Қазақстандағы сайлаудың ұйымдастырылуы шетелдік байқаушылардың назарын аударды.
Пәкістанның Сайлау жөніндегі бас комиссары Сикандар Сұлтан Раджа Астанадағы №228 сайлау учаскесінде дауыс беру барысын бақылап, ұйымдастыру деңгейіне жоғары баға берді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Ол Қазақстанның сайлау жүйесінде қолданылып жатқан цифрлық шешімдерге де ерекше назар аударды. Пәкістандық байқаушының айтуынша, бірқатар қазақстандық бастаманы халықаралық тәжірибе тұрғысынан зерттеуге болады.
№228 учаскедегі ұйымдастыру деңгейі бағаланды
Қазақстандағы алғашқы Құрылтай сайлауын бақылауға келген Сикандар Сұлтан Раджа Астанадағы №228 сайлау учаскесіне барды.
Оның айтуынша, учаскедегі тәртіп пен дауыс беруді ұйымдастыру деңгейі ерекше әсер қалдырған.
Байқаушы сайлау процесіне қатысушылармен сөйлесіп, олардың өз міндеттеріне жауапкершілікпен қарайтынын атап өтті.
«Біз жаңа ғана сайлау учаскесінде болдық. Ондағы тәртіп пен ұйымдастыру деңгейі бізге өте жақсы әсер қалдырды. Сонымен қатар халықаралық байқаушылардың бұл процеске үлкен қызығушылық танытып отырғанын көрдік», – деді Сикандар Сұлтан Раджа.
Қазақстандағы цифрлық шешімдер назар аудартты
Пәкістанның Сайлау жөніндегі бас комиссары Орталық сайлау комиссиясының цифрлық жобаларымен де танысты.
Ол сайлау процесінде қолданылатын технологиялардың бірқатарын озық тәжірибе ретінде қарастыруға болатынын айтты.
«Біз Орталық сайлау комиссиясының цифрлық технологияларды енгізу бағытындағы жұмыстарымен таныстық. Бұл біз үшін де пайдалы болды. Көптеген бастамаларды озық тәжірибе ретінде қарастыруға болады. Біз бұл жерден көп нәрсе үйрендік», – деді шетелдік байқаушы.
Қазақстанда сайлау процесін ұйымдастыру мен азаматтарға қажетті ақпаратты жеткізуді жеңілдетуге арналған цифрлық сервистер қолданылып жатыр.
Олардың көмегімен сайлаушылар өздерінің сайлау учаскесіндегі тіркелуін онлайн тексере алады.
Халықаралық байқаушылар тәжірибе алмасып жатыр
Сикандар Сұлтан Раджаның айтуынша, Қазақстандағы сайлауға әртүрлі мемлекеттердің өкілдері қызығушылық танытып отыр.
Халықаралық байқаушылар үшін бұл тек дауыс беру барысын бақылау мүмкіндігі емес. Олар басқа елдердің сайлау тәжірибесімен танысып, цифрлық және ұйымдастырушылық шешімдерді салыстыра алады.
Пәкістан өкілі де Қазақстандағы кейбір технологиялық бастамалардың өз елі үшін пайдалы тәжірибе болуы мүмкін екенін атап өтті.
«Бұл елдің одан әрі дамуына ықпал етеді»
Сикандар Сұлтан Раджа Қазақстандағы Құрылтай сайлауына жоғары баға беретінін мәлімдеді.
Ол сайлаудың қоғамның кең топтарының саяси процеске қатысуына мүмкіндік беретініне назар аударды.
«Мен бұл сайлауға жоғары баға беремін. Өйткені осы сайлау арқылы жалпы сайлаушылардың өкілдері тікелей сайланады. Менің ойымша, бұл елдің одан әрі дамуына және мемлекеттің нығаюына ықпал етеді. Себебі бұл – қоғамның кең топтарының қатысуын қамтамасыз ететін неғұрлым инклюзивті сайлау болады», – деді Пәкістан Бас сайлау комиссары.
Құрылтайға 145 депутат сайланады
Қазіргі сайлау науқаны Қазақстанның жаңа бір палаталы заң шығарушы органы — Құрылтайды қалыптастыруға бағытталған.
Сайлау қорытындысы бойынша 145 депутатты сайлау көзделген.
Халықаралық байқаушылар осыған байланысты бірнеше бағытты бақылап отыр:
- дауыс берудің ұйымдастырылуын;
- сайлау учаскелеріндегі жағдайды;
- сайлау технологияларының қолданылуын;
- цифрлық сервистердің жұмысын;
- азаматтардың сайлау процесіне қатысуын;
- жаңа саяси институттың қалыптасу процесін.
Бұл неге маңызды
Қазақстандағы алғашқы Құрылтай сайлауы халықаралық байқаушылар үшін жаңа саяси институттың қалыптасуын бақылау мүмкіндігін беріп отыр.
Пәкістанның бас сайлау комиссарының бағасында екі бағыт ерекше көрінді: учаскелердегі ұйымдастыру деңгейі және сайлау процесін цифрландыру.
Цифрлық сервистер сайлаушылардың қажетті ақпаратты алуын жеңілдетсе, халықаралық делегациялар үшін мұндай шешімдер тәжірибе алмасудың бір бағытына айналып отыр.
Сонымен қатар шетелдік байқаушылардың қазіргі пікірлері сайлау күніндегі бақылауға негізделген. Сайлау процесіне қатысты толық қорытындылар бақылау аяқталғаннан кейін жасалады.
