Қоғамның сапасы әр адамның мәдениеті мен білімі арқылы өлшенеді.
Қазақстанда азаматтық жауапкершілік, білімге ұмтылу және ұлттық құндылықтарды дәріптеу мемлекеттік саясат пен рухани насихаттың маңызды бағыттарының біріне айналып отыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қоғамдағы тәртіп пен өзара сыйластық ең алдымен адамның күнделікті мінез-құлқынан басталады. Сәлемдесу әдебі, үлкенге құрмет, кішіге ізет және білімге ұмтылу – ғасырлар бойы қазақ халқының рухани дүниетанымының негізін қалыптастырған құндылықтар. Бүгінде бұл ұстанымдарды мемлекеттік институттармен қатар діни қауым да кеңінен насихаттап келеді.
Президент жастарды білім мен жауапкершілікке үндейді
Президент Қасым-Жомарт Тоқаев қоғамдық мәдениет пен азаматтық жауапкершілікті қалыптастыру мәселесіне ерекше назар аударып келеді.
Мемлекет басшысы жастарды білім алуға, кітап оқуға, дүниетанымын кеңейтуге және заман талабына сай бәсекеге қабілетті болуға үнемі шақырады. Президенттің пікірінше, елдің болашағы – білімді әрі тәрбиелі ұрпақтың қолында.
Бұл ұстаным бүгінде қоғамның рухани дамуына бағытталған маңызды қағидалардың біріне айналды.
Имамдар әдептің маңызын түсіндірді
Маңғыстау облыстық орталық «Бекет ата» мешітінің наиб имамы Жұмабай Қуандықұлы мұсылманның сәлемдесу әдебі шариғатта нақты көрсетілгенін айтты.
«Екі ер адам бір-бірімен кездескен кезде қол алысып амандасса жеткілікті. Алыс сапардан немесе көптен бері бір-бірін көрмеген адамдар болса, төс қағысып амандасуына рұқсат етіледі. Ал екі ер кісінің сүйісіп амандасуы немесе соған ұқсас артық әрекеттер – біздің дінімізде де, дәстүрімізде де құпталмайтын дүние».
Оның айтуынша, қарапайым амандасудың өзі адамның тәрбиесі мен мәдениетінің көрсеткіші. Дін де, қазақы салт-дәстүр де қарапайымдылық пен ұстамдылықты жоғары бағалайды.
Білім – кез келген жетістіктің бастауы
«Бір мұнаралы тас» мешітінің наиб имамы Абдулла Ержанұлы білімнің қоғамдағы орны ерекше екенін атап өтті.
«Тәуекел жасау үшін мұсылман адамға ең алдымен білім керек. Құран Кәрімде түскен алғашқы әмір – «Оқы!». Демек, білім алу қандай да бір амалдан бұрын тұрады. Болашағымыз баянды болсын десек, өсіп келе жатқан ұрпақты ең алдымен білімді етіп тәрбиелеуіміз қажет».
Имамның пікірінше, білім мен әдеп бір-бірінен ажырамайтын құндылықтар. Нағыз білім адамды жауапкершілікке, ізгілікке және қоғам алдындағы міндетін дұрыс түсінуге жетелейді.
«Білімнің шамшырағы ешқашан сөнбеуі керек»
Ақтөбе облысының бас имамы Амантай Садиев жастардың білімге ұмтылуы қоғамның дамуына тікелей әсер ететінін айтты.
«Ең алғашқы аят – «Оқы!». Ілім-ғылыммен басталады. Қазақта «Білімді адам мыңды жығады, білекті адам бірді жығады» деген сөз бар. Ілім алу – инемен құдық қазғандай, ал сол ілімге амал жасау – кірпікпен құдық қазғандай. Білімнің шамшырағы ешқашан сөнбеуі керек. Егер жастарымыз білімді болса, қоғамда сауатты адамдар алға шығады».
Ол білім адамның кәсіби дамуына ғана емес, рухани кемелденуіне де ықпал ететінін атап өтті.
Сәлемдесу – мұсылман мәдениетінің ажырамас бөлігі
«Ақмешіт-Сырдария» мешітінің наиб имамы Нұрсұлтан Уәлиұлы исламдағы сәлемдесу әдебіне тоқталды.
«Шариғатымызда екі мұсылман кездескен кезде қол алысып, «Ассалаумағалейкум», «Уағалейкүмәссалам» деп амандасады. Пайғамбарымыздың хадисінде: «Екі мұсылман кездесіп, қол алысса, қолдары ажырағанға дейін Алла Тағала олардың күнәларын кешіреді» делінген. Ал құшақтасып немесе сүйіп амандасуға қатысты сұрақ қойылғанда, Пайғамбарымыз «Жоқ» деп, тек қол алысып амандасуды құптаған».
Неліктен бұл маңызды?
Әдеп пен білім – қоғамның тұрақты дамуының өзегі. Сәлемдесу мәдениетінен бастап білімге ұмтылуға дейінгі құндылықтардың бәрі адамдар арасындағы өзара құрметті күшейтіп, қоғамдық келісімді нығайтады.
Қазақ халқының «Әдепті елдің баласы алыстан сәлем береді», «Тәрбие – тал бесіктен» деген нақылдары да осы ұстанымның өміршеңдігін көрсетеді. Бүгінде бұл құндылықтар мемлекеттік саясатпен және діни-ағартушылық жұмыспен өзара үндесіп, жастардың саналы әрі жауапты азамат болып қалыптасуына ықпал етуде.
