Астанада әлеуметтік желі арқылы “жеңіл табыс” ұсынып, ондаған адамды алдаған азаматшаға сот үкімі шықты.
Ол Instagram-да тиімді инвестициялар, арзан туристік жолдамалар және шетелде жұмысқа орналастыру туралы жалған жарнамалар жариялап, сенімге кірген.
Қалай алдаған?
Тергеу материалдарына сәйкес, күдікті Instagram парақшасы арқылы өзін сенімді делдал ретінде көрсеткен. Ол:
- “Жоғары табысты инвестиция” ұсынған;
- Арзан бағада шетелдік турпакеттер сататынын айтқан;
- Еуропа мен Азия елдеріне жұмысқа орналастыруға уәде берген.
Алайда жарнамалардың барлығы жалған болып шықты. Азаматтарды жаңылыстырып, олардың сеніміне кірген ол алдын ала төлем ретінде ақша алып отырған. Кейін міндеттемелерін орындамай, қаражатты жеке басының қажетіне жұмсаған.
10 адам жәбірленді
Қылмыстық әрекеттер салдарынан 10 адам зардап шеккен. Келтірілген материалдық шығын көлемі – 7,7 миллион теңгеден асады. Кейбір жәбірленушілер бар жиған-тергенін аударса, енді бірі несие рәсімдеп, “инвестицияға” салған.
Мұндай схемалар соңғы жылдары жиілеп кеткені белгілі. Әсіресе әлеуметтік желіде әдемі өмір салтын көрсетіп, жалған пікірлер мен “қанағаттанған клиенттердің” скриншоттарын жариялау – алаяқтардың жиі қолданатын айласы.
Сот қандай шешім шығарды?
Сот талқылауы барысында Астана қаласының прокуратурасы мемлекеттік айыптауды қолдап, сотталушының кінәсін дәлелдейтін жеткілікті айғақтар ұсынған. Прокурор нақты бас бостандығынан айыру жазасын тағайындауды сұраған.
Сот үкімімен азаматша 6 жылға бас бостандығынан айырылды. Сонымен қатар жәбірленушілердің азаматтық талап арыздары қанағаттандырылды. Үкім заңды күшіне енді.
Неге адамдар әлі де сенеді?
Сарапшылардың айтуынша, интернет-алаяқтар көбіне адамдардың үш әлсіз тұсын пайдаланады:
-
Жылдам әрі оңай табысқа деген үміт;
-
Арзан бағаға қызығушылық;
-
Шетелде жұмыс істеу арманы.
Әлеуметтік желідегі “әдемі оралған” ұсыныстар, жалған пікірлер, кәсіби жасалған парақшалар сенім тудырады. Бірақ шын мәнінде мұндай схемалар артында нақты компания да, кепілдік те болмайды.
Қалай сақтануға болады?
Астана қаласының прокуратурасы азаматтарды сақ болуға шақырады. Мамандар мынадай қарапайым ережелерді еске салады:
- Әлеуметтік желі арқылы ұсынылған инвестицияға ақша салмас бұрын компанияны толық тексеру;
- Алдын ала төлем талап етілсе, күмәндану;
- Ресми келісімшартсыз қаражат аудармау;
- Ұйымның заңды тіркелгенін тексеру;
- Алаяқтық белгілері байқалса, дереу құқық қорғау органдарына жүгіну.
Интернет мүмкіндігі артқан сайын, алаяқтық тәсілдері де күрделене түсуде. Сондықтан “жеңіл табыс” туралы жарнамаларға сенбей, әр ұсынысты салқынқандылықпен бағалау – өз қаражатыңызды қорғаудың ең тиімді жолы.
Есіңізде болсын: тым тиімді ұсыныс көбіне шындыққа жанаспайды.
