғасады.
Алдымен Бакуде өтетін Дүниежүзілік қалалар форумы WUF13 аясында екі сессия ұйымдастырылады.
Онда:
- су үнемдейтін жоспарлау
- климатқа төзімді тұрғын үй
- жаңа қалалар моделі
- тұрақты инфрақұрылым
тақырыптары талқыланады.
Негізгі спикерлер:
- Кванфил Чжоу
- Катя Шефер
- Гарри Доббс
Ал ARCHICA 2026 екінші кезеңі 5-6 қазанда Астанада өтеді.

Бұл не үшін маңызды
ARCHICA 2026 бір нәрсені көрсетті: Орталық Азия қалалары енді тек тез салынған жаңа ғимараттармен өлшенбейді.
Енді маңыздысы:
- мағына
- тұрақтылық
- экология
- адамға жайлылық
- болашаққа төзімділік