Орта дәліз қарқын алып келеді.
Қазақстан мен Өзбекстан премьер-министрлері Олжас Бектенов пен Абдулла Арипов Ақтау халықаралық теңіз сауда портында болып, Орта дәліздің әлеуетін арттыру және екі ел арасындағы жүк тасымалын көбейту мәселелерін талқылады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Кездесу Қазақстан мен Өзбекстан арасындағы екіжақты ынтымақтастық жөніндегі бірлескен үкіметаралық комиссияның жұмысы аясында өтті.
Ақтау портының қуаты артып келеді
Үкімет басшылары порттың инфрақұрылымы мен өндірістік мүмкіндіктерімен танысты.
Ақтау халықаралық теңіз сауда порты:
- Қазақстандағы ең ірі теңіз торабы;
- Транскаспий халықаралық көлік бағытының негізгі нысандарының бірі;
- жалпы аумағы – 44 гектар;
- жылына шамамен 12 млн тонна жүк өңдей алады;
- Кавказ, Орталық Азия және Каспий өңіріне жыл бойы тұрақты тасымалды қамтамасыз етеді.
Порттарды жаңғырту жұмыстары жалғасуда
Премьер-министр Олжас Бектенов Мемлекет басшысының тапсырмасына сәйкес теңіз инфрақұрылымын дамытуға ерекше көңіл бөлініп отырғанын айтты.
2025 жылы Қазақстан Каспий маңы елдерінің ішінде алғаш болып Құрық порты акваториясында түбін тереңдету жұмыстарын аяқтады.
Ал Ақтау портындағы дәл осындай жоба биылғы жылдың соңына дейін аяқталады.
Бұл:
- жүк тиелген кемелердің қауіпсіз кіруін;
- порттың өткізу қабілетін арттыруды;
- жүк өңдеу көлемін ұлғайтуды қамтамасыз етеді.
Контейнерлік транзит 3,8 есеге өсті
«Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясының басқарма төрағасы Елжас Отыншиевтің айтуынша, Ақтау және Құрық порттарының жиынтық қуаты жылына шамамен 22 млн тоннаны құрайды.
Соңғы жылдары контейнерлік тасымал қарқынды өсіп келеді.
2022–2025 жылдары:
- Қазақстан порттары арқылы Транскаспий халықаралық көлік бағытымен контейнерлік транзит 3,8 есеге артты.
Тасымалды одан әрі ұлғайту үшін:
- Ақтауда қуаты жылына 140 мың ЖФЭ болатын контейнерлік хабтың бірінші кезеңі іске қосылды;
- екінші кезең аяқталғаннан кейін 2027–2028 жылдары қуаттылығы 240 мың ЖФЭ-ға дейін ұлғаяды;
- алты жаңа контейнерлік кеме салынуда;
- оның төртеуі 2027 жылы, тағы екеуі 2028 жылы пайдалануға беріледі;
- Шалқар – Бейнеу және Бейнеу – Маңғыстау теміржол учаскелері жаңғыртылып жатыр.
Өзбекстан жүктерінің көлемі 60 пайыздан астам өсті
Кездесу барысында Қазақстан мен Өзбекстан арасындағы тасымалдардың бәсекеге қабілеттілігін арттыру мәселесіне ерекше назар аударылды.
2025 жылы Ақтау және Құрық порттары арқылы Өзбекстанның экспорттық жүктерін өңдеу көлемі 60 пайыздан астам өсті.
Тараптардың мәліметінше:
- жүк жөнелтушілер үшін тиімді тарифтік жағдайлар жасалған;
- дамыған теміржол және порт инфрақұрылымы жеткізу мерзімін қысқартуға мүмкіндік береді.
Олжас Бектенов: Қазақстан транзитті кеңейтуге дайын
Премьер-министр Қазақстанның Орта дәлізді дамытуға ерекше мән беретінін атап өтті.
«Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев теңіз және теміржол инфрақұрылымын дамытуға басымдық береді. Маңғыстау облысы транзиттік және логистикалық әлеуеті жоғары, стратегиялық маңызды аймақ болып саналады. Біздің міндетіміз – Орталық Азия елдерінің жүктерінің Кавказ, Түркия және Еуропа нарықтарына жылдам әрі сенімді шығуын қамтамасыз ету. Қазақстан Ақтау және Құрық порттары арқылы Өзбекстанның экспорттық жүктерінің транзитін кеңейтуге дайын», – деп атап өтті Олжас Бектенов.
Кездесу қорытындысында Қазақстан мен Өзбекстан премьер-министрлері «Қазақстан темір жолы» ҰК» АҚ мен «Өзбекстан темір жолдары» АҚ-ға жүк тасымалы көлемін арттыру жөніндегі нақты бірлескен жоспар әзірлеуді тапсырды.
Бұл неліктен маңызды?
Орта дәліздің дамуы Қазақстанның Еуропа мен Азияны байланыстыратын негізгі транзиттік хаб ретіндегі рөлін күшейтеді. Ақтау және Құрық порттарының қуатын арттыру, жаңа кемелер сатып алу және теміржол инфрақұрылымын жаңғырту жүк жеткізу уақытын қысқартып, Қазақстан мен Өзбекстанның экспорттық әлеуетін кеңейтуге мүмкіндік береді.
