Биржаға шығу жеңілдеуі мүмкін.
Қазақстанда IPO-ға дайындық мерзімін шамамен үш-бес айға, ал облигация шығару циклін үш-алты айдан бір-екі айға дейін қысқарту ұсынылды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл өзгерістер Мемлекет басшысының тапсырмасымен Қаржы нарығын реттеу және дамыту агенттігі, Ұлттық Банк, нарық қатысушылары және сарапшылар қауымдастығы бірлесіп әзірлеген Капитал нарығын дамытудың 2026–2030 жылдарға арналған бағдарламасы жобасында көзделген.
Негізгі өзгеріс — компаниялардың бағалы қағаздарды тіркеу, листингтен өту және соған байланысты рәсімдерді бірнеше мекеме арқылы емес, бір цифрлық жүйе арқылы жүргізуі.
Эмитентке бір ғана цифрлық терезе ұсынбақ
Қазір компанияның қор нарығына шығуы бірнеше ұйымның қатысуын талап етеді.
Агенттік бағалы қағаздар шығарылымын тіркейді, Орталық депозитарий оған халықаралық сәйкестендіру нөмірін береді және құқықтарды есепке алады, ал қор биржасы листинг рәсімін жүргізеді.
Енді акциялар мен облигацияларды шығару және орналастыру үшін бірыңғай цифрлық терезе құру ұсынылып отыр. Оның операторы ретінде Орталық депозитарий белгіленуі мүмкін.
Эмитент цифрлық кабинет арқылы тіркеуге, листингке және өзге де рәсімдерге қажет стандартталған құжаттар топтамасын бір рет қана тапсырады.
Бұл тәсіл компанияларды бірдей мазмұндағы ақпаратты әр мекемеге қайта-қайта жолдаудан босатуы керек.
Құжаттарды жүйе өзі тексеріп, бәріне қатар жібереді
Жаңа жүйе құжаттардың толықтығы мен форматын автоматты түрде тексеруі тиіс.
Содан кейін материалдар Агенттікке, қор биржасына және Орталық депозитарийге жолданады. Эмитент өз кабинетінде қаралу барысын, ескертулер мен белгіленген мерзімдерді көре алады.
Маңызды өзгерістің бірі — құжаттарды кезең-кезеңімен емес, қатар қарау.
Соның арқасында компания әр қатысушыдан бөлек жауап емес, келісілген ортақ ұстаным алады. Бұл тікелей уақытты қысқартады, өйткені қазіргі жүйеде кідірістің едәуір бөлігі бірнеше рәсімнің бөлек жүруінен туындайды.
Эмитентті тексеру бір рет қана жүргізіледі
Жобада қайталанатын тексерулерді де қысқарту қарастырылған.
Эмитентті тексеру, соның ішінде ақшаны жылыстатуға және терроризмді қаржыландыруға қарсы рәсімдер, бір рет жүргізіледі. Оның нәтижесін кейін процестегі барлық қатысушылар пайдалана алады.
Сонымен қатар Орталық депозитарийге құжаттарды қабылдау, алдын ала тексеру және облигациялық бағдарламалар аясында облигация шығарылымдарын тіркеу функцияларын кезең-кезеңімен беру жоспарланып отыр.
Бірыңғай цифрлық терезені депозитарийдің есеп жүйесімен біріктіру ұсынылған құжаттар негізінде шығарылымға халықаралық сәйкестендіру нөмірін беруге және бағалы қағаздарды иелерінің шоттарына есептеуге мүмкіндік береді.
Сонымен бірге құжат нысандары, эмиссия проспектілері, ақпаратты ашу талаптары мен ұйымдар арасындағы өзара іс-қимыл тәртібі біріздендірілмек.
Шағын орналастыруларға құжат саны азаяды
Бағалы қағаздар шығаруға қойылатын талаптар орналастыру түрі мен көлеміне, инвесторлар санатына және эмитенттің жария нарықтағы тәжірибесіне қарай сараланбақ.
Кәсіби инвесторлардың шектеулі тобына арналған облигациялар үшін қысқартылған құжаттар пакеті енгізу ұсынылады.
Ал шағын және орта көлемдегі шығарылымдар үшін жеңілдетілген проспект қарастырылған. Қазір он бес бөлімнен асатын құжаттың орнына бес негізгі бөлімнен тұратын нұсқа ұсынылады.
Сонымен бірге біліктілігі жоқ инвесторлар арасында жария орналастыру кезінде ақпаратты ашу және олардың мүддесін қорғау жөніндегі толық талаптар сақталады.
Бұл жеңілдік барлық эмитентке бірдей емес, тәуекелі төменірек сегменттерге бағытталатынын көрсетеді.
Облигация шығару мерзімі екі айға дейін түсуі мүмкін
Реформаның ең сезілетін әсері — мерзімдер.
Жобаға сәйкес, жаңа тәртіп IPO-ға дайындықты шамамен үш-бес айға қысқартуға мүмкіндік береді.
Облигация шығаруда өзгеріс одан да айқын болмақ: қазір толық цикл үш-алты айға созылса, жаңа жүйеде оны бір-екі айға дейін қысқарту жоспарланған.
Бұл компаниялар үшін капитал тарту туралы шешім мен нарыққа нақты шығу арасындағы уақытты азайтады. Сонымен бірге эмитенттердің рәсімдерді сүйемелдеуге кететін шығыны да төмендеуі мүмкін.
Сөйтіп, қор нарығы жаңа компаниялар үшін анағұрлым қолжетімді бола түспек.
Бұған дейін де Қазақстан медиакеңістігіндегі ең көп оқылған іскерлік және жаңалық материалдардың динамикасын Mediametrics рейтингінен қарап жүрген едік.
