Қазақстанда жүргізіліп жатқан конституциялық реформа елдің болашағына тікелей әсер ететін тарихи кезең ретінде бағаланып отыр. Конституциялық комиссия отырысында Премьер-Министрдің орынбасары – Қазақстан Республикасының Мәдениет және ақпарат министрі Аида Балаева Ата заңға енгізілетін өзгерістердің маңызын атап өтіп, олардың мемлекеттің ұзақмерзімді дамуына ықпал ететінін айтты, деп хабарлайды DKNews.kz.
Министрдің сөзінше, ұсынылып отырған өзгерістер Мемлекет басшысы бастамашы болған ауқымды реформалардың қисынды жалғасы болып табылады. Бұл реформалардың негізінде әділеттілік, заңдылық және қоғамдық сенім қағидаттары жатыр.
«Бірнеше жыл бұрын Мемлекет басшысы бастаған, әділеттілікке, заңдылыққа және қоғамдық сенімге негізделген ауқымды реформалар бүгінде ең жоғары құқықтық мәртебе алып отыр. Конституция – осы өзгерістердің негізгі әрі баламасыз кепілі. Бұл – сарапшылар қауымдастығы жан-жақты талдаған және қоғамның ашық бағалауына ұсынылатын басты құжат», – деді Аида Балаева.
Тәуелсіздік пен халық бастамасы – басты мақсат
Аида Балаеваның айтуынша, конституциялық өзгерістердің негізгі мақсаты – елдің тәуелсіздігін одан әрі нығайту, халыққа саяси бастама беру және даму үшін жаңа мүмкіндіктер ашу. Жаңа Конституцияның преамбуласында қазақстандық қоғамның бірлігіне ерекше мән берілген.
Сонымен бірге жеке адамның құқықтары мен міндеттері жалпыұлттық даму міндеттерімен тығыз байланыста қарастырылады.
«Ата заң енді азаматтардың жеке құқықтары мен міндеттерінің жалпыұлттық даму міндеттерімен бірлігін алдыңғы орынға қояды. Бұл қағида тілге, дінге, шыққан тегіне немесе дәстүріне қарамастан бәріне ортақ. Жаңа нормалар әділеттілік, заңдылық және қоғамдық келісім сияқты рухани құндылықтардың өзара байланысын тереңдете түсіп, мемлекет пен қоғам арасындағы сенімді нығайтуға ықпал етеді», – деп атап өтті министр.
Сайлау жүйесінің жаңа моделі және партиялардың рөлі
Министр өз сөзінде жаңартылған сайлау жүйесіне де тоқталды. Бұл жүйеде саяси партиялардың және партиялық тізімдердің рөлі айтарлықтай артады.
Аида Балаеваның айтуынша, бұл тәсіл сайлаушының таңдау философиясын өзгертеді: азаматтар жеке тұлғаға емес, нақты идеялары бар лайықты өкілдерге дауыс береді.
«Сайлаушы енді жеке адамға емес, ойластырылған бағдарламасы бар, ең лайықты өкілдерге дауыс береді. Бұл саяси бәсекенің сапасын арттырып, мазмұнды пікірталастарға жол ашады және партияларға азаматтардың үміт-тілегін тереңірек түсінуге мүмкіндік береді. Осылайша партиялар мемлекет пен қоғам арасындағы “алтын көпірге” айналады», – деді Премьер-Министрдің орынбасары.
Оның айтуынша, бұл өзгерістер саяси мәдениеттің жетілуіне және партиялардың қоғамдық сұранысқа нақты жауап беруіне жағдай жасайды.
Ұзақмерзімді стратегия
Сөзінің соңында Аида Балаева ұсынылып отырған өзгерістерді жай ғана техникалық түзетулер ретінде қабылдауға болмайтынын ерекше атап өтті. Бұл – азаматтардың құқықтары мен мүдделерін ескеретін, әділеттілік пен заң үстемдігіне негізделген ұзақмерзімді даму стратегиясы.
«Мемлекет басшысы ұсынған өзгерістер – кезекті түзетулер ғана емес. Бұл – азаматтардың қажеттілігін ескеретін, әділеттілікке, заң мен тәртіпке сүйенген ел дамуының ұзақмерзімді стратегиясы», – деп түйіндеді министр.
Осылайша, Конституциялық комиссиядағы талқылаулар Қазақстанның жаңа тарихи кезеңге қадам басып отырғанын көрсетеді. Жаңа Конституция елдің құқықтық негізін нығайтып қана қоймай, қоғам мен мемлекет арасындағы сенімді жаңа деңгейге көтеруді көздейді.
