Су көлемі болжамнан асып түсті. 2026 жылғы вегетация кезеңінде Шардара су қоймасына шамамен 3,69 млрд текше метр су келді — бұл күтілген көлемнен 840 млн текше метрге артық, деп хабарлайды DKNews.kz.
Маусым қорытындысы Түрікменбашыда өткен Мемлекетаралық су шаруашылығын үйлестіру комиссиясының 95-інші отырысында қаралды. Отырыс туралы ресми хабарламада Орталық Азия елдері алдағы вегетацияаралық кезеңге арналған су бөлу мәселелері мен су қоймаларының болжамды жұмыс режимдерін келіскені айтылған.
Шардараға шамамен 10 млрд текше метр су келеді деп күтілуде
Сырдария бассейніндегі 2026 жылғы вегетация кезеңі тұрақты режимде өтті.
Ал 2026–2027 жылдардағы вегетацияаралық кезеңде Шардара су қоймасына келетін су көлемі шамамен 10 млрд текше метр болады деп болжанып отыр.
Бұл — кезең бойы келетін судың жиынтық көлемі. Оны су қоймасында бір мезетте жиналатын су мөлшерімен шатастырмау керек.
Қазақстан үшін мұндай келісімдер су жеткізу мен оны бөлуді алдын ала жоспарлауға мүмкіндік береді. Трансшекаралық өзендердегі су қоймаларының жұмысын үйлестіру осы жоспарлаудың маңызды бөлігі саналады.
Отырыста тараптар:
- Сырдария мен Әмудария бассейндеріндегі вегетация кезеңін қорытындылады;
- алдағы кезеңге арналған су алу лимиттерін бекітті;
- су қоймаларының болжамды жұмыс режимдерін келісті;
- су есебі мен мониторинг жүйесін жетілдіру мәселелерін талқылады.
Сырдарияда автоматтандырылған су есебін енгізу жоспары әзірленеді
Қатысушылар су ресурстарын есепке алу жүйесіне ерекше назар аударды.
Тараптар Сырдария бассейнінде автоматтандырылған су есебін енгізу жоспарының жобасын әзірлейтін жұмыс тобының отырысын өткізуге келісті.
Әзірге әңгіме жоспар жобасын дайындау туралы болып отыр. Жүйені толық енгізудің нақты мерзімі хабарламада көрсетілмеген.
Автоматтандырылған есептің практикалық маңызы — су деңгейі мен ағыны туралы деректерді жедел алу. Мұндай ақпарат келісілген режимдер мен нақты көрсеткіштерді салыстырып, су ресурстарын басқару шешімдерін негіздеуге көмектеседі.
Сондай-ақ жиында Халықаралық Аралды құтқару қорының құрылтайшы мемлекеттері басшыларының саммиттерінен туындайтын міндеттердің орындалуы қаралды.
Бес ел трансшекаралық суды бірлесіп басқаруды талқылады
Қазақстан атынан отырысқа Су ресурстары және ирригация министрі Нұржан Нұржігітов қатысты.
Жиынға Тәжікстанның Су-энергетикалық саясат бас басқармасының бастығы Далер Абдухалок, Түрікменстан Мемлекеттік су шаруашылығы комитетінің төрағасы Дурды Генджиев және Өзбекстанның Су шаруашылығы министрі Шавкат Хамраев та қатысты.
Отырыстан кейін Әмудария мен Сырдария суын ұтымды пайдалану жөніндегі жоғары деңгейдегі кездесу өтті. Оған Қырғыз Республикасының Түрікменстандағы елшісі Азизбек Мадмаров қосылды.
Тараптар өңірдің су саласындағы сын-қатерлерін, ынтымақтастықты нығайтуды және барлық мемлекеттің мүддесін ескеретін бірлескен басқару тетіктерін талқылады.
«Орталық Азия елдерінің су шаруашылығы ведомстволары арасындағы өзара іс-қимыл өткен вегетация кезеңінің тұрақты өтуін қамтамасыз етуге мүмкіндік берді. Бүгін алдағы уақытта бірлескен әрі тиімді жұмыс жүргізуге негіз қаланды. Біз және біздің серіктестеріміз барлық тараптың мүддесін ескере отырып, трансшекаралық су ресурстарын әділ бөлуге бағыт алып отырмыз», — деді ҚР Су ресурстары және ирригация министрі Нұржан Нұржігітов.
Келесі отырыс 2027 жылы Өзбекстанда өтеді
Комиссияның 96-ыншы отырысын 2027 жылдың бірінші тоқсанында Өзбекстанда өткізу жоспарланған.
Кездесу қорытындысында тараптар суды тұрақты әрі ұтымды пайдалану жөніндегі диалог пен бірлескен жұмысты жалғастыруға мүдделі екенін растады.
Шардарадағы су есебін жаңғыртуға бұған дейін де тоқталғанбыз: су қоймасын автоматтандырылған бақылауға көшіру туралы материалда су деңгейі мен шығынын онлайн жеткізетін жабдықтарды орнату жұмыстарының аяқталғанын жазған едік.
