Оңтүстікке электр жеткізу мүмкіндігі 440 МВт-қа ұлғаяды. Қазақстанда жаңа 500 кВ электр беру желілері салынып жатыр, ал Батыс өңірдің энергия жүйесі елдің бірыңғай электр энергетикалық жүйесінің негізгі бөлігімен біріктіріледі, деп хабарлайды DKNews.kz.
Энергетика министрлігі мен «KEGOC» АҚ жүзеге асырып жатқан жобалар электр энергиясына сұраныс өскен жағдайда желінің өткізу қабілеті мен сенімділігін күшейтуге бағытталған.

Оңтүстікте екі жаңа 500 кВ желі салынып жатыр
Оңтүстік өңірлерді электр энергиясымен тұрақты қамтамасыз ету үшін желілік инфрақұрылымды кеңейту қолға алынған.
Қазір:
- 500 кВ «Шу – Жамбыл» электр беру желісі
- 500 кВ «Жамбыл – Шымкент» электр беру желісі салынып жатыр
Жаңа желілер іске қосылғаннан кейін «Солтүстік – Оңтүстік» транзитінің «Алматы – Жамбыл» қимасындағы өткізу қабілеті 440 МВт-қа артады.
Жобаны 2027 жылдың ортасында аяқтау жоспарланған.
440 МВт қосымша қуат не береді
Жаңа электр желілері тек қолданыстағы тұтынуды қамтамасыз ету үшін салынып жатқан жоқ.
Қосымша өткізу мүмкіндігі:
- жаңа генерация көздерін электр желісіне қосуға
- өңірлер арасындағы жүктемені икемді бөлуге
- желілік шектеулерді азайтуға
- оңтүстік өңірлерді электрмен жабдықтау сенімділігін арттыруға мүмкіндік береді
Жобаның тағы бір міндеті — Орталық Азия елдерінің энергетикалық жүйелеріндегі жұмыс режиміне байланысты штаттан тыс жағдайлардың Қазақстанның оңтүстігіне ықпал ету тәуекелін төмендету.
Батыс Қазақстан бірыңғай энергия жүйесіне қосылады
Параллель түрде Батыс Қазақстанның энергия жүйесін елдің бірыңғай электр энергетикалық жүйесінің негізгі бөлігімен біріктіру жобасы жүзеге асырылып жатыр.
Осы мақсатта 500 кВ «Өлке – Қарабатан» электр беру желісі салынуда.
Жоба Батыс өңір мен Қазақстанның қалған энергетикалық жүйесі арасындағы байланысты күшейтеді.
Оны да 2027 жылы аяқтау жоспарланған.
Атырау мен Ақтөбенің электр станцияларына жаңа мүмкіндік ашылады
Батыс энергия жүйесін біріктіру Атырау және Ақтөбе облыстарындағы электр станцияларының қуатын басқа бағыттарға жеткізу мүмкіндігін кеңейтеді.
Жоба нәтижесінде:
- Батыс өңірдің энергия жүйесімен байланысы күшейеді
- Атыраудағы электр станцияларының қуатын беру мүмкіндігі артады
- Ақтөбедегі генерация қуаттарын пайдалану мүмкіндігі кеңейеді
- Батыстағы маневрлік генерацияны басқа өңірлерге пайдалануға жағдай жасалады
Соңғы бағыт энергия жүйесі үшін ерекше маңызды. Белгілі бір өңірде электр энергиясының тапшылығы туындаған жағдайда Батыстағы маневрлік генерация энергия теңгерімсіздігін өтеуге көмектесе алады.
Қазақстанның электр желісі сақиналы схемаға көшеді
Іске асырылып жатқан жобалардың стратегиялық мақсаты — жоғары кернеулі электр желілері арқылы Қазақстанның энергия жүйесін сақиналы схемамен қамтуды аяқтау.
Мұндай модельде өңірлер арасындағы электр байланысы күшейіп, энергия ағындарын бірнеше бағыт бойынша бөлу мүмкіндігі артады.
Бұл жекелеген желілердегі жүктемені азайтып, апаттық немесе штаттан тыс жағдайлар кезінде энергия жүйесінің тұрақтылығын сақтауға көмектеседі.
Нәтижесінде Ұлттық электр желісінің нысаналы топологиясын қалыптастыру көзделіп отыр.
Бұл Қазақстан үшін нені өзгертеді
Қазақстанда электр энергиясын тұтыну көлемінің өсуі мен жаңа генерация нысандарының іске қосылуы электр станцияларын салумен қатар желілерді де кеңейтуді талап етеді. Өндірілген электр энергиясын қажетті өңірге жеткізу мүмкіндігі жеткіліксіз болса, жаңа генерацияның өзі желілік шектеулерге тап болуы мүмкін.
Сондықтан 500 кВ жаңа желілер энергетикалық инфрақұрылымның өткізу қабілетін арттырып қана қоймай, жаңа электр станцияларын жүйеге қосуға мүмкіндік береді.
Оңтүстіктегі өткізу қуатының 440 МВт-қа артуы, Батыс Қазақстанның негізгі энергия жүйесімен біріктірілуі және сақиналы схеманың қалыптасуы елдің энергетикалық қауіпсіздігін күшейтуге бағытталған біртұтас инфрақұрылымдық жаңғыртудың бөлігі саналады.