Вице-президенттің өкілеттігі нақтыланды.
Ол енді Президенттің атынан өкілдік етумен қатар, өз құзыретіне кіретін мәселелер бойынша орталық және жергілікті атқарушы органдарға тапсырма бере алады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Тиісті өкілеттіктер Қазақстан Республикасы Президентінің 2026 жылғы 5 қыркүйектегі Жарлығында бекітілген. Құжат Қазақстан Республикасы Конституциясының 49-бабының 3-тармағына және «Қазақстан Республикасының Президенті туралы» Конституциялық заңға сәйкес қабылданған.
Вице-президент министрліктер мен әкімдіктерге тапсырма бере алады
Жарлықтағы ең назар аударарлық нормалардың бірі атқарушы билік органдарымен өзара іс-қимылға қатысты.
Вице-президент өз құзыретіне кіретін мәселелер бойынша орталық және жергілікті атқарушы органдарға тапсырма беруге құқылы.
Сонымен қатар ол өкімдер шығара алады, мемлекеттік органдар мен лауазымды тұлғалардан қажетті ақпаратты, құжаттарды және басқа да материалдарды сұратады.
Тағы бір өкілеттік — ведомствоаралық жұмыс топтарын құру. Олар Президент актілерінің жобаларын әзірлеу және Мемлекет басшысы қойған өзге де міндеттерді орындау үшін құрылуы мүмкін.
Алайда бұл вице-президент мемлекеттік саясатты дербес айқындайды дегенді білдірмейді. Жарлықта оның бірқатар өкілеттігі Президенттің тапсырмасы бойынша жүзеге асырылатыны нақты көрсетілген.
Стратегиялық бастамалар Президентке тікелей ұсынылады
Вице-президентке ішкі және сыртқы саясат бағытында да жеке міндет жүктелді.
Ол осы салалар бойынша стратегиялық сипаттағы бастамаларды әзірлеуді қамтамасыз етіп, оларды Президентке ұсынады.
Мемлекет басшысының тапсырмасы бойынша вице-президент Құрылтаймен, Үкіметпен, өзге де мемлекеттік органдармен, саяси партиялармен, қоғамдық бірлестіктермен және халықаралық ұйымдармен өзара іс-қимыл барысында Президенттің атынан өкілдік етеді.
Сондай-ақ Президенттің тапсырмасымен халықаралық іс-шараларға қатыса алады.
Бұл норма вице-президенттің мемлекеттік басқару жүйесіндегі орнын нақтылайды: ол бір жағынан стратегиялық бастамаларды Президентке жеткізетін буын болса, екінші жағынан Мемлекет басшысының тапсырмаларын мемлекеттік органдар деңгейінде іске асыруға қатысады.
Вице-президент ҚСЗИ жұмысын үйлестіреді
Жарлық бойынша вице-президент Қазақстан Республикасы Президентінің жанындағы Қазақстан стратегиялық зерттеулер институтының қызметіне жетекшілік етеді.
Сондай-ақ ол Әлемдік және дәстүрлі діндер көшбасшылары съезі Хатшылығын басқарады.
Бұдан бөлек, вице-президент бірқатар комиссиялар мен кеңестердің қызметін қамтамасыз етеді:
- Мемлекеттік наградалар жөніндегі комиссия;
- Азаматтық мәселелері жөніндегі комиссия;
- Мемлекеттік рәміздер және ведомстволық әрі оларға теңестірілген наградалардың геральдикасы жөніндегі республикалық комиссия;
- Шетелде кадрлар даярлау жөніндегі республикалық комиссия;
- әл-Фараби атындағы ғылым мен техника саласындағы Мемлекеттік сыйлықты беру жөніндегі комиссия;
- Абай атындағы әдебиет пен өнер саласындағы Мемлекеттік сыйлықты беру жөніндегі комиссия;
- Жастар саясаты жөніндегі кеңес.
Жарлықта вице-президент Президенттің тапсырмаларына сәйкес басқа да өкілеттіктерді жүзеге асыра алатыны көрсетілген.
Құрылтай мен Үкімет отырыстарына қатыса алады
Вице-президент қатысуға құқылы мемлекеттік алаңдардың тізімі де белгіленді.
Ол Қазақстан Республикасы Құрылтайының, Үкіметтің, Қазақстан Халық Кеңесінің, сондай-ақ Президент жанындағы консультативтік-кеңесші органдардың отырыстарына қатыса алады.
Бұл норма вице-президентке заң шығарушы және атқарушы билік институттарымен тікелей жұмыс істеуге мүмкіндік береді.
Сонымен бірге оның нақты өкілеттік шегі Жарлықта белгіленген құзыретпен және Президенттің тапсырмаларымен шектеледі.
Вице-президенттің жұмысын Президент Әкімшілігі қамтамасыз етеді
Жарлықта вице-президенттің қызметін ұйымдастырушылық-құқықтық, ақпараттық-талдамалық және өзге де қамтамасыз ету Қазақстан Республикасы Президентінің Әкімшілігіне жүктелген.
Үкіметке, Президент Әкімшілігіне және Президент Іс басқармасына құжаттан туындайтын шараларды белгіленген тәртіппен қабылдау тапсырылды.
Жарлық қол қойылған күннен бастап күшіне енеді. Соның нәтижесінде вице-президенттің мәртебесі тек өкілдік функциямен шектелмей, стратегиялық бастамалар әзірлеу, мемлекеттік органдарға тапсырма беру және бірнеше маңызды комиссия мен институттың жұмысын үйлестіру сияқты нақты тетіктермен толықтырылды.
