Маңғыстауда инфрақұрылымдық құрылыс үдеп келеді.
Өңірде жаңа әуежай, газ өңдеу зауыты, 160 МВт электр станциясы және логистикалық нысандар қатар салынып, Ақтау әуежайының базасында 3,5 мың жұмыс орны бар мультимодальды хаб құру жоспарланып отыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қазақстан Республикасы Премьер-министрінің бірінші орынбасары Нұрлыбек Нәлібаев Маңғыстау облысына жұмыс сапары барысында өндірістік, энергетикалық, көлік-логистикалық және туристік жобалардың іске асырылуымен танысты.
Ақтау әуежайындағы жаңа хаб 3,5 мың жұмыс орнын береді
Маңғыстаудағы ірі жоспарлардың бірі Ақтау халықаралық әуежайына байланысты.
Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаевтың Қазақстандағы әуе хабтарын дамыту және оларды жаһандық логистика тізбегіне кіріктіру жөніндегі тапсырмасы аясында әуежай базасында мультимодальды логистикалық және авиациялық хаб құру көзделген.
Жоба бір алаңда бірнеше бағытты біріктіреді:
- әуе кемелеріне техникалық қызмет көрсету және жөндеу;
- әуе жүктерін тасымалдау;
- авиация мамандарын даярлау;
- логистикалық қызметтер көрсету.
Жоба толық жүзеге асқанда 3,5 мың тұрақты жұмыс орны ашылуы тиіс.
Ақтаудың географиялық орны бұл жобаны тек авиациямен шектемейді. Қалада әуежаймен қатар теңіз порты мен халықаралық көлік дәліздері түйіседі. Сондықтан авиациялық және теңіз логистикасын бір өңірде дамыту Маңғыстаудың Каспийдегі көлік торабы ретіндегі рөлін күшейтуге бағытталған.
«Кендірлі» әуежайының құрылысы 49%-ға жетті
Тағы бір ірі авиациялық жоба Жаңаөзен маңында іске асырылып жатыр.
«Кендірлі» әуежайындағы құрылыс-монтаж жұмыстарының жалпы орындалуы 49%-ға жетті. Нысанды 2026 жылдың соңына дейін пайдалануға беру жоспарланған.
Жаңа әуежайдың ұшу-қону жолағының ұзындығы 2 200 метр, ені 35 метр болады. Жолаушылар терминалы сағатына 150 адамға қызмет көрсетуге есептелген.
Қазір:
- ұшу-қону жолағы;
- перрон мен рульдеу жолы;
- периметрлік қоршау;
- кірме жол;
- жолаушылар терминалы;
- инженерлік инфрақұрылым салынып жатыр.
Әуежайдың міндеті жолаушылар тасымалымен ғана шектелмейді. Жоба Жаңаөзен мен Кендірлі туристік аймағының көлік қолжетімділігін арттыруға тиіс.
Жаңаөзенде жылына 900 млн текше метр газ өңделеді
Нұрлыбек Нәлібаев Жаңаөзен қаласындағы жаңа газ өңдеу зауытының құрылысын да тексерді.
Кәсіпорынның жобалық қуаты жылына 900 млн текше метр табиғи және ілеспе газ өңдеуге есептелген. Зауытты 2027 жылы іске қосу жоспарланып отыр.
Бұл Маңғыстау үшін стратегиялық жоба. Өңірдегі газ инфрақұрылымына түсетін жүктеме халық саны мен өндірістің өсуімен қатар артып келеді.
Жаңа кәсіпорынның құрылысы ескі Қазақ газ өңдеу зауытын алмастыру міндетімен де байланысты. Бұған дейін Үкімет жаңа зауыттың өңірдің газға қажеттілігін қамтамасыз ету және Жаңаөзендегі өндірістік инфрақұрылымды жаңарту үшін салынып жатқанын хабарлаған.
Ақтауда тағы 160 МВт электр қуаты пайда болады
Маңғыстаудың екінші инфрақұрылымдық мәселесі — электр және жылу энергиясының тұрақтылығы.
Бірінші вице-премьер «МАЭК» ЖШС жұмысын және алдағы жылыту маусымына дайындықты тексерді.
Ақтауда салынып жатқан қуаты 160 МВт бу-газ қондырғысының құрылыс-монтаж жұмыстары 71,8%-ға орындалған. Нысанды 2027 жылдың екінші тоқсанында іске қосу көзделген.
Жаңа генерация өңірдегі электр қуатына өсіп отырған сұраныс жағдайында қажет. Өнеркәсіптік кәсіпорындар, жаңа тұрғын аудандар, порттар мен логистикалық жобалардың қатар дамуы энергетикалық инфрақұрылымға қосымша жүктеме түсіреді.
Сондықтан Маңғыстаудағы газ өңдеу зауыты мен жаңа электр генерациясы жеке екі құрылыс болғанымен, екеуі де өңірдің жаңа өндірістік жобаларды қабылдау мүмкіндігіне тікелей әсер етеді.
Каспийдегі үш нысан транзит көлемін арттыруы тиіс
Сапар кезінде Ақтау теңіз сауда порты, Құрық порты және Ақтау халықаралық контейнерлік хабының жұмысы да қаралды.
Олардың жобалық мүмкіндіктері әртүрлі:
- Ақтау порты — жылына 11,8 млн тонна;
- Құрық порты — жылына 6 млн тонна;
- Ақтау халықаралық контейнерлік хабы — жылына 240 мың TEU.
Контейнерлік хабтың бірінші кезеңі 2026 жылғы наурызда пайдалануға берілді.
Бұл инфрақұрылымның ортақ міндеті — Каспий арқылы өтетін жүк ағынын көбейтіп, Қазақстанның Транскаспий халықаралық көлік бағыты бойынша транзиттік мүмкіндігін кеңейту.
Маңғыстаудың ерекшелігі де осында: теміржолмен келген жүкті порт арқылы Әзербайжанға, одан әрі Кавказ, Түркия және Еуропа бағыттарына шығаруға мүмкіндік бар. Әуежайдағы мультимодальды хаб іске асса, осы логистикалық жүйеге авиациялық жүк тасымалы да қосылады.
«Нұр» кешенінде термалды су пайдаланылады
Өңірдегі инвестициялық жобалар тек өнеркәсіп пен логистикаға бағытталмаған.
Ақтауда 175 нөмірлік «Нұр» санаторлық-сауықтыру кешені салынып жатыр. Ол бір уақытта 320 адамды қабылдай алады.
Жобаның негізгі ерекшелігі — жерасты табиғи термалды суын емдік-сауықтыру мақсатында пайдалану.
Кешенде оңалту бөлімдері, физиотерапия, массаж, балшықпен емдеу және ингаляция қызметтері қарастырылған. Бұдан бөлек жабық бассейн, сауна, хамам, екі асхана және 120 орындық конференц-зал болады.
Құрылыс 2026 жылдың IV тоқсанында аяқталуы тиіс. Толық іске қосылғаннан кейін 100 тұрақты жұмыс орны ашылады.
Өнеркәсіп, энергия және логистика бір мезгілде кеңейіп жатыр
Сапар барысында химия өнеркәсібіндегі жобалар да қаралды. Нұрлыбек Нәлібаевқа «ҚазАзот» АҚ өндірісін дамыту жоспары және Ақтауда аммиак-карбамид кешенін салу жобасы таныстырылды.
Маңғыстаудағы қазіргі инвестициялық циклдің ерекшелігі — бірнеше инфрақұрылымдық бағыттың қатар дамуы.
«Кендірлі» әуежайы 2026 жылдың соңына жоспарланған. Газ өңдеу зауыты 2027 жылы іске қосылуы тиіс. 160 МВт бу-газ қондырғысының мерзімі — 2027 жылдың екінші тоқсаны. Ақтаудағы контейнерлік хабтың алғашқы кезеңі биыл пайдалануға берілді.
Осы жобалардың нәтижесі енді олардың жеке қуатымен ғана емес, бір-бірімен қаншалықты байланысатынымен өлшенбек: жаңа өндірістерге энергия мен газ, экспортқа порттар мен теміржол, ал туризм мен жолаушылар ағынына әуе қатынасы қажет.
Бұған дейін біз Маңғыстаудағы көлік инфрақұрылымының тағы бір ірі бағыты — Ақтау портын кеңейту және Транскаспий бағытының өткізу мүмкіндігін арттыру жөніндегі жобалар туралы жазған едік.
