Қазақстан Республикасы Мәдениет және ақпарат министрлігі фильмдерді прокатқа шығаруға дейінгі сараптамадан өткізу қағидаларын бекітті. Жаңа талаптар 2026 жылғы 16 маусымнан бастап күшіне енеді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл бастама Мемлекет басшысының Бурабайда өткен Ұлттық құрылтайда берген тапсырмасын орындау аясында жүзеге асырылып отыр.
Заңға қандай өзгерістер енгізілді?
Фильмдерді прокатқа дейін сараптамадан өткізу тетігі «Кинематография туралы» заңға енгізілген өзгерістер негізінде іске қосылады.
Тиісті заңға Президент 2026 жылғы 18 ақпанда қол қойған болатын.
Жаңа нормалар киноөнімдердің қолданыстағы заңнама талаптарына сәйкестігін қамтамасыз етуге және еліміздегі кинопрокат жүйесін жетілдіруге бағытталған.
Сараптама барысында не тексеріледі?
Прокат алдындағы сараптама кезінде фильмдердің мазмұны жан-жақты қаралады.
Негізгі мақсат:
- Қазақстан заңнамасында тыйым салынған материалдарды анықтау
- Киноөнімдердің құқықтық талаптарға сәйкестігін бағалау
- Прокатқа шығарылатын фильмдердің мазмұнына сараптамалық қорытынды беру
Осылайша, фильмдер экранға шықпас бұрын арнайы комиссияның қарауынан өтеді.
Комиссия құрамына кімдер кіреді?
Сараптаманы жүргізетін комиссия құрамына түрлі саланың мамандары енгізілген.
Олардың қатарында:
- Кинематография саласының өкілдері
- Денсаулық сақтау саласының мамандары
- Психологтар
- Тарихшылар
- Филологтар
- Заңгерлер
- Басқа да сарапшылар бар
Мұндай құрам фильмдерді бірнеше бағыт бойынша кешенді бағалауға мүмкіндік береді.
Комиссияның қорытындысы қандай рөл атқарады?
Комиссия дайындаған қорытынды ұсынымдық сипатта болады.
Дегенмен бұл қорытынды прокат куәлігін беру немесе одан бас тарту туралы шешім қабылдау кезінде ескеріледі.
Осылайша жаңа тетік фильмдердің заң талаптарына сәйкестігін бағалаудың қосымша сүзгісіне айналмақ.
Бұл неге маңызды?
Жаңа жүйе киноиндустриядағы құқықтық талаптардың сақталуын күшейтуге бағытталған. Сонымен қатар ол прокатқа шығатын фильмдердің мазмұнын заңнама талаптарына сәйкестендіруге мүмкіндік береді.
Мамандардың пікірінше, мұндай тетік ұлттық ақпараттық кеңістікті қорғауға және кинопрокат саласындағы жауапкершілікті арттыруға ықпал етуі мүмкін.
