Қазақстанда сақтандыру компаниясымен арада түсініспеушілік туындаса, бірден сотқа жүгіру міндетті емес.
Көптеген азаматтар мен кәсіпкерлер үшін дауды шешудің әлдеқайда жылдам әрі тегін жолы бар. Ол — сақтандыру омбудсманына жүгіну, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі азаматтардың сақтандыру саласындағы құқықтарын қорғау үшін жұмыс істейтін тәуелсіз делдал институты бар екенін еске салды. Бұл механизм сақтандыру компаниясы мен клиент арасындағы дауларды сотқа жеткізбей шешуге мүмкіндік береді.
Сақтандыру омбудсманы кім және ол не үшін қажет?
Сақтандыру омбудсманы — сақтандыру саласындағы даулы мәселелерді қарайтын тәуелсіз тұлға. Оның негізгі міндеті – тараптар арасындағы келіспеушіліктерді әділ әрі уақтылы реттеуге көмектесу.
Іс жүзінде бұл сақтандыру төлемінің мөлшерімен келіспеген, төлемнен бас тартылған немесе өзге де мәселелерге тап болған азаматтарға арналған қосымша қорғаныс тетігі.
Мамандардың айтуынша, омбудсманға жүгіну азаматтарға уақыт пен қаражатты үнемдеуге мүмкіндік береді. Себебі өтініштер тегін қаралады және ұзаққа созылатын сот процесін күтудің қажеті жоқ.
Кімдер жүгіне алады?
Сақтандыру омбудсманына:
- жеке тұлғалар;
- шағын бизнес субъектілері;
сақтандырудың барлық түрлері бойынша жүгіне алады.
Алайда талап сомасы 10 000 айлық есептік көрсеткіштен аспауы тиіс.
Ал басқа заңды тұлғалар омбудсманға тек міндетті автосақтандыруға қатысты даулар бойынша ғана жүгіне алады.
Омбудсман қалай шешім қабылдайды?
Дауды қарау барысында ұсынылған құжаттар зерттеледі, тараптардың ұстанымдары тыңдалады және мәселені шешу жолдары ұсынылады.
Омбудсманның мақсаты — сақтанушының бұзылған құқықтарын қалпына келтіруге көмектесу және тараптарды ортақ шешімге келтіру.
Маңызды жайт: егер өтініш беруші омбудсманның шешімімен келіссе, онда сақтандыру ұйымы бұл шешімді орындауға міндетті.
Ал шешіммен келіспеген жағдайда азамат сотқа жүгіне алады. Бұл ретте омбудсманның қорытындысы сотқа дейінгі реттеу рәсімінен өткенін дәлелдейтін құжат ретінде пайдаланылады.
Омбудсманға жүгінбес бұрын не істеу керек?
Көпшілік жіберетін басты қателіктің бірі – бірден омбудсманға өтініш беру.
Заң талаптарына сәйкес, алдымен сақтандыру компаниясына омбудсманға жүгіну ниеті туралы хабарлама жіберу қажет.
Осыдан кейін үш жұмыс күні күтіледі.
Егер:
- мәселе шешілмесе;
- сақтандыру компаниясы жауап бермесе;
онда ғана сақтандыру омбудсманына ресми өтініш жолданады.
Өтінішті қалай беруге болады?
Өтініш бірнеше тәсілмен қабылданады:
Ресми сайт арқылы: https://fomb.kz/
Электрондық пошта: info@fomb.kz
Жеке қабылдау: Алматы қаласы, Рысқұлбеков көшесі, 28/7 («Бай-Тал» тұрғын үй кешені).
Қандай құжаттар қажет?
Өтінішпен бірге келесі құжаттарды ұсыну керек:
- өтініштің өзі;
- жеке куәліктің көшірмесі;
- көлік құралының техникалық паспортының көшірмесі;
- сенімхат көшірмесі (егер өкіл арқылы берілсе);
- сақтандыру компаниясына алдын ала жіберілген хабарламаның көшірмесі;
- тәуелсіз бағалаушының есебі немесе залал мөлшерін растайтын өзге құжаттар;
- бағалау қызметіне төлем жасалғанын растайтын түбіртек;
- әкімшілік сот қаулысының көшірмесі (бар болса);
- сақтандыру төлемінен бас тарту туралы сақтандыру компаниясының хаты (егер дау осы мәселеге қатысты болса);
- талаптарды растайтын басқа да дәлелдемелер.
Неге бұл механизм маңызды?
Сарапшылардың пікірінше, азаматтардың басым бөлігі өз құқықтарын толық білмегендіктен, сақтандыру компаниясының шешімімен келісуге мәжбүр болады немесе бірден сотқа жүгінуге асығады.
Ал сақтандыру омбудсманы институты дәл осы аралықта тиімді көпір қызметін атқарады. Ол дауды сотқа жеткізбей шешуге мүмкіндік беріп қана қоймай, халықтың қаржылық сауаттылығын арттыруға да ықпал етеді.
Сондықтан сақтандыру төлеміне қатысты күмәнді жағдай туындаса немесе өз құқығыңыз бұзылды деп есептесеңіз, сотқа дейінгі тегін мүмкіндік ретінде омбудсман қызметін пайдаланған жөн.
