Екібастұздағы дата-орталықтың қуаты алдын ала бөлініп қойды. Қазақстан жасанды интеллектке арналған ірі технологиялық кешен — Data Center Valley жобасын жүзеге асырып жатыр. Мұнда халықаралық компаниялардың есептеу жүйелері мен деректерді өңдеу орталықтары орналастырылады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қазақстанның Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігі таратқан ақпаратқа сәйкес, жобаның алғашқы кезеңіне қарастырылған 215 МВт қуат толығымен брондалған. Құрылыс жұмыстары әлі жалғасып жатыр. Ал жобаны дамытуға бағытталатын инвестицияның жалпы көлемі шамамен 5 млрд доллар деп бағаланып отыр.
Жаслан Мәдиев пен Бағдат Мусин құрылыс барысын тексерді
Қазақстан Республикасы Премьер-министрінің орынбасары — Жасанды интеллект және цифрлық даму министрі Жаслан Мәдиев пен «Қазақтелеком» АҚ басқарма төрағасы Бағдат Мусин Екібастұздағы Data Center Valley құрылыс алаңына барды.
Сапар барысында электрмен қамтамасыз ету, инженерлік инфрақұрылымның дайындығы, технологиялық шешімдер және құрылыс кестесінің орындалуы талқыланды.
Data Center Valley аумағында заманауи деректерді өңдеу орталықтары, қуатты есептеу жүйелері және жасанды интеллект модельдерін үйретуге әрі пайдалануға арналған инфрақұрылым орналастыру жоспарланған.
Жобаның технологиялық серіктестері — NVIDIA және Firebird AI.
Алғашқы кезеңдегі 215 МВт қуаттың толық брондалуы жобаға деген сұраныстың бар екенін көрсетеді. Ал болашақта кешеннің жалпы қуатын 1 ГВт-қа, яғни 1000 МВт-қа дейін жеткізу көзделген.
Бұл бастапқы кезеңдегі көрсеткіштен шамамен бес есе көп.
Алғашқы 50 МВт дата-орталық 2027 жылы іске қосылмақ
Жоба бірнеше кезең бойынша жүзеге асырылады.
Қуаты 50 МВт болатын алғашқы деректерді өңдеу орталығын 2027 жылдың екінші тоқсанында пайдалануға беру жоспарланған. Бұл мерзім Data Center Valley құрылысының барысы туралы ресми ақпаратта көрсетілген.
Алайда 215 МВт қуаттың брондалуы оның қазірдің өзінде пайдаланылып жатқанын білдірмейді.
Бұл — болашақта орналастырылатын есептеу жүйелеріне алдын ала бөлінген электр қуаты.
Инвесторлар үшін электр қуатын резервтеу ғана жеткіліксіз. Жоғары өнімді есептеу жүйелерін іске қосу үшін ғимараттар, салқындату жабдықтары, байланыс желілері және тиісті инженерлік инфрақұрылым толық дайын болуы қажет.
Сондықтан жұмыс сапарында құрылыс мерзімі мен технологиялық дайындыққа ерекше назар аударылды.
Data Center Valley жобасына $5 млрд инвестиция күтіледі
Жобаның қаржылық ауқымы да назар аудартады.
19 қазанда жарияланған мәліметте Data Center Valley жобасына тартылатын инвестицияның жиынтық көлемі шамамен 5 млрд доллар деп көрсетілген.
Ал 2026 жылғы 15 маусымда Firebird және NVIDIA компанияларымен келісімдер жасалған кезде Қазақстан Үкіметі 10 млрд доллар көлеміндегі инвестиция туралы хабарлаған болатын.
Екі көрсеткіштің айырмашылығы — екі есе.
Әзірге бұл айырмашылықтың инвестициялық жоспарды қайта қарауға, қаржыландыру кезеңдеріне немесе жобалардың құрамына байланысты екені түсіндірілген жоқ.
Сондықтан нақты тартылған инвестиция қысқарды деп айтуға негіз жоқ.
Ендігі негізгі мәселе — келісімдер мен брондалған қуаттарды нақты жұмыс істейтін деректерді өңдеу орталықтарына айналдыру.
Электр энергиясының бағасы — киловатт-сағатына 2,5 центтен
Data Center Valley жобасының басты артықшылықтарының бірі ретінде арзан электр энергиясы көрсетіліп отыр.
Жоба аясында электр қуатын киловатт-сағатына 2,5 АҚШ центінен басталатын тарифпен алу мүмкіндігі қарастырылған.
Жасанды интеллектке арналған дата-орталықтар тәулік бойы жұмыс істейді. Олардың серверлері мен салқындату жүйелері көп мөлшерде электр энергиясын тұтынады.
Сондықтан электр тарифі мұндай орталықтардың пайдалану шығындарына тікелей әсер етеді.
Мәселен, 215 МВт қуат тәулік бойы толық пайдаланылса, бір күндік электр тұтыну көлемі 5,16 млн кВт·сағатқа жетеді.
Киловатт-сағатына 2,5 цент тарифпен есептегенде, электр энергиясының тәуліктік құны 129 мың доллар болады.
Бұл — толық жүктемеге негізделген шартты есеп. Қазір салынып жатқан кешеннің нақты тұтыну көрсеткіші емес.
Дегенмен осы есептің өзі ірі технологиялық компаниялар үшін электр энергиясының бағасы қаншалықты маңызды екенін көрсетеді.
Жобада заманауи салқындату технологияларын қолдану, энергия тиімділігін арттыру және экологиялық талаптарды сақтау да көзделген.
Қазақстан жасанды интеллектке арналған есептеу қуатын экспорттамақ
Жаслан Мәдиевтің айтуынша, Data Center Valley Қазақстанның әлемдік жасанды интеллект нарығындағы орнын нығайтуға мүмкіндік береді.
«Бүгінде жасанды интеллект экономикалық өсім мен мемлекеттердің технологиялық бәсекеге қабілеттілігін айқындайтын негізгі факторлардың біріне айналып келеді. Алайда жасанды интеллектіні дамыту үшін тиісті инфрақұрылым қажет. Атап айтқанда, есептеу қуаттары, сенімді энергетика және заманауи деректерді өңдеу орталықтары болуы тиіс. Data Center Valley — Қазақстанға жасанды интеллектінің жаһандық картасынан өз орнын алуға мүмкіндік беретін стратегиялық жоба. Біздің міндетіміз — халықаралық технологиялық компаниялар Қазақстан инфрақұрылымын пайдаланып қана қоймай, осында өз жобаларын дамытып, инвестиция құйып, жаңа құзыреттер қалыптастыратындай жағдай жасау», — деді Жаслан Мәдиев.
Жоспар бойынша, Екібастұзда құрылатын есептеу инфрақұрылымын халықаралық технологиялық компаниялар жасанды интеллект модельдерін үйрету және іске қосу үшін пайдалана алады.
Бұл Қазақстанға әлемдік нарыққа жаңа қызмет түрін — жоғары өнімді есептеу ресурстарын ұсынуға жол ашады.
Мұндай қызмет үшін электр энергиясымен қатар заманауи процессорлар, жылдам байланыс желілері және сенімді инженерлік жүйелер қажет.
Дегенмен NVIDIA мен Firebird AI компанияларының жобаға қатысуы барлық болашақ есептеу қуаттарына коммерциялық тапсырыстар жасалып қойғанын білдірмейді.
Бағдат Мусин: Қазақстан энергияны жаңа экспорттық өнімге айналдыра алады
«Қазақтелеком» АҚ басқарма төрағасы Бағдат Мусин Data Center Valley жобасын Қазақстан экономикасын әртараптандырудың жаңа бағыты ретінде қарастырады.
«Ұзақ уақыт бойы Қазақстанды ең алдымен табиғи ресурстарға бай ел ретінде қабылдап келді. Бүгінде бізде қолжетімді энергияны жаңа экспорттық өнімге — есептеу қуаттарына айналдыру мүмкіндігі пайда болып отыр. Біз әлемдегі ең ірі жасанды интеллект жүйелеріне Қазақстан аумағынан тікелей қызмет көрсетуге мүмкіндік беретін инфрақұрылым құрып жатырмыз. Ең бастысы, бұл енді жай ғана тұжырымдама емес: алғашқы кезеңнің қуаттары толық брондалған, халықаралық серіктестер мен нақты инвестициялық міндеттемелер бар. Біздің мақсатымыз — Қазақстанды әлемдік жасанды интеллект инфрақұрылымының негізгі орталықтарының біріне айналдыру», — деді Бағдат Мусин.
Бұл модель бойынша Қазақстан шетелдік компанияларға есептеу инфрақұрылымын ұсынып, цифрлық қызмет экспортынан табыс таба алады.
Яғни елде өндірілетін электр энергиясы жоғары технологиялық қызмет көрсетуге пайдаланылмақ.
Жобаның тағы бір бағыты — білікті мамандарға арналған жұмыс орындарын құру.
Деректерді өңдеу орталықтарына инженерлер, телекоммуникация мамандары, есептеу жабдықтарын басқаратын және техникалық инфрақұрылымды қамтамасыз ететін қызметкерлер қажет болады.
Алайда әзірге қанша жұмыс орны ашылатыны және кешеннің толық қуатына қашан шығатыны нақтыланбаған.
Екібастұзда энергетика мен цифрлық технология тоғыспақ
Екібастұз бұрыннан Қазақстанның маңызды энергетикалық орталықтарының бірі саналады.
Data Center Valley жүзеге асса, қалада электр энергиясын көп қажет ететін жаңа технологиялық бағыт қалыптасуы мүмкін.
Мұнда халықаралық компанияларға арналған есептеу инфрақұрылымы орналастырылып, жасанды интеллект жүйелерін Қазақстан аумағында іске қосуға жағдай жасалады.
Бірақ жобаның толық ауқымы энергетикалық желілердің дайындығына, құрылыс жұмыстарының аяқталуына және нақты жабдықтардың орнатылуына байланысты болады.
Бұған дейін біз Data Center Valley жобасының ауқымы мен Екібастұзда алғашқы дата-орталықты іске қосу жоспары туралы жазған едік.
Алдағы маңызды меже — 2027 жылдың екінші тоқсаны. Сол кезде қуаты 50 МВт болатын алғашқы деректерді өңдеу орталығын пайдалануға беру жоспарланып отыр.
Алғашқы кезеңге арналған 215 МВт қуат қазірдің өзінде толық брондалған. Енді инвесторлар мен технологиялық серіктестер үшін негізгі көрсеткіш нақты жұмыс істей бастаған есептеу қуаты болмақ.
