Тараз тағы да үлкен шахмат айдынына айналды.
1 наурыз күні мұнда Қазақстан Республикасының 2026 жылғы классикалық шахмат чемпионатының жартылай финалы басталды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Алда – тоғыз тур, тоғыз күндік интеллектуалдық марафон және финалға үш-ақ жолдама.
173 шахматшы, бір мақсат – финал
Биылғы жартылай финалға барлығы 173 спортшы тіркелген. Оның 121-і – Open санатында, 52-сі – Women санатында бақ сынайды. Қатысушылар арасында 1 гроссмейстер (GM), 7 халықаралық шебер (IM), 1 әйелдер гроссмейстері (WGM) және 1 әйелдер халықаралық шебері (WIM) бар.
Турнир 1–6 наурыз аралығында 9 тур бойынша швейцар жүйесімен өтеді. Бұл жүйеде әр тур сайын қарсыластар ұпай санына қарай жұптастырылады. Яғни, әр партия – тағдыр шешетін сәт.
Уақыт бақылауы да ерекше – 60+30. Әр шахматшыға партияға 60 минут беріледі және әр жүрістен бастап 30 секунд қосылып отырады. Бұл – классикалық шахматтың заманауи форматы, онда тактика да, төзімділік те, уақытты дұрыс бөлу де аса маңызды.
Open санаты: фавориттер кім?
Ерлер арасындағы старттық тізімде рейтинг бойынша көш бастап тұрған – GM Рамазан Жалмаханов (2470, Алматы). Ол – турнирдегі жалғыз гроссмейстер. Тәжірибесі мен рейтингіне қарасақ, басты фавориттердің бірі екені анық.
Сондай-ақ жоғары рейтинг иелері қатарында:
- Азамат Өтеғалиев (2419, Ақтөбе облысы)
- IM Арыстан Исанжулов (2412, Абай облысы)
- IM Ергали Сүлеймен (2408, Астана)
- IM Абильмансұр Абдильхайыр (2373, Шымкент)
Топ-10 құрамында бірнеше халықаралық шебер бар. Бірақ швейцар жүйесінде рейтинг әрдайым шешуші рөл атқара бермейді. Бір қате – бәрін өзгертуі мүмкін.
Women санаты: тәжірибе мен жас таланттар текетіресі
Әйелдер арасындағы рейтингтік көшбасшы – WGM Мадина Давлетбаева (2206, Жамбыл облысы). Оның көрсеткіші «неакт.» деп белгіленгенімен, тәжірибесі кез келген турнирде шешуші фактор болуы мүмкін.
Сондай-ақ мықты құрамда:
- WIM Зейнеп Сұлтанбек (2165, Шымкент)
- WFM Айару Алтынбек (2154, Түркістан облысы)
- Жанбота Камарова (2080, Ақмола облысы)
Бұл санатта жас шахматшылар көп. Демек, тәжірибелі ойыншылар мен жаңа буын арасындағы күрес ерекше қызық болмақ.
Қалай жеңімпаз анықталады?
Жеңімпаз ең көп ұпай жинау арқылы анықталады. Егер екі немесе одан да көп шахматшының ұпайы тең болса, қосымша көрсеткіштер іске қосылады:
- «Қысқартылған» Бухгольц коэффициенті
- Бухгольц коэффициенті
- Жеке кездесу нәтижесі
- Жеңіс санының көптігі
Яғни, әр партия, әр қарсылас – болашақ есепке әсер етеді. Тіпті турнир соңында бір тең ойын немесе бір жеңіс бүкіл тағдырды шешуі мүмкін.
3,3 миллион теңге және үлкен мүмкіндік
Турнирдің жалпы жүлде қоры – 3,3 миллион теңге. Бұл сома Open және Women санаттары арасында тең бөлінеді.
Әр санат бойынша:
- 1-орын – 750 000 теңге
- 2-орын – 550 000 теңге
- 3-орын – 350 000 теңге
Алайда басты жүлде – ақша емес. Әр санаттағы үздік үш ойыншы 2025 жылғы Қазақстан чемпионатының финалына жолдама алады. Финал 3–13 мамыр аралығында өтеді.
Бұл – ел чемпионы атағына бір қадам жақындау деген сөз.
Тараздағы тоғыз күн: кім жарқырайды?
Жартылай финал – тек рейтинг сайысы емес. Бұл – мінез, төзім, жүйке, стратегиялық ойлау бәсекесі.
Шахматта фавориттер жеңілсе де, сенсация жасауға дайын жас таланттар әрдайым бар.
Таразда басталған бұл тартыс алдағы күндері ел шахматының жаңа есімдерін ашуы мүмкін.
Ал финалға жолдама алатын алты шахматшы – Қазақстан шахмат тарихының келесі тарауын жазуға мүмкіндік алады.
