Формалды аккредиттеуге тосқауыл күшейді. Қазақстанда көлік құралдарына сынақ жүргізетін зертханалардың жабдығы мен бақылау сынақтары енді фото және бейнежазбаға тіркеледі, деп хабарлайды DKNews.kz.
Жаңа тетікті ҚР Сауда және интеграция министрлігі Техникалық реттеу және метрология комитетінің Ұлттық аккредиттеу орталығы енгізді. Ол көлік құралдарының конструкциясының қауіпсіздігі туралы куәлік — КҚҚКБ беруге қатысатын сынақ зертханаларын бағалау кезінде қолданылады.
Әр жабдықтың зауыттық нөміріне дейін түсіріледі
Енді сарапшы-аудиторлар зертханадағы әрбір сынақ жабдығын фото және бейнежазбаға тіркейді.
Кадрға зауыттық нөмірі, техникалық жай-күйі, өлшеу диапазоны және жабдықтың жұмыс барысы түседі.
Мұндай тәсіл мәлімделген жабдықтың нақты сол зертханада тұрғанын және сынақ кезінде пайдаланылатынын растауға мүмкіндік береді. Негізгі мақсаттардың бірі — жабдықты бағалау алдында бір ұйымнан екіншісіне уақытша ауыстырып қою мүмкіндігін болдырмау.
Яғни зертхананың құжатта көрсеткен техникасы енді қағаз жүзінде ғана емес, нақты жерде тексеріледі.
Бақылау сынақтарының өзі де видеоға жазылады
Тексеру тек жабдықты түсірумен шектелмейді.
Бақылау сынақтарының жүргізілу барысы да бейнежазбаға жазылады. Бұл зертхананың жұмысты өз бетінше орындайтынын, мәлімделген жабдықты пайдаланатынын және білікті персоналы бар екенін растауы тиіс.
«Фото және бейнематериалдар бағалаудан кейін туындауы мүмкін даулы жағдайларды да болдырмауға көмектеседі. Олар қандай жабдықтың пайдаланылғанын және сынақтардың қалай жүргізілгенін объективті түрде растауға мүмкіндік береді. Түсірілім аккредиттеу субъектілерінің келісімімен және жасалған шарттар шеңберінде ғана жүзеге асырылады», – деп атап өтті Ұлттық аккредиттеу орталығында.
Қазір түсірілім аккредиттеу субъектілерінің келісімімен және жасалған шарттар аясында жүргізіледі.
Келесі кезеңде бұл тәсілді заңнамалық тұрғыдан бекіту жоспарланған. Тиісті өзгерістер қабылданса, фото және бейнетіркеу аккредиттеу жүйесінің міндетті элементіне айналады.
Жаңа тетікпен 55 зертхана тексерілді
Пилоттық жоба тиімділігін көрсеткеннен кейін фото және бейнетіркеу КҚҚКБ беретін зертханалардан бөлек басқа бағыттарға да таралды.
Қазір бұл тәсіл салыстырып тексеру және калибрлеу зертханаларында, экологиялық сынақтар мен бұзбай бақылау жүргізетін зертханаларды бағалау кезінде де қолданылады.
Жаңа механизм арқылы 55 зертханаға бағалау жүргізілген.
Мұндағы басты айырмашылық — аккредиттеу кезінде құжаттардың болуы ғана емес, зертхананың сынақты нақты орындауға техникалық тұрғыдан дайын екені де тексеріледі.
40 субъектінің жабдығы цифрлық сәйкестендіруден өтті
Ұлттық аккредиттеу орталығы бұған қоса КҚҚКБ беруге қатысатын зертханалардағы жабдықтарды сәйкестендіру жобасын іске асырып жатыр.
Арнайы таңбалау бағалау кезінде нақты жабдықты жедел цифрлық тексеруге мүмкіндік береді.
Сәйкестендіру аккредиттеу субъектілерінен өтінім түскен сайын жүргізіледі. «Сәйкестікті бағалау саласындағы аккредиттеу туралы» заңға өзгерістер енгізілгенге дейін рәсім екі тараптың келісімімен, шарттық қатынастар шеңберінде жүзеге асырылады.
2026 жылғы 18 тамыздағы жағдай бойынша жабдықтар 40 субъектінің нысанында сәйкестендірілген.
Фото және бейнетіркеу бағалау сәтіндегі нақты жағдайды бекітсе, цифрлық сәйкестендіру белгілі бір жабдықты тексеруге мүмкіндік береді.
Жабдықтың кемінде 95%-ы зертхананың меншігінде болуы тиіс
Көлік саласында жұмыс істейтін сынақ зертханалары үшін тағы бір талап енгізілді.
Қажетті сынақ жабдықтарының кемінде 95%-ы зертхананың өз меншігінде болуы тиіс.
Бұл шара номиналды аккредиттеу тәжірибесін азайтуға және сынақ нәтижелерінің дұрыстығын арттыруға бағытталған.
Фото және бейнетіркеумен бірге мұндай талап бір жабдықты бірнеше ұйымның бағалау кезінде кезекпен көрсету мүмкіндігін барынша шектейді.
КҚҚКБ бойынша зертханалар үшін жаңа модель үш элементке сүйеніп отыр: нақты сынақты бейнежазбаға тіркеу, жабдықты цифрлық сәйкестендіру және сынақ базасының кемінде 95%-ына меншік құқығын талап ету.
Бұған дейін біз ЕАЭО-да аккредиттеу мен көлік қауіпсіздігіне бақылаудың күшейтілуі туралы жазған едік. Қазақстандағы жаңа тетік енді сол бақылауды нақты дәлелдермен толықтырады: фото, бейне, цифрлық таңбалау және зертхананың өз жабдығы.
