«Астана» халықаралық қаржы орталығында (АХҚО) өткен дөңгелек үстелде сарапшылар геосаяси өзгерістер жағдайында авиациялық қаржыландыру мен әуе кемелерін лизингке беру нарығының болашағын талқылады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Пікірталас барысында Орталық Азия мен Кавказ аймағындағы авиация индустриясының қарқынды дамуы және осы секторды қаржыландырудың жаңа тетіктеріне деген сұраныстың артып келе жатқаны айтылды.

Аймақта әуе паркі екі есеге өсуі мүмкін
АХҚО жүргізген зерттеу нәтижесіне сәйкес, 2030 жылға қарай Орталық Азия мен Кавказ елдеріндегі әуе кемелері паркі екі есеге дейін ұлғаюы ықтимал.
Ал Airbus компаниясының болжамына сәйкес, әлемдік әуе паркі:
- 2024 жылы – 24 730 ұшақ
- 2044 жылы – шамамен 49 210 ұшақ
болуы мүмкін.
Жолаушылар ағынының артуы және әуе парктерінің кеңеюі авиация саласын қаржыландырудың жаңа механизмдеріне сұранысты арттырып отыр.
Сарапшылар қандай мәселелерді талқылады
10 наурызда өткен дөңгелек үстелде авиациялық қаржыландыру мен лизинг нарығының даму перспективалары қарастырылды.
Негізгі тақырыптар:
- әлемдік және аймақтық авиациялық қаржыландыру нарығы
- әуе кемелерін лизингке беру механизмдері
- геосаяси белгісіздік жағдайындағы инвестициялық шешімдер
- АХҚО юрисдикциясының мәмілелерді құрылымдаудағы мүмкіндіктері
Бұл мәселелер қазіргі геосаяси өзгерістер аясында ерекше өзектілікке ие болып отыр.
Қазақстан авиациялық қаржыландыру хабына айнала ала ма
АХҚО әкімшілігінің өнімдер жөніндегі бас директоры Жанболат Кәкішев Aviation Finance Hub бастамасының маңызын атап өтті.

«АХҚО әлемдік үздік практикаларға және Орталық Азия мен Кавказдағы ұлғайып келе жатқан сұранысқа сүйене отырып, Қазақстанның авиациялық қаржыландыру және лизинг саласындағы аймақтық хаб болу әлеуетін зерделеуде».
Бұл бастама:
- коммерциялық және жүк ұшақтарын қаржыландыруды дамыту
- аймақтағы авиацияның тұрақты дамуын қолдау
- инвестициялар тарту
- халықаралық ынтымақтастықты күшейту
мақсаттарын көздейді.
Air Astana: Қазақстан авиацияда көшбасшы
Air Astana бас директоры Питер Фостер Қазақстан авиация саласында өңірлік көшбасшы екенін атап өтті.
«Қазақстан – Орталық Азия елдері арасында авиация саласының көшбасшысы. Алайда біз бұл нарықтағы жалғыз ойыншы емеспіз – аймақтың басқа елдері де авиация секторын белсенді дамытуда».
Оның айтуынша, көшбасшылықты сақтау үшін авиация саласын дамытудың нақты стратегиясы мен тиімді инвестициялық шешімдер қажет.
Авиацияда лизинг негізгі модельге айналды
АХҚО Aviation Finance Hub басшысы Әсел Бағысова қазіргі авиация индустриясында лизингтік модель негізгі рөл атқаратынын айтты.

«Бүгінде әлемдік коммерциялық әуе паркінің тек 45% ғана әуе компанияларының меншігінде, ал авиациялық флотты басқарудың негізгі тетігі – лизинг».
Сарапшылардың айтуынша, 2024 жылы лизингтік компаниялар тиімділік көрсеткіштері бойынша авиациялық техника өндірушілерін басып озып, саланың басты ойыншыларына айналған.
АХҚО-ның артықшылықтары
Сарапшылар АХҚО-ның аймақтағы авиациялық қаржыландыру нарығын дамыту үшін бірқатар маңызды артықшылықтары бар екенін айтты.
Негізгі факторлар:
- ағылшын жалпы құқығына негізделген құқықтық жүйе
- халықаралық салықтық келісімдер желісі
- дамыған қаржылық инфрақұрылым
- халықаралық инвесторлар үшін қолайлы орта
Watson Farley & Williams LLP серіктесі Джим Белл бұл бағыттың болашағы зор екенін айтты.
«АХҚО аймақтық лизингтік хаб ретіндегі өз рөлін дамыту мүмкіндігін қарастыра алады».
Қазақстанның авиациялық әлеуеті жоғары
Сарапшылардың пікірінше, Қазақстан бірнеше фактордың арқасында аймақтағы авиациялық хабқа айнала алады.
Олардың ішінде:
- қолайлы географиялық орналасу
- дамып келе жатқан авиациялық инфрақұрылым
- жоғары ұшу қауіпсіздігі
- кәсіби авиациялық кадрлардың қалыптасуы
Халықаралық азаматтық авиация ұйымының (ICAO) бағалауынша, Қазақстанның авиациялық стандарттарға сәйкестігі 82% деңгейінде.
Неліктен бұл маңызды
Сарапшылардың айтуынша, геосаяси турбуленттілік жағдайында сенімді және қорғалған қаржыландыру тетіктерін қалыптастыру авиация саласының тұрақты дамуы үшін шешуші факторға айналып отыр.
Осы тұрғыда АХҚО:
- авиациялық қаржыландыру экожүйесін қалыптастыру
- халықаралық инвесторларды тарту
- аймақтық сараптаманы дамыту
үшін маңызды алаң бола алады.