Кешіккен есептілікті жүйе өзі қалыптастырады. 2026 жылғы 1 қаңтардан бастап Қазақстанда белгіленген мерзімде тапсырылмаған салық есептілігі нөлдік көрсеткіштермен автоматты түрде жасалады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл туралы Астана қаласы бойынша Мемлекеттік кірістер департаменті еске салды. Жаңа тәртіпке байланысты салық төлеушілер «Салық төлеушінің кабинеті» веб-қосымшасында қандай салық есептілігі нысандарын тапсыратынын алдын ала көрсетуі қажет.
Есептілік уақытында тапсырылмаса не болады
Салық кодексінің жаңа нормалары бойынша есептілікті тапсырудың белгіленген мерзімі аяқталғаннан кейін салық органының ақпараттық жүйесі тиісті салық кезеңіне арналған есептілікті автоматты түрде қалыптастырады.
Мұндай есептілікте нөлдік көрсеткіштер көрсетіледі.
Алайда автоматты түрде жасалған «нөлдік» есеп салық төлеушінің нақты салық міндеттемелерін жоймайды.
Егер кәсіпкердің немесе компанияның салық салу объектілері болған болса, олар есептілікте көрсетілуі тиіс.
«Салық төлеушінің кабинетінде» не істеу керек
Жүйенің дұрыс жұмыс істеуі үшін салық төлеуші ұсынылатын салық есептілігі нысандарын алдын ала белгілеуі қажет.
Ол үшін:
- «Салық төлеушінің кабинеті» веб-қосымшасына кіру;
- «Ұсынылатын СЕН» бөліміне өту;
- салық режимі мен қызмет түріне сәйкес қажетті нысандарды қосу;
- әрбір СЕН бойынша тапсыру басталатын жыл мен салық кезеңін көрсету;
- енгізілген мәліметтерді сақтау қажет.
Осылайша, салық төлеуші ақпараттық жүйеге өзінің қызметіне байланысты қандай есептілік нысандарын ұсынуға міндетті екенін алдын ала белгілейді.
Автоматты «нөлдік» есеп салықтан босатпайды
Жаңа тәртіптің ең маңызды тұсы осы.
Есептіліктің нөлдік көрсеткіштермен автоматты түрде қалыптасуы салық төлеушіні нақты міндеттемелерін көрсету жауапкершілігінен босатпайды.
Егер автоматты есеп қалыптасқаннан кейін тиісті кезеңде салық салу объектілері болғаны анықталса, салық төлеуші қосымша салық есептілігін ұсынуға міндетті.
Яғни жүйе есептілікті автоматты түрде жасағанымен, нақты салықтық деректердің дұрыстығына жауапкершілік салық төлеушінің өзінде қалады.
Жаңа тәртіп кімдерге қолданылмайды
Бұл ереже барлық жеке тұлғаларға бірдей қолданылмайды.
Жаңа тәртіп жеке тұлғалардың жеке кәсіпкерлік қызметіне қатысы жоқ қызметі бойынша ұсынатын салық есептілігіне таралмайды.
Сондықтан автоматты түрде нөлдік есептілік қалыптастыру механизмін азаматтардың барлық декларациясына қатысты қолдануға болмайды.
Бизнес үшін не өзгереді
Жаңа механизм салықтық әкімшілендіруді жеңілдетуге және салық төлеушілерге түсетін әкімшілік жүктемені азайтуға бағытталған.
Бірақ кәсіпкерлер үшін жаңа практикалық міндет пайда болады: «Салық төлеушінің кабинетінде» ұсынылатын СЕН тізімін дұрыс көрсету қажет.
Егер есеп белгіленген мерзімде тапсырылмаса, ақпараттық жүйе оны нөлдік көрсеткіштермен автоматты түрде қалыптастырады. Ал нақты салық міндеттемелері болған жағдайда қосымша есептілік тапсыру қажет болады.
Сондықтан жаңа механизм есептіліктің бір бөлігін автоматтандырғанымен, кәсіпкердің нақты кірістерін, операцияларын және басқа да салық салу объектілерін дұрыс көрсету міндетін алмастырмайды.
Бұған дейін біз Қазақстандағы жаңа Салық кодексі бизнес пен салық төлеушілер үшін қандай өзгерістер әкелетінін жазған едік.
