22 қаңтар күні Beeline Kazakhstan Қазақстан Республикасының Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі, ІІМ және ҰҚК өкілдеріне арналған арнайы воркшоп өткізді. Іс-шара барысында оператордың антифрод-бөлімі алаяқтық схемалардың жолын кесу және абоненттердің қауіпсіздігін қамтамасыз ету бойынша атқарылған жұмыстардың нәтижесін ұсынды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Воркшоп алаяқтыққа қарсы күрестегі өзекті қауіптерді талқылауға, тәжірибе алмасуға және нақты нәтиже берген кейстерді көрсетуге арналған алаңға айналды.
10-нан астам зияткерлік жүйе абоненттерді қорғайды
Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес, телекоммуникациялық, банк және басқа да қызметтерді көрсететін операторлар антифрод-қызметтердің жұмысын қамтамасыз етуге міндетті. Beeline Kazakhstan бұл бағытта жүйелі түрде және ұзақ жылдан бері жұмыс істеп келеді.
Бүгінде компанияда 10-нан астам зияткерлік антифрод-жүйе қолданылады. Олар:
- деректер мен абоненттердің мінез-құлқын талдайды;
- күмәнді және аномальды белсенділікті анықтайды;
- қауіпті жағдайлар туралы автоматты түрде хабар береді;
- кейбір жағдайларда ықтимал қауіптерді алдын ала болжайды.
Бұл шешімдердің бір бөлігі 20 жылдан астам уақыттан бері қолданылып келеді. Алайда алаяқтардың әдістері үнемі өзгеретіндіктен, антифрод-құралдар да тұрақты түрде жетілдіріліп отырады.
Сонымен қатар Beeline Kazakhstan TNS+ магистральдық операторымен тығыз ынтымақтастықта жұмыс істейді. Бұл компанияға алаяқтарға тек жергілікті емес, халықаралық деңгейде де қарсы тұруға мүмкіндік береді.
Миллиондаған алаяқтық әрекеттің жолы кесілді
Воркшоп барысында Beeline сарапшылары нақты нәтижелермен бөлісті.
Нөмірді қолдан жасауға қарсы күрес. 2022 жылдан бері Beeline-де жалған нөмірлерді автоматты түрде бұғаттайтын жүйе жұмыс істейді. Егер қоңырауды бастаған оператор сұранысты растаудан өтпесе, қоңырау бірден қабылданбайды. Осы шешімнің арқасында 3 жыл ішінде 29 миллион алаяқтық қоңырау бұғатталған.
Роуминг пен eSIM бақылауы. Компания елден тыс жерде eSIM тіркеуге шектеу енгізді. Соңғы екі жылда алаяқтық мақсатта Ресейге, Беларусь пен Украинаға шығарылған 12 мыңнан астам нөмір бұғатталды. Украина бағытында бұл шаралар алаяқтық көрсеткішін нөлге дейін төмендетуге мүмкіндік берді.
Beeline бастамалары салалық стандартқа айналды
Beeline Kazakhstan енгізген бірқатар шешімдер кейіннен бүкіл байланыс саласына ортақ талапқа айналды.
- Абоненттік нөмірлерге лимит. 2020 жылы Beeline енгізген бір адамға 10 нөмірден артық тіркеуге тыйым салу бүгінде Қазақстандағы барлық байланыс операторлары үшін міндетті талап болып отыр.
- Техникалық ұсынымдар. 2021 жылы Beeline тәжірибесіне сүйене отырып, ҰҚК байланыс нарығының қатысушыларына халықаралық коммутаторларда қалалық және қысқа нөмірлерден трафик өткізуге шектеу қоюды ұсынды. Бұл алаяқтардың осы арна арқылы әрекет етуін айтарлықтай қысқартты.
- Биометриялық сәйкестендіру. 2020 жылы Beeline енгізген SIM-картаны тіркеу кезінде биометриялық верификациялау рәсімі биыл бүкіл сала үшін міндетті болды. Тек 2025 жылдың соңғы бір жарым айында 92 мыңнан астам нөмір биометриялық сәйкестендіру арқылы тіркелген. Бұл SIM-карталардың заңсыз қолданылуын бақылауды күшейтті.
Мемлекеттік органдармен өзара іс-қимыл
Beeline-нің антифрод-командасы алаяқтарға қарсы күресте мемлекеттік органдармен тығыз жұмыс істейді.
- 2022 жылдан бері Ішкі істер министрлігімен ынтымақтастық туралы меморандум күшінде.
- 2025 жылы ІІМ және ҰҚК-мен бірлескен жедел іс-шаралар нәтижесінде Теміртау, Сарыағаш және Павлодар қалаларында алаяқтар топтары ұсталды.
- 2025 жылғы желтоқсанда Алматы қаласының прокуратурасымен өзара іс-қимыл туралы меморандум жасалды.
Алаяқтар мессенджерлерге ауысуда
Beeline сарапшыларының айтуынша, алаяқтардың әдістері үнемі өзгеріп отырады. Қазіргі таңда алаяқтық белсенділік мессенджерлерге қарай ығысып жатыр. Онда қаскөйлер азаматтардың сеніміне кіріп, психологиялық қысым көрсету әдістерін жиі қолданады.
Осыған байланысты компания мамандары азаматтарды барынша сақ болуға шақырады және Beeline сайтында ең жиі қолданылатын алаяқтық тәсілдердің тізімі үнемі жаңартылып отыратынын еске салады.
Beeline Kazakhstan тәжірибесі алаяқтықпен күресте тек технология ғана емес, мемлекет пен нарықтың бірлескен жұмысы шешуші рөл атқаратынын көрсетеді. Миллиондаған бұғатталған қоңыраулар, салалық стандарттарға айналған шешімдер және нақты қылмыстық топтардың ұсталу фактілері кешенді тәсілдің тиімді екенін дәлелдейді.
