Қазақстанда инвестициялық климатты жақсарту бағытында жаңа кезең басталды. Прокуратура органдары енді инвесторлардың мәселесіне «бақылаушы» емес, нақты «серіктес» ретінде араласады. Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес, ведомство инвестициялық жобаларды жедел сүйемелдеу форматына көшіп, бюрократиямен ашық күрес жариялады.
Бұл туралы Арнайы инвестициялық кеңес барысында Бас прокурор Берік Асылов мәлімдеді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Оның айтуынша, соңғы екі жылда прокуратура инвесторлардың құқықтарын қорғау саласында елеулі нәтижелерге қол жеткізгенімен, рұқсат құжаттары мен техникалық шарттарды беру кезіндегі созбалаң әлі де жобалардың дамуын тежеп отыр.
Инвесторларға не кедергі?
Негізгі проблема – барлығына таныс бюрократия.
Құқық белгілейтін құжаттар уақытында берілмейді, инфрақұрылымға қосылу созылады, ал кей жағдайда лауазымды тұлғалардың салғырттығы жобаларды айлап, тіпті жылдап тоқтатып қояды.
«Инвесторлар тиісті инфрақұрылымдар мен рұқсат құжаттарын ешқандай бюрократиясыз бірден алуы керек. Көптеген мәселенің түп-тамыры дәл осында», – дейді Бас прокурор
Прокуратураның жаңа бағыты қандай?
Ведомство жұмысының басым бағыттары айқындалды:
- Инвестициялық жобаларды толық тексеру Прокуратура мемлекеттік органдармен бірлесіп, барлық ағымдағы инвестициялық жобаларға жүйелі тексеру жүргізеді. Мақсат – кедергілерді ерте анықтап, жобаның тоқтап қалуына жол бермеу.
- Қатаң прокурорлық қадағалау Өңірлердегі инвест-прокурорларға орындалуы міндетті алдын ала жазбаша ескертулер мен нұсқаулар беру құқығы берілді. Бұл – рұқсатты созған немесе заңсыз талап қойған шенеуніктер үшін нақты жауапкершілік.
- Сотқа дейінгі реттеу Инвесторлар мен мемлекеттік органдар арасындағы даулар сотқа жетпей шешіледі. Прокуратура медиатор рөлін атқарып, бизнесті ұзақ сот процестерінен қорғауды көздейді.
Нақты нәтиже бар ма? Иә, бар
Бас прокуратураның деректеріне сүйенсек, жаңа тәсілдер нақты нәтиже бере бастаған:
- Мемлекеттік органдардың бизнеске қарсы 1000-нан астам негізсіз бастамасының жолы кесілді
- Инвесторларға қатысты қылмыстық істер саны екі есеге қысқарды
- Прокурор келісімінсіз бірде-бір тексеру, айыппұл немесе талап-арыз күшіне енбейді
- 400 заңсыз тексеру жойылды
- 500 әкімшілік іс жүргізу тоқтатылды
- 200 шектеу шарасының алдын алды
Сонымен қатар, «прокурорлық сүзгінің» арқасында:
- инвесторлармен сот даулары 30%-ға азайды
- бизнестің қадағалау органдарына деген сенімі 70%-ға дейін өсті
- заңбұзушылық пен әуре-сарсаң үшін 340 лауазымды тұлға жауапқа тартылды
Әр жобаға – дербес прокурор
Тағы бір маңызды жаңалық – әрбір ірі инвестициялық жобаға жеке прокурор бекітілді. Бұл жобаның барлық кезеңінде жедел байланыс орнатып, мәселені «кабинеттен кабинетке» сабылмай шешуге мүмкіндік береді.
Қазірдің өзінде:
- 2 мыңға жуық инвестордың мәселесі шешілді
- 250 инвестициялық жоба іске қосылуға мүмкіндік алды
Қорытынды
Прокуратураның жаңа ұстанымы айқын:
«Бюрократияға мүлде жол жоқ – барынша нақты іс-әрекет».
Бұл тәсіл қағаз жүзіндегі уәде емес, нақты сандармен дәлелденіп отыр. Егер басталған реформалар осы қарқынмен жалғасын тапса, Қазақстан инвесторлар үшін тек уәде беретін емес, шын мәнінде қолайлы әрі әділ алаңға айналуы әбден мүмкін.
