Астанада қазақ киносының тарихы музыка арқылы қайта жаңғырды. Қазақтың тұңғыш көркем фильмі «Амангелдіге» жазылған музыка Ахмет Жұбанов пен Латиф Хамидидің 120 жылдығына арналған ерекше симфониялық кештің басты тақырыбына айналды, деп хабарлайды DKNews.kz.
11 қарашада Роза Бағланова атындағы «Қазақконцерт» мемлекеттік академиялық концерттік ұйымында «Тұңғыш саундтрек» атты концерт өтті. Мерейтойлық кеш қазақ киносы мен кәсіби музыка өнерінің қалыптасу кезеңіне арналды.
1938 жылы жарық көрген «Амангелді» фильмінің музыкасы қайта орындалды
Концерттің басты ерекшелігі 1938 жылы экранға шыққан қазақтың тұңғыш көркем фильмі «Амангелдінің» музыкалық мұрасына назар аударылуы болды.
Арада 88 жыл өткенде отандық кино өнерінің алғашқы кезеңімен байланысты әуендер елорда сахнасында қайта шырқалды. Бұл жолы көрермендер оларды Қазақ мемлекеттік симфониялық оркестрінің орындауында тыңдады.
Кештің «Тұңғыш саундтрек» деп аталуы да кездейсоқ емес. Ұйымдастырушылар ұлттық кино өнері енді қалыптасып, музыка экрандағы оқиғаның көркемдік мазмұнын толықтыра бастаған кезеңді еске салуды мақсат етті.
Сөйтіп, бір концертте Қазақстан мәдениеті тарихының екі маңызды бағыты тоғысты. Олар – отандық кинематографияның алғашқы қадамдары мен қазақтың кәсіби композиторлық мектебінің қалыптасуы.
«Қазақ вальсі», «Бұлбұл», «Абай»: көрермен қандай шығармаларды тыңдады?
Мерейтойлық концерттің бағдарламасы тек кино музыкасымен шектелген жоқ.
Қазақ мемлекеттік симфониялық оркестрінің орындауында ұлттық музыка өнерінің танымал туындылары шырқалды. Олардың қатарында:
- «Қазақ вальсі»;
- «Бұлбұл»;
- «Ләйлім»;
- «Елік-ай»;
- «Абай» операсынан үзінділер;
- «Амангелді» көркем фильмінің музыкасы бар.
Бұл шығармалар қазақ музыкасының лирикалық әуендерден бастап, күрделі опералық туындыларға дейінгі сан қырын қамтыды.
Бағдарламада Ахмет Жұбанов пен Латиф Хамиди бірлесіп жазған «Абай» операсына ерекше орын берілді. Қазақ опера өнерінің көрнекті туындыларының бірі саналатын бұл шығарма еліміздің театр сахналарында әлі күнге дейін орындалып келеді.
Астана сахнасында танымал опера әншілері өнер көрсетті
Мерейтойлық кешке Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткерлері Бибігүл Жанұзақ, Азамат Желтырғызов және Салтанат Ахметова қатысты.
Сондай-ақ сахнаға опера әншілері Айзада Капонова, Нұрсезім Саматқызы, Саят Сәкитжан, Лаура Ғалым және Бекұлан Ерболатұлы шықты.
Оркестрге көркемдік жетекші әрі дирижер Мирас Нұржанов жетекшілік етті.
Симфониялық оркестр мен опера әншілерінің бірлескен өнері көрерменге қос композитордың шығармаларын әртүрлі орындаушылық қырынан тыңдауға мүмкіндік берді.
Жұбанов пен Хамидидің 120 жылдығы Қазақстан сахналарында кеңінен аталып өтуде
2026 жылы қазақ кәсіби музыка өнерінің негізін қалаушылардың бірі Ахмет Жұбанов пен көрнекті композитор Латиф Хамидидің туғанына 120 жыл толды.
Қос тұлғаның мерейтойы еліміздің концерттік және театр маусымындағы маңызды мәдени оқиғалардың біріне айналды.
Қыркүйекте «Қазақконцерт» өзінің 66-концерттік маусымын осы екі композитордың шығармашылығына арналған бағдарламамен ашты. Сол кеште Қазақ мемлекеттік симфониялық оркестрі «Абай» операсынан «Би сюитасын» орындаған болатын.
Бұған дейін біз «Қазақконцерттің» жаңа маусымы музыкалық премьералар мен мерейтойлық қойылымдар арқылы қалай басталғаны туралы жазған едік.
Мерейтойлық іс-шаралардан «Астана Опера» театры да шет қалған жоқ. Театр XIV маусымын «Абай» операсымен ашты.
Екі мәдени ұйым бір музыкалық мұраға әртүрлі қырынан назар аударды. Опера театры сахналық қойылымға басымдық берсе, «Тұңғыш саундтрек» концерті композиторлардың шығармашылығын қазақ киносының алғашқы кезеңімен байланыстырды.
Бір концертте қазақ киносының 88 жылдық тарихы мен классикалық музыка тоғысты
Астанада өткен кештің ерекшелігі оның дәстүрлі мерейтойлық концерт аясынан шығуында болды.
Көрермендерге көпшілікке таныс музыкалық шығармалармен қатар, отандық кинематографияның алғашқы кезеңімен байланысты әуендер ұсынылды. Бұл репертуар қазақ музыкасының кино, театр және симфониялық өнермен қатар дамығанын көрсетуге мүмкіндік берді.
Ахмет Жұбанов пен Латиф Хамидидің шығармашылық мұрасы бүгінде де өзектілігін жоғалтқан жоқ. Олардың туындылары симфониялық оркестрлердің репертуарынан орын алып, опера сахналарында орындалып келеді.
Ал мерейтойлық концерттер ұлттық классиканы жаңа буын тыңдармандарына таныстырудың бір жолына айналды.
«Қазақ вальсі» мен «Бұлбұл» қазақ музыкасын сүйетін көпшілікке жақсы таныс. Алайда тұңғыш қазақ көркем фильмінің музыкасына қатысты тарихтың да өзіндік орны бар.
«Тұңғыш саундтрек» концерті осы мұраға қайта назар аудартып, 1938 жылы жарық көрген «Амангелді» фильмі арқылы қазақ киносы мен музыкасының ортақ тарихын еске салды.
Бұған дейін біз «Астана Опера» театрының XIV маусымды «Абай» операсымен ашқанын және Жұбанов пен Хамидидің шығармашылығы мерейтойлық бағдарламалардың негізгі тақырыптарының біріне айналғанын да жазған болатынбыз.
