Қазақстандағы жаңа сайлау жүйесі халықаралық байқаушылар назарында. Молдова Республикасы Орталық сайлау комиссиясының төрағасы Анжелика Караман №228 сайлау учаскесіне барып, Құрылтай депутаттарының алғашқы сайлауының ұйымдастырылуына баға берді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Ол сайлау комиссиялары мүшелерінің кәсіби дайындығын және мүгедектігі бар азаматтарға жасалған жағдайды ерекше атап өтті. Оның айтуынша, бұл сайлаудың маңызы жаңа Конституция мен жаңа сайлау жүйесінің енгізілуімен тікелей байланысты.
«Конституциялық реформаны жүзеге асырудағы маңызды кезең»
Анжелика Караман қазіргі сайлаудың Қазақстан үшін ерекше жағдайда өтіп жатқанына назар аударды.
Ол Құрылтайдың алғашқы сайлауын жаңа Конституция мен жаңа сайлау жүйесі аясындағы конституциялық реформаның маңызды кезеңдерінің бірі деп бағалады.
«Ең алдымен, бұл сайлауды мынадай ерекше мазмұнда қарастырған жөн деп ойлаймын. Бұл – Қазақстан Республикасының жаңа Конституциясы мен жаңа сайлау жүйесі негізінде ұйымдастырылып отырған Құрылтайдың алғашқы сайлауы. Сондықтан бұл – конституциялық реформаны жүзеге асырудағы маңызды кезең», – деді ол.
Комиссия мүшелерінің дайындығына назар аударды
Молдова ОСК төрағасының айтуынша, халықаралық байқаушылар барған учаскелерде дауыс беру процесі жақсы ұйымдастырылған.
Ол бірнеше маңызды жайтты атап өтті:
- сайлаушылар дауыс беру тәртібі туралы хабардар;
- учаскелік комиссия мүшелері өз міндеттерін біледі;
- дауыс беру процесі жолға қойылған;
- халықаралық байқаушылар өз сұрақтарына толық жауап алған.
Анжелика Караман сайлау комиссиялары мүшелерінің дайындығы азаматтардың сайлау процесіне деген сеніміне тікелей әсер ететінін айтты.
«Дауыс беру барысына сайлау қызметкерлерінің дайындық деңгейі ерекше әсер етеді. Бұл өте маңызды, өйткені сайлау процесіне деген сенім осыдан қалыптасады», – деді Молдова ОСК төрағасы.
Аудио ақпарат пен арнайы трафареттер қарастырылған
Халықаралық байқаушы мүгедектігі бар азаматтардың дауыс беруіне жасалған жағдайды да оң бағалады.
Оның айтуынша, өзі барған сайлау учаскелерінде ақпаратты аудио форматта тыңдау мүмкіндігі мен арнайы трафареттер қарастырылған.
«Біз барған барлық сайлау учаскесінде мүгедектігі бар азаматтарға арналған жағдайдың жасалғанын көрдік. Ақпаратты аудио форматында тыңдау мүмкіндігі бар, сондай-ақ арнайы трафареттер қарастырылған. Бұл халықаралық стандарттарға сай келеді», – деп мәлімдеді Молдова ОСК төрағасы.
Молдова Қазақстан тәжірибесін зерттеуге мүдделі
Анжелика Караман Қазақстан мен Молдова сайлау органдары арасындағы кәсіби тәжірибе алмасу мәселесіне де тоқталды.
Ол қазақстандық сайлау комиссияларының мүшелерін оқытуға айтарлықтай күш жұмсалғаны байқалатынын айтты.
«Орталық сайлау комиссиясындағы әріптестеріме кәсібилікті арттыруға бағытталған жұмысты сәтті жалғастыруды тілеймін. Сайлау қызметкерлерін оқытуға қаншалықты көп күш жұмсалғаны көрініп тұр. Сайлаудан кейін әріптестеріміз атқарылған жұмысты саралап, сайлау рәсімдерін ұйымдастыруды одан әрі жетілдіру бағытын жалғастырады деп сенеміз. Біз де озық тәжірибелерді үйренуге мүдделіміз», – деп қорытындылады Анжелика Караман.
Бұл неге маңызды
Молдова ОСК төрағасының бағасында екі бағыт ерекше көрінеді: сайлау комиссияларының кәсіби дайындығы және дауыс берудің барлық азамат үшін қолжетімділігі.
Комиссия мүшелерінің рәсімдерді білуі сайлау процесінің ұйымдастырылуына әсер етсе, аудио формат пен арнайы трафареттер мүгедектігі бар азаматтардың өз құқығын кедергісіз пайдалануына мүмкіндік береді.
Ал шетелдік сайлау органдарының Қазақстандағы тәжірибені зерттеуге қызығушылық танытуы кәсіби тәжірибе алмасуға жаңа мүмкіндік ашады.
