Қазақстан мен Қытай арасындағы байланыс енді тек Бейжің мен Астана деңгейінде ғана емес, нақты өңірлер арасында да жаңа қарқын алып келеді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл жолы назарда – Қытайдың ең ірі индустриялық әрі ғылыми аймақтарының бірі саналатын Хубэй провинциясы.
ҚР-ның Сиань қаласындағы Бас консулы Жошыхан Қыраубаев Хубэй өңірінің Халықтық үкіметі Сыртқы істер басқармасының басшысы Чжан Сяомеймен кездесіп, екіжақты өңіраралық ынтымақтастықтың болашағын талқылады. Кездесу барысында айтылған бағыттар қазіргі геосаяси және экономикалық жағдайда Қазақстан үшін ерекше маңызды көрінеді.
Әңгіме тек сауда туралы емес
Келіссөздерде цифрлық экономика, инвестиция, білім беру, туризм және мәдени-гуманитарлық байланыстар басты тақырыптардың біріне айналды. Бұл – Қазақстанның Қытаймен классикалық экспорт-импорт қатынасынан кеңірек форматқа көшіп жатқанын көрсетеді.
Әсіресе цифрлық экономика саласына ерекше назар аударылуы кездейсоқ емес. Соңғы жылдары Қытай өңірлері жасанды интеллект, логистика, өндірісті автоматтандыру және “ақылды қала” технологиялары бойынша әлемдік деңгейде бәсекеге қабілетті экожүйе қалыптастырды. Ал Қазақстан дәл қазір цифрлық трансформация кезеңінен өтіп жатыр.
Сарапшылардың айтуынша, мұндай байланыстар аймақтарға тікелей инвестиция тартуға мүмкіндік береді. Яғни мәселе тек мемлекеттің емес, нақты облыстар мен қалалардың дамуына әсер етуі мүмкін.
Хубэй – Қытайдағы маңызды өңірлердің бірі
Хубэй провинциясы Қытай экономикасында стратегиялық орын алады. Оның орталығы Ухань қаласы өндіріс, жоғары технология және білім беру салаларымен танымал. Пандемиядан кейін өңір халықаралық серіктестікті қайта күшейтуге басымдық беріп отыр.
Қазақстан үшін бұл бағыт бірнеше себеппен маңызды:
- жаңа технология тарту;
- өндірістік кооперацияны дамыту;
- көлік-логистика бағыттарын кеңейту;
- ауыл шаруашылығындағы инновацияларды енгізу;
- су ресурстарын тиімді пайдалану тәжірибесін үйрену.
Кездесу барысында дәл осы салаларға ерекше назар аударылғаны бекер емес.
Тоқаев қол қойған келісімнің әсері қандай?
Кездесуде Қазақстандағы инвестициялық климатқа да тоқталды. Әңгіме барысында Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың 19 мамырда Қазақстан мен Қытай арасындағы инвестицияларды өзара қорғау және көтермелеу туралы келісімді ратификациялағаны айтылды.
Бұл құжат шетелдік инвесторларға құқықтық кепілдіктер береді. Қарапайым тілмен айтқанда, Қытай бизнесі Қазақстанға қаржы салғанда өз инвестициясының қорғалатынына сенімді бола түседі.
Соңғы жылдары Қазақстан сыртқы инвесторлар үшін бәсекеге түсіп жатыр. Орталық Азияда өндіріс ашуға қызығушылық артқан тұста мұндай келісімдер елдің позициясын күшейте алады.
Аймақтар арасындағы байланыс не береді?
Кездесуде екі тарап биылғы жылдың екінші жартысына жоспарланған сапарларды үйлестіру мәселесін де талқылады. Бұл жерде маңыздысы – өңіраралық дипломатияның күшеюі.
Бұрын халықаралық келісімдердің көбі тек орталық билік деңгейінде жүзеге асатын. Қазір өңірлердің өзі шетелдік серіктес іздеп, тікелей байланыс орнатуға мүдделі.
Бұл бірнеше мүмкіндік ашады:
- жаңа бірлескен өндірістер;
- білім беру бағдарламалары;
- студенттер мен оқушылар алмасуы;
- туристік маршруттарды дамыту;
- мәдени жобаларды көбейту.
Әсіресе кәсіптік-техникалық білім беру саласындағы әріптестік қазіргі еңбек нарығы үшін маңызды тақырыпқа айналып отыр. Қазақстанда жұмысшы мамандықтарына сұраныс өсіп келе жатқанда, Қытайдың өндірістік білім беру тәжірибесі қызығушылық тудырады.
Қазақстан Қытай өңірлерімен жұмысты күшейтіп жатыр
Соңғы уақытта Қазақстан Қытайдың жекелеген провинцияларымен байланысты жүйелі түрде дамытып келеді. Сарапшылар мұны “жаңа өңірлік дипломатия” деп атайды.
Себебі бүгінде Қытай экономикасының негізгі қозғаушы күші – дәл осы провинциялар. Кейбір өңірлердің экономикасы тұтас мемлекеттердің ЖІӨ-сінен де үлкен.
Ал Қазақстан үшін бұл:
- жаңа нарық,
- жаңа технология,
- жаңа инвестиция,
- және транзиттік әлеуетті күшейту мүмкіндігі.
Хубэймен басталған жаңа диалог алдағы уақытта нақты жобаларға ұласса, бұл Қазақстан аймақтары үшін де экономикалық серпін беруі мүмкін.
