Азия инфрақұрылымдық инвестициялар банкі (АИИБ) Қазақстанда Алматыны теміржол арқылы айналып өту жобасын іске асыру үшін 150 млн АҚШ доллары көлемінде қаржыландыру туралы келісімге қол қойды. Қаражат ұлттық теміржол операторы «Қазақстан темір жолы» (ҚТЖ) компаниясына беріледі, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл жоба Алматы үшін ғана емес, бүкіл елдің көлік-логистикалық жүйесі үшін стратегиялық маңызға ие. Негізгі мақсаттар – жүк тасымалының тиімділігін арттыру, қала ішіндегі қозғалысты жеңілдету және Қазақстанның өңірлік транзиттік әлеуетін күшейту.
Халықаралық қаржы институттарының бірлескен жобасы
Алматыны айналып өтетін теміржол құрылысы кеңейтілген көпжақты қаржыландыру пакеті аясында жүзеге асырылады. Осы пакетке:
- Халықаралық қаржы корпорациясы (IFC),
- Азия инфрақұрылымдық инвестициялар банкі (АИИБ),
- Standard Chartered Bank,
- Инвестициялық кепілдіктер жөніндегі көпжақты агенттік (MIGA)
қатысады.
Бірлескен қолдаудың жалпы көлемі 300 млн АҚШ долларына дейін, қаржы швейцариялық франкпен номинацияланған. IFC мен АИИБ инвестициялары MIGA кепілдігімен қамтамасыз етіледі. Бұл құрылым Қазақстанның көлік инфрақұрылымын жаңғырту бағдарламасына халықаралық қаржы ұйымдарының сенімі жоғары екенін көрсетеді.
Алматыны айналып өтетін жаңа теміржол қандай болады
Жоба Алматының солтүстік бөлігін айналып өтетін жаңа электрлендірілген бір жолды жүк теміржол желісін салуды көздейді. Болашақ маршруттың ұзындығы шамамен 75 шақырым болады. Ол:
- шығыста Жетіген бекетінен,
- батыста Қазыбек Бек бекетіне дейін созылады.
Жаңа айналма жол жүк пойыздарын қала аумағынан тыс бағытта өткізуге мүмкіндік береді. Сонымен қатар жоба аясында:
- жаңа теміржол бекеттері,
- көпірлер мен эстакадалар,
- ілеспе инфрақұрылым нысандары салынады,
- бағыттың соңғы екі телімі жаңғыртылады.
Қала үшін қандай пайдасы бар
Алматының айналасында жеке жүк бағытжолын құру бірден бірнеше мәселені шешеді. Ең алдымен, қаланың ішіндегі теміржол желісіндегі жүктеме азаяды. Бұл жолаушылар пойыздары үшін өткізу қабілетін арттыруға мүмкіндік береді.
Сонымен қатар теміржол кептелісінің азаюы:
- қозғалыстың тұрақтылығын жақсартады,
- қалалық ортаға түсетін экологиялық жүктемені төмендетеді,
- жүк тасымалына байланысты шығарындыларды қысқартады.
Қазақстанның транзиттік әлеуеті артады
Жобаның тағы бір маңызды қыры – Қазақстанның еуразиялық транзиттік рөлін күшейтуі. Теміржол тасымалының тиімділігін арттыру өңірлік және халықаралық жүк ағындарын, соның ішінде Транскаспийлік көлік дәлізі арқылы өтетін сауда маршруттарын дамытуға серпін береді.
АИИБ Инвестициялар жөніндегі бас директоры Константин Лимитовскийдің айтуынша, көлік инфрақұрылымын нығайту Қазақстанның ұзақ мерзімді дамуы үшін шешуші рөл атқарады.
"Алматыны теміржолмен айналып өту ұлттық теміржол жүйесіндегі ең күрделі кедергілердің бірін жояды. Бұл жүк тасымалын тезірек, сенімді әрі экологиялық таза етеді. Біз бұл жобаның бизнес пен қала тұрғындары үшін нақты пайда әкелетініне сенімдіміз", – деді ол.
IFC тарапынан да жобаның маңыздылығы атап өтілді. Ұйым өкілдері бұл инвестициялар теміржол инфрақұрылымын жаңғыртуға, электрлендіруді кеңейтуге және стратегиялық бағыттардағы өткізу қабілетін арттыруға бағытталғанын мәлімдеді.
Ұлттық стратегияның бір бөлігі
Қазақстан – АИИБ-тің құрылтайшы мемлекеті әрі Банктің Орталық Азиядағы негізгі серіктестерінің бірі. Алматыны теміржол арқылы айналып өту жобасы:
- көлік инфрақұрылымын жаңғырту,
- транзиттік әлеуетті арттыру,
- орнықты әрі тиімді логистикалық жүйе қалыптастыру
бойынша ұлттық күн тәртібінің ажырамас бөлігі саналады.
Жоба АИИБ-тің «Байланыстылық және өңірлік ынтымақтастық» және «Орнықты инфрақұрылым» бағыттарындағы басымдықтарына толық сәйкес келеді. Құрылысты және іске асыруды «Қазақстан темір жолы» компаниясы жүзеге асырады.