Қазақстанда 2026 жылдың қаңтар-мамыр айлары аралығында мемлекеттік бюджет кірісі жоспарланған көрсеткіштен жоғары орындалды. Осы кезеңде бюджетке 11,4 трлн теңгеден астам қаражат түсті, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл өткен жылдың сәйкес кезеңімен салыстырғанда 16 пайызға жоғары көрсеткіш. Сарапшылар мұны экономикалық белсенділіктің сақталуы және салықтық түсімдердің өсуімен байланыстырады.
Республикалық бюджет жоспары артығымен орындалды
Бес айдың қорытындысы бойынша республикалық бюджеттің кірісі 100,9 пайыз деңгейінде орындалды.
Жоспар бойынша:
- 7,34 трлн теңге түсім көзделген
- нақты түскен қаражат көлемі 7,41 трлн теңгені құрады
- жоспардан тыс қосымша түсім 66,7 млрд теңгеге жетті
Өткен жылмен салыстырғанда республикалық бюджет кірісі:
- 25,1 пайызға артты
- немесе 1,48 трлн теңгеге көбейді
Жергілікті бюджеттердің кірісі де өсті
Жедел деректерге сәйкес, жергілікті бюджеттердің кірісі де оң өсім көрсетті.
Қаңтар-мамыр айларында:
- жергілікті бюджеттерге 4,05 трлн теңге түсті
- бұл өткен жылдың сәйкес кезеңінен 95,1 млрд теңгеге көп
- өсім көлемі 2,4 пайызды құрады
Негізгі өсім салық түсімдері есебінен қамтамасыз етілді
Республикалық бюджеттің кірістер құрылымында трансферттерді есептемегенде негізгі үлес салық түсімдеріне тиесілі болды.
Олардың үлесі:
- 97,7 пайызды құрады
Салық түсімдері бойынша жоспар:
- 100,5 пайызға орындалды
- өсім көлемі 30,6 пайыздан асты
Айтарлықтай өсім мынадай көздер есебінен қалыптасты:
- қосылған құн салығы
- корпоративтік табыс салығы
- пайдалы қазбаларды өндіру салығы
- шикі мұнайға салынатын экспорттық кедендік баж
Кірістердің артуына не әсер етті?
Мамандардың бағалауынша, түсімдердің өсуіне бірнеше фактор ықпал еткен.
Олардың қатарында:
- әлемдік шикізат нарықтарындағы қолайлы баға конъюнктурасы
- экономиканың өсуі
- іскерлік белсенділіктің артуы
- салықтық реформалардың нәтижесі бар
Бұл факторлар бюджет кірістерінің тұрақты өсімін қамтамасыз етіп отыр.
Инфрақұрылымдық жобаларға басымдық берілуде
Мемлекеттік бюджет даму бюджеті мәртебесін сақтап отыр.
Бюджет қаражатының елеулі бөлігі:
- автомобиль жолдарын салуға және жаңғыртуға
- инженерлік және коммуналдық инфрақұрылымды дамытуға
- көлік-логистикалық дәліздерді кеңейтуге
- энергетика жобаларына
- сумен жабдықтау жүйелеріне
- цифрландыру бастамаларына бағытталуда
Мұндай жобалар өңірлер арасындағы байланысты күшейтіп, халыққа көрсетілетін қызметтердің сапасын арттыруға мүмкіндік береді.
Бұл неге маңызды?
Бес айдың қорытындысы мемлекеттік бюджет кірістерінің тұрақты өсіп келе жатқанын көрсетті. Кірістердің артуы экономиканың белсенді дамып жатқанын және мемлекеттік бағдарламаларды қаржыландыруға қажетті ресурстардың сақталғанын білдіреді.
Сонымен қатар инфрақұрылымдық жобаларға бағытталған инвестициялар жаңа жұмыс орындарын құруға, жеке инвестицияларды тартуға және өңірлердің ұзақмерзімді дамуын қамтамасыз етуге ықпал етеді.
