Тимур Турлов Boeing 777 сатып алуы мүмкін: оның 60 компаниясы туралы не белгілі?

770
Арман Қоржымбаев Бас редактор

Қазақстанда ірі авиациялық жоба қолға алынбақ. Тимур Турловтың инвестициялық құрылымдары бақылайтын Alatau Air Cargo жүк әуе компаниясы 2027 жылы Boeing 777 ұшағын сатып алуды жоспарлап отыр. Бұл жоспар Қарағандыдағы «Сары-Арқа» әуежайын ауқымды жаңғырту және жүк тасымалын дамыту жобасымен қатар жүзеге аспақ.

Бұл туралы 8 қазанда Turlov Private Holding өткізген баспасөз мәслихатында компанияның бас директоры Ольга Баскакова мәлімдеді. DKNews.kz тілшісі қатысқан жиында Турловтың бүгінде 60-қа жуық компанияны қамтитын жеке инвестициялық бизнесі таныстырылды. Оның портфелінде авиациядан бөлек цемент өндірісі, алтын мен мыс өндіру, логистика, технология, футбол және медиа жобалары бар.

Суретке түсіруші Роман Дементьев

Ұшақ сатып алу жоспарына назар аударылуы тегін емес. Инвестициялық топ жүк тасымалдаушы әуе компаниясының да, Қарағанды әуежайына иелік ететін компанияның да бақылау үлесіне ие. Енді осы активтер Қазақстан арқылы өтетін халықаралық жүк бағыттарын дамытуға негіз болуы мүмкін.

Alatau Air Cargo-ға Boeing 777 не үшін қажет?

Ольга Баскакованың айтуынша, Boeing 777 ұшағын 2027 жылы Alatau Air Cargo қызметін дамыту үшін сатып алу жоспарланған.

Жолаушы тасымалдайтын әуе компанияларынан айырмашылығы, бұл тасымалдаушының негізгі бағыты — жүк жеткізу. Оның дамуы халықаралық тасымал көлемін ұлғайту және Қазақстанның транзиттік мүмкіндігін пайдаланумен байланысты.

Boeing 777 ұшағының бірнеше нұсқасы бар. Соның бірі — жүк тасымалына арнайы жасалған Boeing 777F. Мұндай ұшақтар алыс қашықтыққа ірі көлемдегі жүктерді халықаралық әуежайлар арасында жеткізуге арналған.

Алайда компания қай нұсқаны сатып алатынын әзірге нақтылаған жоқ. Ұшақтың бағасы, ықтимал бағыттары және сатып алу шарттары да жарияланбады.

Бұл жерде әңгіме инвестициялық топтың авиациялық бизнесіне кіретін жүк әуе компаниясының жоспары туралы болып отыр. Turlov Private Holding — әуе тасымалдаушысы емес, инвестор.

Қарағанды әуежайы мен Alatau Air Cargo қалай байланысқан?

Турловтың жүк авиациясына қатысты инвестициялары Boeing 777 туралы хабарландырудан әлдеқайда бұрын басталған.

2024 жылғы мамырда Turlov Private Holding Қарағандыдағы «Сары-Арқа» халықаралық әуежайына иелік ететін Sky Service ЖШС-нің 60 пайызын сатып алды. Компанияның тағы 35 пайызы Ерлан Оспановта, 5 пайызы Айдан Ақановта қалды.

Кейін инвестициялық топ жүк әуе компаниясының капиталына кірді.

Alatau Air Cargo алғашында 2025 жылғы қазанда KTZ Air Cargo атауымен құрылған. Оның құрылтайшысы «Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясының еншілес ұйымы KTZ Express болды.

2026 жылдың көктемінде Turlov Private Holding тасымалдаушының капиталына кіріп, 50,98 пайыздық бақылау үлесін иеленді. Қосымша акциялар шығарылғаннан кейін KTZ Express үлесі 49,02 пайыз болды.

Кейін меншік құрылымы өзгерді. Тамызда Alatau Air Cargo-ның бақылау пакеті Turlov Private Holding-тің еншілес компаниясы TPH Logistics Group Ltd.-ке берілді.

Осылайша, Турловтың жеке инвестициялық тобы мамандандырылған холдинг арқылы жүк әуе компаниясын бақылайды. Сонымен бірге «Сары-Арқа» әуежайының иесі саналатын компаниядағы басым үлеске де ие.

Бұл әуе тасымалы мен жерүсті инфрақұрылымын қатар дамытуға мүмкіндік береді. Дегенмен әуе компаниясы мен әуежай дербес заңды тұлғалар болып қала береді.

Қарағандыдағы жүк көлемін 15 мыңнан 200 мың тоннаға жеткізбек

Boeing 777 сатып алу жоспары Қарағандыны халықаралық әуе жүк тасымалы орталығына айналдыру міндетімен байланысты.

«Сары-Арқа» әуежайының базасында CargoHUB Karaganda мультимодальды әуе хабы жобасы жүзеге асырылып жатыр.

Қарағанды облысы әкімдігінің ресми ақпаратына сәйкес, әуежайда өңделетін жүк көлемін жылына 15 мың тоннадан 200 мың тоннаға дейін жеткізу жоспарланған. Бұл бастапқы көрсеткіштен он еседен астам жоғары.

Жоба аясында 2030 жылға қарай шамамен 2 мың жаңа жұмыс орнын ашу көзделген.

Әуе хабын дамыту жүк рейстерінің санын көбейтумен шектелмейді. Жоба логистикалық инфрақұрылымды кеңейтуді, жаңа кәсіпорындар ашуды және әуе кемелеріне қызмет көрсетуді дамытуды қамтиды.

Сондай-ақ әуежай аумағында «Сарыарқа» арнайы экономикалық аймағының қосалқы аймағын құру жоспарланған. Онда жұмыс істейтін компаниялар заңнамада қарастырылған жеңілдіктерді пайдалана алады.

Негізгі бағыттардың қатарында Қытай мен Еуропа арасындағы тасымал, халықаралық транзит және электронды сауда жүктеріне қызмет көрсету бар.

Әуежай қазірдің өзінде Эквадордан, Нидерландтан, Бельгиядан және Оңтүстік-Шығыс Азия елдерінен келетін халықаралық жүк рейстерін қабылдайды.

Бұған дейін Қарағанды әуежайының ауқымды жаңғыруы мен QarGoCity жүк экожүйесі жобасы туралы егжей-тегжейлі жазған едік.

Енді әуежай инфрақұрылымын дамытуға өз әуе тасымалдаушысын кеңейту жоспары қосылып отыр.

Жылына 200 мың тонна жүк өңдеу — қазір қол жеткізілген нәтиже емес, жобаның 2030 жылға арналған межесі.

Турловқа Freedom-нан бөлек холдинг не үшін керек?

Turlov Private Holding Ltd. 2021 жылғы 19 шілдеде құрылған. Компания «Астана» халықаралық қаржы орталығында тіркелген.

Оның негізін қалаушы әрі негізгі құрылтайшысы — жария компания саналатын Freedom Holding Corp.-тың негізін қалаушы ретінде танымал Тимур Турлов.

Алайда екі құрылымның жұмыс істеу қағидалары бөлек.

Freedom Holding Corp. — ақпаратты ашу, корпоративтік басқару және активтерді іріктеу талаптары қолданылатын жария компания.

Ал Turlov Private Holding — түрлі саладағы кәсіпорындарға инвестиция салатын жеке құрылым. Ол дамудың бастапқы кезеңіндегі жобаларды да қаржыландыра алады.

Мұндай формат жекелеген жобалардың тәуекелін және инвестицияның ұзақ мерзімде қайтуын ескере отырып шешім қабылдауға мүмкіндік береді.

Компания материалдарында кейбір активтер Freedom Holding талаптарына сай келген жағдайда оларды кейін жария құрылымға өткізу мүмкіндігі де көрсетілген.

Бірақ Turlov Private Holding активтері Freedom Holding Corp. құрамына автоматты түрде кірмейді. Негізгі акционерінің ортақ болуы екі компанияның инвестициялық портфелі бір дегенді білдірмейді.

Алтын, цемент, ұшақ: 60 компаниядан тұратын портфель қалай қалыптасты?

Бірнеше жыл ішінде Turlov Private Holding инвестиция салатын бағыттарын едәуір кеңейтті.

2023 жылы компания экономиканың нақты секторы мен цифрлық инфрақұрылымға басымдық берді.

Сол кезеңдегі инвестициялар қатарында Семей цемент зауыты, Central Asia Gold Corp., Central Asia Gold Production, «Ай Карааул» және AKASHI Data Center PLC бар.

Бұл жобалар құрылыс материалдарын өндіру, геологиялық барлау, пайдалы қазбаларды өндіру және есептеу инфрақұрылымын дамытумен байланысты.

2024 жылы көлік және технология саласындағы жобалар, соның ішінде Sky Service қосылды.

2025 жылғы инвестициялық қызмет тарихында Alatau Air Cargo мен Қарағандының «Шахтер» футбол клубы аталады.

Ал 2026 жылғы таныстырылымда жаңа бағыттар ретінде Kursiv Media Holding, Musan Group және Tranzit Trans Logistics көрсетілген.

Жалпы, компания инвестициялық мүдделері аясында 60-қа жуық кәсіпорын бар екенін мәлімдеді.

Қаржы ұйымдарынан айырмашылығы, бұл бизнестер өнеркәсіп, инфрақұрылым, тасымал, технология және қызмет көрсету салаларында жұмыс істейді. Сондықтан олардың қаржылық нәтижелері әртүрлі нарықтар мен экономикалық факторларға тәуелді.

Турлов Tranzit Trans Logistics компаниясының 60 пайызына ие болды

Холдинг авиациямен қатар жерүсті логистикасындағы қатысуын да кеңейтіп жатыр.

2026 жылғы 17 сәуірде Turlov Private Holding Tranzit Trans Logistics ЖШС-дегі 60 пайыздық үлесті сатып алды. Қалған 40 пайызы Сұлтан Исинде сақталды.

Мәміле туралы ақпарат Қазақстан қор биржасында — KASE-де жарияланды.

Корпоративтік құрылым өзгергеннен кейін жеке холдинг байланысты TRC Logistics компаниясындағы 25,77 пайыздық тікелей үлеске де ие болды.

Бұл — Turlov Private Holding-тің көлік саласындағы инвестициялық портфелін кеңейтетін қадам.

Топтың әуежай инфрақұрылымы мен жүк авиациясында активтері бар. Енді оның инвестициялары жерүсті тасымалымен айналысатын компанияларды да қамтиды.

Дегенмен ұсынылған материалдарда осы компаниялардың күнделікті қызметін бірыңғай логистикалық жүйеге біріктіру жөніндегі нақты жоспарлар ашып көрсетілмеген.

Семей цемент зауыты 2,4 млрд теңгеге жуық салық төлеген

Баспасөз мәслихатында Turlov Private Holding инвестиция салған бірқатар компанияның салық төлемдері таныстырылды.

2026 жылға қатысты келтірілген деректердің ішіндегі ең ірі сома «ПК «Цементный завод Семей» ЖШС-не тиесілі — 2 394 626 990 теңге.

Кәсіпорын цемент пен құрылыс материалдарын өндіреді. Оның өніміне сұраныс тұрғын үй, өнеркәсіп және инфрақұрылым құрылысының көлеміне тікелей байланысты.

Басқа компаниялар бойынша 2026 жылғы салық төлемдері мынадай:

Компания Салық төлемдері
Arlan Group 616,1 млн теңге
Med365 258,2 млн теңге
Kursiv Media Holding 192,7 млн теңге
Central Asia Gold Corp. 124,8 млн теңге
Alatau Air Cargo 93,6 млн теңге
Sky Service / «Сары-Арқа» әуежайы 42,1 млн теңге
«Ай Карааул» 23,4 млн теңге

Freedom Drive жобасының көрсеткіші бөлек ұсынылды. Таныстырылымға сәйкес, оның 2025 жылғы салық төлемдері шамамен 2,1 млрд теңге болған.

Барлық көрсеткіш Turlov Private Holding ұсынған ақпаратқа негізделген. Бұл — жеке холдингтің шоғырландырылған қаржылық есебі емес, жекелеген кәсіпорындар бойынша берілген деректер.

Салық төлемдерін пайдамен немесе түсіммен шатастыруға болмайды. Компания инвестициялық портфелінің жиынтық құнын және барлық активінің жалпы қаржылық нәтижесін жариялаған жоқ.

Балалар футболына 15 млрд теңге қарастырылған

Турловтың инвестициялары арасында өнеркәсіп пен көлікке тікелей қатысы жоқ жобалар да бар.

Соның бірі — балалар мен жасөспірімдер футболы.

Таныстырылымда Freedom Youth Football League жобасына төрт маусымға 15 млрд теңге бюджет қарастырылғаны көрсетілген.

Жоба балалар мен жасөспірімдер футболын қолдауға және спорттық ортаны дамытуға бағытталған.

Жеке холдингтің инвестициялық тарихында Қарағандының «Шахтер» футбол клубы да бар.

Турловтың клубты дамытуға қатысуы Қазақстан футболына жеке инвесторлар тарту процесінің бір бөлігіне айналды.

Кәсіпкер бұған дейін бизнес, цифрлық экожүйелер және Қарағандының «Шахтеріне» қатысты жоспарлары туралы көлемді сұхбатында футбол инфрақұрылымын ұзақ мерзімге дамыту мен ойыншылар даярлаудың маңызын айтқан еді.

Балалар футболына инвестиция салу мен кәсіби клубты қаржыландыру — екі бөлек жоба. Сондықтан футбол лигасының бюджетін «Шахтерді» сатып алу немесе ұстау шығыны деп қабылдауға болмайды.

2026 жылы портфельге медиа жобалары қосылды

Турловтың жеке инвестициялық бизнесінің медианарыққа шығуы да назар аударарлық.

Turlov Private Holding-тің 2026 жылғы материалдарында Kursiv Media Holding пен Musan Group көрсетілген.

Kursiv Media Holding іскерлік және ақпараттық медианы дамытады. Компания таныстырылымында оның 2026 жылғы салық төлемдері 192,7 млн теңге деп берілген.

Медианың өнеркәсіп немесе көлік активтерінен айырмашылығы көп. Оның жұмысы аудиторияға, жарнама нарығына, оқырман сеніміне және бизнес-модельдің тұрақтылығына байланысты.

Ұсынылған материалдарда Turlov Private Holding-тің аталған медиакомпаниялардағы нақты үлестері, мәмілелердің құны және активтерді сатып алу шарттары көрсетілмеген.

Сондықтан олардың қаржылық құнын бағалауға немесе жаңа инвесторлардың редакция жұмысына ықпалы туралы қорытынды жасауға әзірге негіз жоқ.

Ольга Баскакова: Турловтың жеке активтерін кім басқарады?

Turlov Private Holding-тің операциялық басқаруына Ольга Баскакова жауап береді.

Суретке түсіруші Роман Дементьев

Ол компанияның бас директоры және азшылық үлесі бар құрылтайшысы.

Оның міндетіне қаржылық емес активтерді басқару, инвестициялық жобалардың құрылымын қалыптастыру, жаңа бағыттарды дамыту және бизнес қызметін сүйемелдеу кіреді.

Баскакова Алматыда туған. Құқық, халықаралық экономика және психология салалары бойынша жоғары білімі бар.

Ол орыс, ағылшын, француз, неміс және испан тілдерін меңгерген.

Портфельде 60-қа жуық компания болғандықтан, басқару міндеттері де әртүрлі.

Цемент зауыты үшін өндірістік қуат пен құрылыс нарығындағы жағдай маңызды. Әуе компаниясы ұшақ құнын, техникалық қызмет көрсету шығынын және рейстердің жүкпен қамтылуын ескеруі керек. Ал медиабизнес жарнама берушілермен және аудиториямен жұмыс істейді.

Инвесторы ортақ болғанымен, әр бағыттың өзіндік басқару шешімдері қажет.

Қарағандыға салынған инвестиция Қазақстан үшін несімен маңызды?

Boeing 777 туралы жоспар Турловтың инвестициялық стратегиясын нақты инфрақұрылымдық жоба арқылы бағалауға мүмкіндік береді.

Қарағанды әуежайына иелік ететін компанияның 60 пайызы Turlov Private Holding-ке тиесілі.

Alatau Air Cargo жүк тасымалдаушысы да жеке холдинг құрылымдарының бақылауында. Сонымен бірге компаниядағы елеулі үлес KTZ Express-те сақталған.

Бұған қоса, жүк өңдеу көлемін айтарлықтай ұлғайтуды және жаңа жұмыс орындарын ашуды көздейтін CargoHUB Karaganda жобасы дамып жатыр.

Авиациялық бизнес үшін бұл бағыттар бірін-бірі толықтырады: тасымалдаушыға инфрақұрылым, ал әуежайға тұрақты жүк ағыны қажет.

Дегенмен экономикалық нәтиже жүк жөнелтушілерді тарта алуға, рейстерді жеткілікті жүкпен қамтамасыз етуге және жеткізу құнын бәсекеге қабілетті етуге байланысты болады.

Жаңа ұшақтың өзі транзиттің өсуіне кепілдік бермейді.

Топтың көлік саласындағы бірнеше бағытты қатар дамытуы да назар аударады. Авиациялық активтерден бөлек, оның инвестициялық портфеліне Tranzit Trans Logistics қосылды.

Қазақстан үшін мұндай жобалар халықаралық сауда, қойма логистикасы және Азия мен Еуропа арасындағы жүк ағындарына қызмет көрсету тұрғысынан маңызды болуы мүмкін.

Қарағандыдағы жобаның нәтижесін бағалайтын меже де белгіленген: 2030 жылға қарай әуежайдағы жылдық жүк көлемін 15 мыңнан 200 мың тоннаға жеткізу.

Ал алдағы маңызды қадамдардың бірі Ольга Баскакова баспасөз мәслихатында айтқан Alatau Air Cargo үшін Boeing 777 сатып алу болуы мүмкін.

Әзірге ұшақтың қаншаға түсетіні және қандай бағыттарға ұшатыны белгісіз. Бірақ осы деректер белгілі болғанда, сатып алудың толыққанды халықаралық жүк әуе хабын құруға қаншалықты ықпал ететінін бағалауға болады.

«DKnews.kz» халықаралық ақпараттық агенттігі Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрлігінде тіркелген. Есепке қою туралы куәлік № 10484-АА 2010 жылдың 20 қаңтарында берілді.

Тақырып
Жаңарту
МИА «DKnews.kz» © 2006 -