Криптовалюта ірі көлемдегі активтерді жасырудың бір құралына айналды. Қазақстандық прокурорлар шетелдегі мүлікті анықтау және мемлекетке келтірілген залалды өтеу үшін заманауи цифрлық технологияларды пайдаланып жатыр, передает DKNews.kz.
Бұл жұмыстың нәтижелері туралы Қазақстан Республикасының Бас прокуроры Берік Асылов «Қазіргі құқықтық жүйедегі «Заң мен тәртіп» конституциялық қағидаты: сын-қатерлер, инновациялар және шешімдер» атты халықаралық ғылыми-практикалық конференцияда мәлімдеді.
Прокурорлар шетелден 20 млн долларлық активтерді тапты
Конференцияда жарияланған маңызды нәтижелердің бірі шетелдегі активтерді заманауи IT құралдарының көмегімен анықтауға қатысты болды.
Бас прокуратураның мәліметінше, биыл арнайы прокурорлар шетелдік юрисдикциялардан 20 миллион АҚШ долларына бағаланған активтердің орналасқан жерін анықтаған. Олардың едәуір бөлігі криптовалюта түрінде сақталған.
Іздестіру жұмыстарына прокуратура органдары мен отандық компаниялар әзірлеген технологиялық шешімдер қолданылған. Бұл цифрлық өнімдер халықаралық конференция қатысушыларына таныстырылды.
Ведомствоның хабарлауынша, аталған технологияларды пайдалану мемлекетке келтірілген залалды өтеуге де мүмкіндік берген.
Алайда нақты қанша қаражаттың мемлекетке қайтарылғаны жеке көрсетілмеген. Сондықтан анықталған 20 миллион доллардың барлығы бюджетке өндірілді деп айтуға негіз жоқ.
Жасанды интеллект прокуратура жұмысына енгізіліп жатыр
Пленарлық отырыста сөз сөйлеген Берік Асылов құқық қорғау жүйесінің одан әрі дамуын Қазақстандағы цифрлық трансформациямен байланыстырды.
Оның айтуынша, Мемлекет басшысы Қазақстан халқына арнаған жуырдағы Жолдауында жасанды интеллектіні енгізу мен цифрлық технологияларды дамытуды стратегиялық басымдықтардың қатарына қосқан.
Осыған байланысты прокуратура органдары аналитикалық жүйелерді кеңінен қолданып, ықтимал тәуекелдерді алдын ала болжауға басымдық беруі тиіс.
Мұндай технологиялар құқықбұзушылықтарды анықтауға, ауқымды ақпаратты талдауға және Қазақстаннан тыс жерлердегі активтерді іздеуге мүмкіндік береді.
Бұл бағытта нақты жұмыстар жүргізіліп жатыр. Бұған дейін біз Астанада қоғамдық қауіпсіздікті қамтамасыз етуге арналған жеті жаңа цифрлық жүйенің таныстырылғаны туралы жазған едік. Олардың дамуындағы негізгі бағыттардың қатарында жасанды интеллект пен қылмыстық қатерлерді болжау да бар.
Берік Асылов: Заң лауазымына қарамастан бәріне бірдей қолданылуы тиіс
Бас прокурор өз сөзінде «Заң мен тәртіп» конституциялық қағидатын жүзеге асыру мәселесіне ерекше тоқталды.
Асыловтың айтуынша, жаңа Конституцияның қабылдануы мемлекеттілікті нығайтуға, азаматтардың құқықтарын қорғауға және құқықтық жүйені жетілдіруге негіз қалады.
«Заң мен тәртіп» идеологиясы Конституцияның кіріспесінде және оның негізгі қағидаттарында бекітілген.
Бас прокурор заң талаптарының сақталуын қамтамасыз ету тек құқық қорғау органдарының міндеті емес екенін атап өтті. Қоғамдағы тәртіпке әрбір азамат та жауапты.
Сонымен бірге мемлекет кез келген заңсыз әрекетке, оның ішінде лауазымды тұлғалар тарапынан жасалатын құқықбұзушылықтарға да ымырасыз қарсы тұруы қажет.
Асыловтың ұстанымынша, заң алдында барлығы тең, ал жауапкершіліктің бұлтартпастығы адамның атқаратын қызметіне немесе қоғамдағы мәртебесіне байланысты болмауы тиіс.
Мұндай тәсіл мемлекеттік органдардан заң бұзушылықтарға жол бермеуді ғана емес, билік жүйесінің өз ішіндегі заңсыз әрекеттерге де тиісті құқықтық баға беруді талап етеді.
Қазақстан трансұлттық қылмысқа қарсы ынтымақтастықты күшейтеді
Шетелдегі активтерді іздеу басқа мемлекеттердің құзырлы органдарымен тығыз байланыс орнатуды қажет етеді.
Сондықтан конференцияның негізгі тақырыптарының бірі әртүрлі елдердің құқық қорғау органдары арасындағы ақпарат алмасу мен бірлескен жұмысты үйлестіру болды.
Қатысушылар халықаралық ынтымақтастық тетіктерін, ақпарат алмасу мүмкіндіктерін және құқық қолдану тәжірибесін жетілдіру жолдарын талқылады.
Кездесу аясында Қазақстан Республикасы Бас прокуратурасының жанындағы Құқық қорғау органдары академиясы мен Есірткі құралдарының, психотроптық заттар мен олардың прекурсорларының заңсыз айналымына қарсы күрес жөніндегі Орталық Азия өңірлік ақпараттық үйлестіру орталығы (ОАӨАҮО) арасында өзара түсіністік туралы келісімге қол қойылды.
Бұл ынтымақтастық бірнеше мемлекеттің аумағын қамтитын есірткі қылмысына қарсы күресте ақпарат алмасу мен ведомствоаралық байланысты нығайтуға бағытталған.
Үш келісім құқық қорғау саласындағы әріптестікті кеңейтеді
Халықаралық конференция заңнама мен цифрлық технологияларды талқылаумен ғана шектелген жоқ.
Іс-шара барысында Құқық қорғау органдары академиясы тағы екі ынтымақтастық келісіміне қол қойды.
Олардың бірі Еуропалық жария құқық ұйымымен (EPLO), екіншісі Қазақстан Республикасы Жоғары Сот Кеңесінің жанындағы Сот төрелігі академиясымен жасалды.
Бұл келісімдер құқықтық білім беру, ғылыми зерттеулер және кәсіби тәжірибе алмасу бағытындағы әріптестікті дамытуға негіз болады.
Конференцияға Премьер-Министрдің бірінші орынбасары Нұрлыбек Нәлібаев, Жоғары Сот Кеңесінің төрағасы Дмитрий Малахов және Қаржылық мониторинг агенттігінің төрағасы Жанат Элиманов қатысты.
Сондай-ақ жиынға Қауіпсіздік Кеңесінің өкілдері, Құрылтай депутаттары, мемлекеттік органдардың басшылары, халықаралық ұйымдардың өкілдері, отандық және шетелдік жоғары оқу орындарының жетекшілері мен құқықтанушы ғалымдар жиналды.
БҰҰ Даму бағдарламасының, ЕҚЫҰ-ның және БҰҰ-ның Есірткі және қылмыс жөніндегі басқармасының өкілдері де қатысушыларға құттықтау сөз арнады.
Конференцияның басты мақсаты заңнаманы жетілдіру, құқық қолдану тәжірибесін дамыту және құқықтық тәртіпті нығайту бойынша нақты ұсыныстар әзірлеу болды.
Ал цифрлық технологияларды қолданудың әзірге жарияланған ең нақты нәтижесі — бір жыл ішінде шетелде орналасқан 20 миллион долларлық активтердің анықталуы.