Қазақстанда жұмыс беруші жалақыдан ұстаған жеке табыс салығын табыс төленген айдан кейінгі айдың 25-інен кешіктірмей бюджетке аударуға міндетті. Мерзімді бұзған салық агентіне санатына қарай 5-тен 20 айлық есептік көрсеткішке дейін айыппұл салынады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Маңғыстау облысы бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті ЖТС төлеу тәртібі мен әкімшілік жауапкершіліктен босату шарттарын түсіндірді. Қызметкердің табысынан ұсталған салықты бюджетке аударуға жұмыс беруші жауап береді.
Мерзім жалақы төленген айға байланысты
Салықты есептеу, жалақыдан ұстап қалу және бюджетке аудару — әрқайсысының өз мерзімі бар міндеттер. Салық кодексінің 440-бабына сәйкес, жұмыс беруші ЖТС-ты табысты есептеген кезде есептейді, ал оны табыс төленетін күннен кешіктірмей ұстап қалады.
Ұсталған соманы табыс төленген ай аяқталғаннан кейінгі 25 күнтізбелік күннен кешіктірмей бюджетке аудару қажет. Демек, аудару мерзімі жалақының нақты қашан төленгеніне байланысты.
Мысалы, жалақы 2026 жылғы тамызда төленсе, одан ұсталған ЖТС бюджетке 25 қыркүйектен кешіктірілмей түсуге тиіс. Жалақыдан салықтың ұсталғаны оның бюджетке аударылғанын білдірмейді.
Жұмыс беруші ЖТС-ты өзі орналасқан жер бойынша төлейді. Ал құрылымдық бөлімшелердің қызметкерлері үшін салық сол бөлімшелер орналасқан жердегі тиісті бюджеттерге аударылады.
Айыппұл салық агентінің санатына қарай белгіленеді
Жауапкершілік ұсталған салықты белгіленген мерзімде мүлде аудармаған жағдайда да, толық аудармаған жағдайда да туындайды. Айыппұл мөлшері Әкімшілік құқық бұзушылық туралы кодекстің 279-бабының 2-бөлігінде белгіленген.
| Салық агентінің санаты | Айыппұл |
|---|---|
| Жекеше нотариустар, жекеше сот орындаушылары, адвокаттар, шағын кәсіпкерлік субъектілері және коммерциялық емес ұйымдар | 5 АЕК |
| Орта кәсіпкерлік субъектілері | 10 АЕК |
| Ірі кәсіпкерлік субъектілері | 20 АЕК |
Бұл айыппұлдар салықты қызметкердің табысынан ұстап, бюджетке аударуға міндетті салық агентіне қатысты қолданылады. Жұмыс беруші үшін жалақыны салық сомасын шегеріп төлеумен міндет аяқталмайды: ұсталған қаражат бюджетке де уақтылы аударылуға тиіс.
Жауапкершіліктен босату үшін үш шарт орындалуы керек
Департамент түсіндірмесіне сәйкес, салық агенті тиісті сомаларды өзі анықтап, оларды қосымша салық есептілігінде көрсетсе және сол есептілік ұсынылған күннен бастап үш жұмыс күнінен кешіктірмей бюджетке аударса, әкімшілік жауапкершілік қолданылмайды.
Осы талаптардың бәрі қатар орындалуы қажет. Қатені өз бетінше анықтау жеткіліксіз: қосымша есептілік тапсырып, қаражатты белгіленген мерзімде аудару керек.
Үш жұмыс күні қатені анықтаған сәттен емес, қосымша салық есептілігі ұсынылған күннен бастап есептеледі.
Жалақыдан ұсталатын ЖТС мөлшеріне салықтық шегерімдер де әсер етеді. Бұған дейін Қазақстанда 2026 жылдан бастап қандай салықтық шегерімдер қолданылатынын және оларды кімдер пайдалана алатынын түсіндірген едік.
