Қазақстандағы жұмыссыздық деңгейі шамамен 4,5%-ды құрайды.
Ел білім берумен қамтудың жоғары деңгейіне жетіп, өмір сүру ұзақтығы шамамен 76 жасқа дейін өсті, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл көрсеткіштер Астанада өткен «Болашақ бейнесі: нәтижеден – жаңа стратегияға» атты National Think Tank Forum барысында айтылды. Ендігі негізгі міндет жұмыс орындарының санын ғана емес, олардың сапасы мен еңбек өнімділігін арттыруға ауысып отыр.
Қазақстан адами капиталды дамытудың жаңа кезеңіне өтуде
Қазақстандағы БҰҰ Даму бағдарламасының Тұрақты өкілі Катаржина Вавьернианың айтуынша, қол жеткізілген көрсеткіштер адами капиталды дамытудың келесі кезеңіне өту үшін негізгі жағдайлардың қалыптасқанын көрсетеді.
Қазақстан білім берумен қамтудың жоғары деңгейіне қол жеткізді. Сонымен бірге жұмыссыздық деңгейі шамамен 4,5% деңгейінде қалыптасқан.
Енді әлеуметтік және экономикалық саясатта бірнеше көрсеткіштің маңызы артып келеді:
- білім беру сапасы;
- жұмыс орындарының сапасы;
- еңбек өнімділігі;
- экономикада жоғары қосымша құн қалыптастыру;
- адами капиталды тиімді пайдалану.
Яғни, келесі кезеңде мәселе азаматтардың білім мен жұмысқа қол жеткізуімен ғана шектелмейді. Алған білімнің экономикада қаншалықты тиімді қолданылатыны да маңызды болмақ.
Қазақстандықтардың өмір сүру ұзақтығы 76 жасқа жетті
Өмір сапасының негізгі көрсеткіштерінде де оң динамика байқалады.
Қазақстанда өмір сүру ұзақтығы бес жылдан астам уақытқа ұлғайып, шамамен 76 жасқа жеткен.
Сонымен қатар ана мен бала өлімі көрсеткіштері төмендеп келеді.
Бұл өзгерістер әлеуметтік саясаттың келесі кезеңінде денсаулық сақтау, білім беру және еңбек нарығын бір-бірімен байланыстыра қарастыру қажеттігін күшейтеді.
Жұмыс орындарының саны емес, сапасы маңызды бола бастады
Жұмыссыздықтың шамамен 4,5% деңгейінде болуы еңбек нарығының сандық көрсеткіштерінің бірі ғана.
Келесі мәселе — азаматтардың қандай жұмыс орындарында еңбек ететіні, олардың өнімділігі қандай және экономикада қанша қосымша құн қалыптастыратыны.
Бұл тұрғыда адами капитал экономикалық өсімнің негізгі факторларының біріне айналады. Сапалы білім алған маманның біліктілігін жоғары өнімді жұмыс орнында пайдалану ел экономикасының бәсекеге қабілеттілігіне тікелей ықпал етеді.
Бұл Қазақстан үшін нені білдіреді
Қазақстанның әлеуметтік күн тәртібі біртіндеп жаңа кезеңге ауысып келеді.
Бұған дейін басты міндет білімге, медицинаға және еңбек нарығына қолжетімділікті кеңейту болса, ендігі басымдық сол мүмкіндіктердің сапасын арттыруға бағытталмақ.
Бұл модельде:
- білім экономика сұранысына сәйкес болуы;
- жұмыс орындары жоғары өнімді болуы;
- халық денсаулығы мен өмір сапасы жақсаруы;
- мамандардың білімі экономикада нақты қосымша құнға айналуы қажет.
Демек, адами капиталға салынған инвестицияның нәтижесі енді тек әлеуметтік көрсеткіштермен емес, еңбек өнімділігі және экономиканың сапалы өсуімен де өлшенетін болады.
National Think Tank Forum-да не талқыланды
«Болашақ бейнесі: нәтижеден – жаңа стратегияға» атты National Think Tank Forum Астанада Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Қазақстан стратегиялық зерттеулер институтының ұйымдастыруымен өтті.
Форумға мемлекеттік органдардың, халықаралық ұйымдардың, талдау орталықтарының және сарапшылар қауымдастығының өкілдері қатысты.
Кездесудің негізгі мәні — Қазақстанның қол жеткізген нәтижелерін бағалап қана қоймай, ел дамуының келесі кезеңіндегі стратегиялық басымдықтарды айқындау.
