Қазақстанда егіс алқаптарын әртараптандыру жұмыстары жалғасып, майлы дақылдардың көлемі тарихи ең жоғары деңгейге жетті. Бұл туралы Ауыл шаруашылығы министрі Айдарбек Сапаровтың төрағалығымен өткен кеңесте айтылды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жиында 2026 жылдың бірінші жартыжылдығындағы өсімдік шаруашылығының даму қорытындылары, вегетациялық кезеңнің барысы және алдағы егін орағына дайындық мәселелері қаралды.
Майлы дақылдар алқабы рекордтық деңгейге жетті
Ауыл шаруашылығы вице-министрі Азат Сұлтановтың айтуынша, елімізде егіс құрылымын әртараптандыру және табыстылығы жоғары дақылдарға көшу жүйелі түрде жалғасып келеді.
Биыл:
- майлы дақылдардың егіс алқабы 4,3 миллион гектарға жетті;
- мал азықтық дақылдар 3,3 миллион гектарға дейін ұлғайды;
- жүгері алқабы 253,4 мың гектарды құрады.
Сонымен қатар:
- бидай егістігі 125 мың гектарға қысқартылды;
- оңтүстік өңірлерде суармалы күріш пен мақта алқаптары оңтайландырылды.
Егіс құрылымы өзгеріп келеді
Соңғы үш жылда ауыл шаруашылығындағы егіс құрылымында елеулі өзгерістер байқалды.
Атап айтқанда:
- дәнді дақылдардың үлесі 73 пайыздан 66 пайызға дейін төмендеді;
- майлы дақылдардың үлесі 18 пайызға дейін өсті.
Ең жоғары нәтижелер Қазақстанның негізгі астықты өңірлерінде тіркелген.
Тыңайтқышпен қамтамасыз ету деңгейі артты
Министрліктің мәліметінше, ауыл шаруашылығы тауарын өндірушілерді минералдық тыңайтқыштармен қамтамасыз ету жұмыстары жалғасуда.
Қазіргі уақытта:
- жоспарланған тыңайтқыш көлемінің 78 пайызына келісімшарт жасалған;
- тыңайтқыштарды енгізу жұмыстары жүргізіліп жатыр.
Егін орағына дайындық бақылауда
Кеңесте алдағы егін жинау науқанына ерекше назар аударылды.
Бүгінде Қазақстандағы астық сақтау қоймаларының жалпы сыйымдылығы 30,7 миллион тоннаны құрайды. Бұл күтіліп отырған өнімді толық көлемде қабылдауға жеткілікті.
Айдарбек Сапаров:
- элеваторлардың жүктемесін азайтуды;
- қажет болған жағдайда астықты оңтүстік өңірлерге тасымалдауды ұйымдастыруды тапсырды.
Егістіктің басым бөлігі жақсы жағдайда
Агрометеорологиялық мониторинг нәтижесіне сәйкес, ауа райының әркелкі болуына қарамастан, ауыл шаруашылығы алқаптарының басым бөлігінде өнімді ылғал қоры жеткілікті деңгейде сақталған.
Қазіргі таңда:
- дәнді және майлы дақылдардың 99 пайыздан астамының жағдайы жақсы және қанағаттанарлық деп бағаланып отыр.
Бұл биыл мол әрі сапалы өнім алуға мүмкіндік береді.
Алғашқы астық жинала бастады
Оңтүстік және батыс өңірлерде күздік дақылдарды жинау науқаны басталды.
Бүгінгі күнге дейін:
- 635,8 мың тонна астық бастырылды;
- орташа өнімділік гектарына 20,6 центнерді құрады.
Министр нақты тапсырмалар берді
Кеңес қорытындысында Айдарбек Сапаров:
- астық қабылдау бекеттерінің дайындығын толық тексеруді;
- тәуекелі жоғары өңірлерді алдын ала анықтауды;
- ауа райына байланысты жедел шаралар қабылдауды;
- минералдық және органикалық тыңайтқыштарды жоспарға сәйкес толық енгізуді тапсырды.
«Егін орағы науқаны – қалт жіберуге болмайтын, ең жауапты кезеңдердің бірі. Вегетациялық кезеңнің өтуіне, техникалардың, элеваторлардың және логистикалық инфрақұрылымның дайындығына қатысты барлық мәселе тұрақты бақылауда болуы тиіс. Орталық және жергілікті атқарушы органдардың жұмысын нақты үйлестіріп, егінді оңтайлы мерзімде ысырапсыз жинауды, сондай-ақ жаңа өнімді қабылдауға барлық қажетті жағдайды қамтамасыз ету қажет», – деді Айдарбек Сапаров.
Мұның маңызы қандай?
Егіс алқаптарын әртараптандыру Қазақстанның агроөнеркәсіп кешенінің тиімділігін арттыруға бағытталған. Майлы дақылдар үлесінің көбеюі экспорттық әлеуетті күшейтіп, ауыл шаруашылығының табыстылығын арттыруға мүмкіндік береді. Ал егін орағына сапалы дайындық пен жеткілікті сақтау инфрақұрылымы жаңа өнімді шығынсыз қабылдап, ішкі нарықтың тұрақтылығын қамтамасыз етуге ықпал етеді.
