Самарқандта балалар обырына қарсы күрес мәселесі талқыланды. Өзбекстанда өтіп жатқан «Балалардың әл-ауқатына инвестиция: болашақ ұрпақтың орнықты әрі әділетті дамуына жол» атты дүниежүзілік саммит аясында балалар онкологиясы бойынша II халықаралық конгресс ұйымдастырылды. Саммиттің ресми платформасында таныстырылған халықаралық жиынға Қазақстанды қоса алғанда, алты елдің денсаулық сақтау саласының өкілдері мен жетекші медициналық ұйымдардың мамандары қатысты, деп хабарлайды DKNews.kz.
«Сауығудан өмір сапасына дейін» тақырыбындағы конгресс балалардың қатерлі ісіктен емделу мәселесін кеңірек қарастыруға бағытталды. Дәрігерлер мен халықаралық сарапшылар үшін басты мәселе – баланың өмірін сақтап қалумен қатар, оның емнен кейінгі өмір сапасын жақсарту.
Жиында Өзбекстанның бірінші ханымы Зироат Мирзиёева әлем елдерін балалардың денсаулығын қорғау жолында нақты әрі шұғыл әрекет етуге шақырды. Ал ұзақ уақыт ем қабылдап жүрген балалардың сөздері конгрестің ең әсерлі сәттерінің біріне айналды.
Қазақстан мен тағы бес елдің өкілдері бас қосты
II халықаралық конгресс Өзбекстан, Әзербайжан, Қазақстан, Қырғызстан, Тәжікстан және Ресейдің денсаулық сақтау саласындағы басшыларын біріктірді.
Оған Дүниежүзілік денсаулық сақтау ұйымының, Халықаралық балалар онкологтары қоғамының және Еуропалық онкологтар мектебінің өкілдері қатысты.
Сондай-ақ шетелдік университеттік клиникалардың, жетекші медициналық орталықтардың, халықаралық және ұлттық ғылыми ұйымдардың, азаматтық қоғамның өкілдері бас қосты.
Мұндай құрам балалар онкологиясы мәселесін тек бір елдің денсаулық сақтау жүйесі шеңберінде емес, халықаралық ынтымақтастық арқылы қарастыруға мүмкіндік береді.
Әсіресе Орталық Азия мемлекеттері үшін медициналық тәжірибе алмасу, мамандардың кәсіби байланыстарын нығайту және балаларға мамандандырылған көмек көрсету мәселелері өзекті.
Зироат Мирзиёева әлем елдерін бірігуге шақырды
Конгресте сөз сөйлеген Өзбекстанның бірінші ханымы Зироат Мирзиёева балалардың ауыр сырқаттарымен күресте халықаралық ынтымақтастықтың маңызын атап өтті.
Ол әлемдік қоғамдастықты, үкіметтерді, ғалымдарды және гуманитарлық ұйымдарды нақты әрі шұғыл шаралар қабылдау үшін күш біріктіруге шақырды.
Бұл үндеудің негізгі мәні – балалардың ауыр ауруларын емдеу мүмкіндігі отбасының тұрғылықты жеріне немесе әлеуметтік жағдайына тәуелді болмауы тиіс.
Балалар онкологиясы саласында халықаралық байланыстардың маңызы ерекше. Өйткені диагностика, күрделі емдеу тәсілдері және оңалту бағытындағы тәжірибе алмасу медициналық көмектің сапасын жақсартуға ықпал ете алады.
Неліктен конгресс «Сауығудан өмір сапасына дейін» деп аталды?
Балалар онкологиясында емдеудің нәтижесін тек ауруды жеңумен бағалау жеткіліксіз. Ұзақ уақыт ем қабылдаған баланың физикалық, психологиялық және әлеуметтік жағдайы да маңызды.
Ауыр сырқат баланың күнделікті өмірін түбегейлі өзгертуі мүмкін. Ол мектептегі сабақтарынан қалып, достарымен араласу мүмкіндігінен уақытша айырылып, медициналық процедураларға бейімделуге мәжбүр болады.
Мұндай жағдайда емдеу аяқталғаннан кейін де қолдау қажет болуы мүмкін.
Өмір сапасына бағытталған кешенді тәсіл бірнеше маңызды мәселені қамтиды:
- Қатерлі ісікті ерте анықтау және уақтылы диагноз қою.
- Мамандандырылған медициналық көмектің қолжетімділігін арттыру.
- Емдеу барысында баланың психологиялық жағдайын қолдау.
- Ұзақ ем қабылдайтын балалардың білім алуын жалғастыру.
- Оңалту және емнен кейінгі медициналық бақылау.
- Ата-аналар мен отбасы мүшелеріне әлеуметтік және психологиялық көмек көрсету.
Осы міндеттердің барлығы бір-бірімен байланысты. Мысалы, баланың денсаулығы жақсарғанымен, оның оқуына қайта оралуы немесе бұрынғы әлеуметтік ортасына бейімделуі қосымша уақыт пен қолдауды қажет етуі мүмкін.
Сондықтан конгрестің тақырыбы медициналық емнің нәтижесімен қатар, баланың кейінгі өміріне де назар аударуға шақырады.
Mehrli Maktab оқушыларының сөздері қатысушыларды толқытты
Халықаралық конгрестің ерекше сәттерінің бірі – Mehrli Maktab мектебінің тәрбиеленушілерінің өнер көрсетуі болды.
Балалар қатысушылармен өздерінің өмірлік оқиғаларын және болашаққа деген үміттерін бөлісті.
Олардың сөздері ұзақ уақыт ем қабылдайтын балалардың қандай қиындықтармен бетпе-бет келетінін және сол кезеңде қолдаудың қаншалықты маңызды екенін көрсетті.
Конгресс қатысушылары балалардың әңгімелері арқылы емдеу нәтижесіне медициналық есептер тұрғысынан ғана емес, кішкентай пациенттің көзімен қарауға мүмкіндік алды.
Бұл кездесудің эмоционалдық маңызы да осында. Дәрігер үшін емдеу нәтижесі медициналық көрсеткіштермен өлшенсе, бала үшін ол отбасымен бірге болу, сабаққа қатысу, достарымен кездесу және қалыпты өмірге оралу мүмкіндігімен де байланысты.
Mehrli Maktab қандай мектеп?
Mehrli Maktab – Өзбекстанда ұзақ мерзімді ем қабылдайтын балалардың білім алуын жалғастыруына арналған госпитальдық білім беру бастамасы.
Мұндай мектептердің негізгі міндеті – денсаулығына байланысты әдеттегі мектепке бара алмайтын балалардың оқу үдерісінен қол үзіп қалмауына көмектесу.
Госпитальдық білім беру баланың медициналық жағдайын ескере отырып ұйымдастырылады. Сабақтардың мазмұны мен ұзақтығы оның денсаулығына және емдеу кестесіне бейімделуі мүмкін.
Бұл тәсілдің психологиялық маңызы да бар. Білім алу баланың күнделікті өмірінде белгілі бір тұрақтылықты сақтауға және болашаққа деген сенімін нығайтуға көмектеседі.
Сонымен қатар мектеппен байланысын үзбеу емдеу аяқталғаннан кейін баланың қалыпты оқу ортасына қайта бейімделуін жеңілдетуі мүмкін.
Самарқандтағы конгресте Mehrli Maktab оқушыларының сөз сөйлеуі балалар онкологиясы мәселесінің медициналық мекемелер шеңберінен әлдеқайда кең екенін көрсетті.
Балалар онкологиясында халықаралық ынтымақтастық не үшін қажет?
Балалардағы қатерлі ісік ауруларын диагностикалау мен емдеу жоғары білікті мамандарды, арнайы медициналық жабдықтарды және үздіксіз бақылауды қажет етеді.
Кейбір жағдайларда күрделі зертханалық зерттеулер, сирек қолданылатын емдеу әдістері немесе бірнеше маманның бірлескен шешімі қажет болуы мүмкін.
Мұндай міндеттерді шешуде халықаралық тәжірибе алмасу маңызды рөл атқарады.
Бір елдің медициналық орталығында қолданылатын тиімді тәсілдер басқа мемлекеттердегі мамандар үшін де пайдалы болуы мүмкін. Ал ғылыми ұйымдар арасындағы ынтымақтастық диагностикалау және емдеу әдістерін жетілдіруге жағдай жасайды.
Конгреске университеттік клиникалар мен жетекші медициналық орталықтардың қатысуы кәсіби байланыстарды дамытуға мүмкіндік берді.
Дегенмен кездесудің өтуі нақты бірлескен медициналық бағдарламалардың іске қосылғанын білдірмейді. Ұсынылған материалда жаңа келісімдердің саны, қаржыландыру көлемі немесе іске асыру мерзімдері көрсетілмеген.
Қазақстан үшін бұл кездесудің маңызы қандай?
Қазақстанның денсаулық сақтау саласы өкілдерінің конгреске қатысуы балалар онкологиясы мәселелерін өңірлік және халықаралық деңгейде талқылауға мүмкіндік берді.
Еліміз үшін балалардағы қатерлі ісіктерді ерте анықтау, мамандандырылған медициналық көмектің сапасын арттыру және емнен кейінгі оңалту мәселелері маңызды.
Сонымен қатар ауыр сырқатқа шалдыққан балалардың білім алуын жалғастыруы мен олардың отбасыларына қолдау көрсету де кешенді көмектің бір бөлігі.
Самарқандтағы кездесу осындай мәселелер бойынша тәжірибе алмасуға арналған алаң болды.
Алайда Қазақстан делегациясының қатысуы елімізде жаңа емдеу орталықтары ашылатынын немесе қосымша қаржыландыру бөлінетінін білдірмейді. Мұндай шешімдер туралы ресми мәлімет жарияланған жоқ.
Баланың сауығуы – тек медициналық мәселе емес
Самарқандтағы II халықаралық конгресс балалар онкологиясына қатысты маңызды көзқарасты алға шығарды: емдеудің мақсаты баланың өмірін сақтап қалумен шектелмеуі керек.
Бала аурудан кейін де сапалы білім алуға, отбасымен және достарымен қарым-қатынас жасауға, қоғам өміріне қатысуға мүмкіндік алуы тиіс.
Осы тұрғыдан алғанда, дәрігерлердің, педагогтердің, психологтердің және әлеуметтік қызметкерлердің бірлескен жұмысы ерекше маңызға ие.
Зироат Мирзиёеваның халықаралық ынтымақтастыққа шақыруы мен Mehrli Maktab оқушыларының сөздері конгрестің негізгі идеясын айқындады: әрбір баланың өмірі мен болашағы назардан тыс қалмауы керек.
Бұған дейін біз Самарқандта ұзақ уақыт ем қабылдайтын балалардың білім алуын жалғастыру, отбасыларға әлеуметтік көмек көрсету және оңалтуды қолжетімді ету мәселелері қалай талқыланғаны туралы жазған едік. Сол материалда Mehrli Maktab госпитальдық мектебінің жұмысы мен балаларға арналған кешенді қолдау жүйесіне де тоқталған болатынбыз.
