Тозған желілер жаңартыла бастайды. Өскеменде соңғы үш жылда 44 рет апат болған су құбырлары мен пайдалану мерзімі әлдеқашан өтіп кеткен екі жылу трассасы ауыстырылып, сумен жабдықтау жүйесі онлайн бақылауға көшеді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Шығыс Қазақстан облысында жалпы құны 9,7 млрд теңге болатын алты жоба іске асырылып жатыр. Олар «Энергетикалық және коммуналдық секторларды жаңғырту» ұлттық жобасына енгізілген және жұмыстар 2027 жылға қарай жалғасады.
Сумен жабдықтау жүйесі онлайн бақыланады
Ең ірі жобаның құны шамамен 4,9 млрд теңге. Ол суды алу сәтінен бастап тұрғын үйлерге жеткізуге және кейін сарқынды суды бұруға дейінгі бүкіл процесті қамтиды.
Бірыңғай жүйеге:
- су жинау нысандары;
- қысымды күшейтетін сорғы станциялары;
- кәріздік сорғы станциялары;
- резервуарлар;
- қысымды бақылау нүктелері қосылады.
Барлық дерек бірыңғай диспетчерлік орталыққа түседі. Мамандар қаланың әр бөлігіне қанша су беріліп жатқанын, сорғылардың жұмысын және желідегі қысымның өзгеруін онлайн бақылай алады.
Егер нысандардың бірінде ақау пайда болса, ақпарат мамандарға бірден жетеді. Бұл проблеманы ертерек анықтап, судың ұзақ уақытқа өшірілуіне жол бермей шара қабылдауға мүмкіндік береді.
1 344 үйге онлайн есептеуіш орнатылады
Көпқабатты тұрғын үйлерге көрсеткіштерді автоматты түрде жіберетін 1 344 жалпыүйлік есептеуіш құрал орнату жоспарланған.
Олар үйге келген судың көлемін нақты тұтынумен салыстыруға мүмкіндік береді. Соның нәтижесінде су ысырабы қай жерде және қандай көлемде болып жатқанын дәлірек анықтауға болады.
Сонымен бірге Өскеменнің су құбыры желілерінің картасы жаңартылып, су таратудың цифрлық моделі енгізіледі.
Ол:
- әр ауданға қанша су берілетінін;
- су көлемінің қалай бөлінетінін;
- қай учаскелерде ауытқу барын көрсетуге мүмкіндік береді.
Қазір мамандар үйлерді тексеріп, жұмыс кестесін бекітіп және қажетті жабдықтарға тапсырыс беріп жатыр.
Үш жылда 44 апат болған құбырлар ауыстырылады
Цифрлық бақылау ақауларды жылдам анықтауға көмектескенімен, ескі құбырлардың физикалық тозуын жоя алмайды. Сондықтан автоматтандырумен қатар желілердің ең проблемалы бөліктері де жаңартылады.
Жұмыстар Карбышев және Целинная көшелеріндегі желілерді, Элеватор су жинау орнынан Самар тас жолына дейінгі және Солтүстік-Атаман су алу орнынан Машиностроителей көшесіндегі сорғы станциясына дейінгі су құбырларын қамтиды.
Тек алғашқы екі учаскеде соңғы үш жыл ішінде 44 апат болған. Зақымданулар су шығынына және тұтынушыларды уақытша сумен жабдықтаудан ажыратуға әкелген.
Реконструкциядан кейін қалалық су алу орындарынан су жаңартылған құбырлар арқылы жеткізіледі. Бұл жаңа апаттардың қаупін төмендетіп, сумен жабдықтау тиімділігін арттыруы тиіс.
Қазір жобалар бойынша қажетті құжаттар дайындалып, келісіліп жатыр.
1960 жылы салынған жылу желісі жаңартылады
Өскеменде нормативтік пайдалану мерзімі өтіп кеткен екі жылу трассасы да ауыстырылады.
Бірінші учаске Назарбаев даңғылының бойында орналасқан. Желінің тарихы оның қаншалықты тозғанын көрсетеді:
- 1960 жылы салынған;
- соңғы рет 1985 жылы жаңғыртылған;
- нормативтік пайдалану мерзімі – 25 жыл;
- соңғы жаңғыртудан бері 41 жыл пайдаланылған.
Екінші учаске Придеповская көшесі маңында орналасқан. Бұл жылу трассасы 1981 жылы салынып, содан бері бірде-бір рет күрделі жөндеуден өтпеген.
8,2 мыңнан астам тұрғын осы желілерден жылу алады
Екі жылу трассасының жағдайы тек коммуналдық кәсіпорындар үшін емес, мыңдаған қала тұрғыны үшін маңызды.
Осы учаскелерден 8,2 мыңнан астам тұрғын, сондай-ақ:
- тұрғын үйлер;
- мектептер;
- балабақшалар;
- медициналық мекемелер;
- басқа да әлеуметтік нысандар жылу алады.
Тозған құбырларды толық жаңарту жылу шығынын азайтып, жылыту маусымындағы іркілістер қаупін төмендетуге бағытталған.
Жұмыстарды 2027 жылы аяқтау жоспарланып отыр. Жаңғырту кезінде негізінен отандық өндірістегі материалдар мен құбырлар пайдаланылады.
2027 жылы тағы 68 млрд теңгенің 26 жобасы жоспарланған
Өскемендегі жұмыстар Шығыс Қазақстан облысының коммуналдық инфрақұрылымын жаңартудың алғашқы кезеңі болмақ.
2027 жылға облыста жалпы құны 68 млрд теңге болатын тағы 26 жоба дайындалып жатыр.
Олар:
- жылумен жабдықтау;
- электрмен жабдықтау;
- су бұру жүйелерін жаңғыртуды қамтиды.
Бұдан бөлек, Риддерде су есебін автоматтандыру бойынша жеке жоба жоспарланған.
Тұрғындар қандай өзгерісті сезінуі тиіс
Жаңғыртудың тұрғындар үшін негізгі нәтижесі орнатылған датчиктер немесе сорғылар санымен емес, коммуналдық қызметтердің тұрақтылығымен өлшенеді.
Сумен жабдықтауды цифрлық бақылау ақауды ерте анықтауға мүмкіндік берсе, ескі құбырларды ауыстыру апаттардың өзін азайтуға бағытталған.
Нәтижесінде тұрғындар үшін су қысымының тұрақтылығы артып, ақауларды жою уақыты қысқаруы және жылыту маусымындағы үзілістер қаупі төмендеуі тиіс.
