642 бала үй жағдайында кешенді оңалтумен қамтылды. Олардың 500-інде оң өзгеріс байқалып, 35 бала өздігінен жүріп кеткен. 2026 жылдың соңына дейін жоба Қазақстанның тағы төрт өңірінде іске қосылады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қазір «QH Мүгедектігі бар балаларды үй жағдайында оңалту» жобасы Шымкентте, Қызылорда, Павлодар және Абай облыстарында жұмыс істеп жатыр. Келесі кезеңде оған Батыс Қазақстан, Солтүстік Қазақстан, Маңғыстау және Ұлытау облыстары қосылады.
642 баланың 500-інде оң нәтиже байқалды
Жоба 2024 жылдан бері ҚР Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінің қатысуымен Әлеуметтік қорғау саласын дамытудың ұлттық ғылыми орталығы мен «Қазақстан халқына» қоғамдық қорының бірлескен жұмысы арқылы жүзеге асырылып келеді.
Негізгі мақсат — баланың оңалту орталығындағы жұмысын үй жағдайында жалғастыруына мүмкіндік беру және отбасыға мамандардың тұрақты қолдауын қамтамасыз ету.
Бүгінде:
- 642 бала кешенді оңалтумен қамтылған
- 500 балада оң өзгеріс байқалған
- 138 бала басын жақсы ұстай бастаған
- 83 бала өздігінен отыруды үйренген
- 49 бала тірекпен жүре бастаған
- 35 бала өздігінен жүріп кеткен
Баланың жағдайындағы өзгерістер күнделікті қимыл-қозғалыс мүмкіндіктерінің жақсаруына қарай бағаланады.
Оңалту құралдары баланың үйіне жеткізіледі
Жұмыс әр баланың жағдайын жеке бағалаудан басталады. Мамандар оның қажеттілігін және үйдегі мүмкіндіктерін зерттейді.
Содан кейін балаға қажетті техникалық оңалту құралдары таңдалады.
Олардың қатарында:
- арнайы кресло
- вертикализатор
- жүріп-тұру құралы
- арнайы тренажер болуы мүмкін
Құрал-жабдықтар отбасының үйіне дейін жеткізіліп, белгілі бір мерзімге ақысыз пайдалануға беріледі.
Ата-аналарға құрылғыларды қауіпсіз қолдану және балаға қажетті жаттығуларды дұрыс орындау үйретіледі. Оңалту курсының ұзақтығы мен бағдарламасы әр баланың жағдайына қарай жеке белгіленеді.
35 бала өздігінен жүре бастады
Оңалту нәтижесін бағалау кезінде мамандар Бартел, FIM және негізгі қимыл-қозғалыс дағдыларының бұзылу деңгейлерін қолданады.
Баланың:
- басын жақсы ұстай бастауы
- өздігінен отыруы
- өздігінен тұруы
- аяғына сүйене бастауы
- тірекпен жүруі
- өздігінен жүру дағдысының жақсаруы ескеріледі
Осындай жұмыстың нәтижесінде 35 бала өздігінен жүріп кеткен.
Ғалымжан оңалтудан кейін қолдаумен жүре бастады
Оң нәтиже көрсеткен балалардың бірі — 2018 жылы туған Мақан Ғалымжан.
Жобаға қосылған кезде аяқ бұлшықеттерінің әлсіздігіне байланысты ол өздігінен тұра алмаған. Тек тірек арқылы тік тұру мүмкіндігі болған.
Оңалту кезінде Ғалымжанмен Pronestander вертикализаторы және MyWay жүріп-тұру құралы арқылы арнайы жаттығулар жүргізілді.
Уақыт өте келе баланың аяқ бұлшықеттері күшейіп, денесін тік ұстауы және аяғына салмақ түсіру қабілеті жақсарды. Оңалту курсы аяқталғаннан кейін Ғалымжан қолдаудың көмегімен жүре бастады.
Ата-аналар цифрлық күнделік жүргізеді
Жобаның маңызды ерекшелігі — оңалту жұмысы арнайы орталықтан шыққаннан кейін тоқтап қалмайды.
Ата-аналар баламен үйде орындауға арналған жаттығулар мен мамандардың ұсыныстарын алады. Жаттығулардың орындалуы цифрлық күнделікке енгізіледі.
Мамандар нәтижелерді қашықтан бақылап, қажет болған жағдайда оңалту бағдарламасына өзгеріс енгізеді.
Бұл әсіресе оңалту орталықтарынан алыс тұратын отбасылар үшін маңызды. Бала жаттығуларын үйінде жалғастырады, ал ата-анасы қажет кезде маманнан қашықтан кеңес ала алады.
Осының арқасында отбасылардың оңалту орталығына қайта-қайта бару қажеттілігі азаяды.
Төрт өңірде 405 оңалту құралы пайдаланылып жатыр
Қазір жоба жүзеге асырылып жатқан Шымкент, Қызылорда, Павлодар және Абай облыстарында 405 техникалық оңалту құралы қолданылуда.
Бағдарламаны кеңейту жұмыстары да басталған.
Батыс Қазақстан облысына 8 құрал-жабдық жіберілді. Бұл өңірде жоба 2026 жылдың қыркүйегінде іске қосылады деп жоспарланып отыр.
Жыл соңына дейін жоба:
- Батыс Қазақстан облысында
- Солтүстік Қазақстан облысында
- Маңғыстау облысында
- Ұлытау облысында іске қосылуы тиіс
Қазір аталған өңірлерде қажетті құралдар сатып алынып, балаларға үй жағдайында көмек көрсету үшін инфрақұрылымдық және ұйымдастырушылық дайындық жүргізіліп жатыр.
Жобаға балалар жеке іріктеледі
Жаңа өңірлерде қанша баланың бағдарламаға қатысатыны дайындық жұмыстары аяқталғаннан кейін белгілі болады.
Әр бала жеке тәртіппен іріктеледі.
Бұл кезде:
- баланың денсаулық жағдайы
- оңалтудың нақты мақсаты
- қажетті құрал-жабдық түрі
- сатып алынған техникалық құралдардың саны ескеріледі
Мұндай тәсіл әр балаға бірдей бағдарлама ұсынбай, оның нақты қажеттілігіне сәйкес оңалту жоспарын жасауға мүмкіндік береді.
Бұл отбасылар үшін нені өзгертеді
Үй жағдайындағы оңалту мамандандырылған орталықтағы ем мен көмектің орнын алмастырмайды. Оның басты артықшылығы — орталықта үйренген жаттығулар мен дағдыларды күнделікті өмірде үзбей жалғастыру мүмкіндігі.
Бұл әсіресе өңірлерде және оңалту орталықтарынан алыс тұратын отбасылар үшін маңызды. Арнайы құралды үйге жеткізу мен мамандардың қашықтан бақылауы жолға кететін уақыт пен шығынды азайтады.
Ал бала үшін ең маңыздысы — оңалту курстарының арасындағы үзілісте жаттығуды тоқтатпау. 642 баланың 500-інде оң динамиканың байқалуы және 35 баланың өздігінен жүре бастауы мұндай үздіксіз жұмыстың практикалық нәтижесін көрсетеді.
