Қазақстандағы екі ірі құрылымның басшысы ұсталды. Сыбайлас жемқорлық қылмысын жасады деген күдікке «Самұрық-Қазына» қоры мен «Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясының жетекшілері ілінді. Бұл оқиғаға Асқар Жапаров пікір білдіріп, оны Президент Қасым-Жомарт Тоқаевтың «Заң мен тәртіп» қағидатымен байланыстырды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Асқар Жапаров Facebook парақшасындағы жазбасында ірі ұлттық компаниялар басшыларының ұсталуы заң талаптарының лауазымы мен ықпалына қарамастан барлығына бірдей қолданылуы керектігін көрсететінін айтты.
ҰҚК «Самұрық-Қазына» мен ҚТЖ басшыларын ұстағанын растады
2026 жылғы 11 қарашада Қазақстан Республикасы Ұлттық қауіпсіздік комитетінің Сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл қызметі «Самұрық-Қазына» қорының басқарма төрағасы Нұрлан Жақыпов пен «Қазақстан темір жолы» ұлттық компаниясының басқарма төрағасы Елжас Өтіншіевті ұстады.
Олармен бірге тағы бірнеше адам ұсталған. ҰҚК-нің ресми мәліметіне сәйкес, аталған тұлғалар сыбайлас жемқорлық қылмысын жасады деген күдікке ілінген.
Әңгіме Қазақстан экономикасының стратегиялық салаларына тікелей қатысы бар екі ірі ұйымның басшылары туралы болып отыр.
«Самұрық-Қазына» қоры мемлекеттің ірі активтерін басқарады. Ал ҚТЖ теміржол инфрақұрылымы мен тасымал саласында жұмыс істейді. Ұлттық теміржол компаниясы қордың құрамына кіреді.
Әзірге ҰҚК күдікке ілінген тұлғаларға нақты қандай әрекеттер бойынша айып тағылуы мүмкін екенін жариялаған жоқ.
«Тоқаев жүйелі тәртіп орнатып жатыр»: Жапаровтың мәлімдемесі
Асқар Жапаров бұл оқиғаға қатысты өз ұстанымын ашық білдірді. Оның пікірінше, ұлттық компаниялар басшыларының ұсталуы Президенттің заң талаптарын бұлжытпай орындау жөніндегі ұстанымымен үндеседі.
«Елді елең еткізген жаңалық! Тоқаев жүйелі тәртіп орнатып жатыр», — деп жазды Асқар Жапаров.
Жазба авторы Мемлекет басшысының «Заң мен тәртіп» қағидатына қатысты ұстанымын еске салды. Оның айтуынша, заң алдында ешкімге артықшылық берілмеуі тиіс.
Жапаров жоғары лауазым, ықпал немесе байланыс адамды жауапкершіліктен қорғай алмайтынын айтты.
«Лауазымына, ықпалына немесе байланыстарына сүйеніп, заңнан қорғануға болмайды. Егер адам заң бұзса, қандай ұйымды басқарғанына қарамастан жауап беруі тиіс», — деп атап өтті ол.
Бұл — Жапаровтың жеке пікірі. Ал басшылардың ұсталуы олардың кінәсі дәлелденді дегенді білдірмейді. Адамның кінәлі немесе кінәсіз екенін тек сот анықтайды.
Жапаров істің барлық мән-жайын анықтауға шақырды
Асқар Жапаров тергеудің әрі қарай қалай жүргізілетініне де назар аударды.
Оның пікірінше, құқық қорғау органдары істің барлық мән-жайын анықтап, жиналған материалдарды жан-жақты тексеруі қажет.
«Енді істің барлық мән-жайын анықтау қажет. Мұндай деңгейдегі тергеу әрекеттерінің жүргізілуі елеулі негіздер мен жиналған материалдардың бар екенін меңзейді. Олардың барлығы тергеу барысында тексерілуі тиіс», — деп жазды Жапаров.
Ол күдіктілердің кінәсі дәлелденген жағдайда жауапкершілік мәселесінде ешқандай жеңілдік болмауы керектігін де айтты.
«Егер кінәсі дәлелденсе, жаза соған сай болуы тиіс. Ірі ұлттық компаниялардың басшылары үшін ешқандай ерекше жағдай жасалмауы керек», — деді ол.
Дегенмен ҰҚК әзірге күдіктілерге қатысты нақты деректерді ашқан жоқ. Қандай қаражат туралы сөз болып отырғаны және болжамды заңбұзушылықтардың қор мен теміржол компаниясының қызметіне тікелей қатысы бар-жоғы да белгісіз.
ҰҚК тергеу жүргізіп жатыр: істің егжей-тегжейі әзірге құпия
Ұлттық қауіпсіздік комитеті істің барлық мән-жайын анықтау үшін тергеу әрекеттері жүргізіліп жатқанын хабарлады.
Ведомствоның мәліметінше, Қазақстан Республикасы Қылмыстық-процестік кодексінің 201-бабына сәйкес сотқа дейінгі тергеп-тексеру туралы қосымша ақпарат жария етілмейді.
ҰҚК Мемлекет басшысының тапсырмаларын орындау және «Заң мен тәртіп» қағидатын сақтау аясында сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес жалғасатынын да мәлімдеді.
Екі ірі құрылым басшысының ұсталуы мемлекеттік активтерді басқару мәселесіне назар аудартты. Дегенмен осы тергеуге байланысты қордың немесе теміржол компаниясының күнделікті жұмысына нұқсан келгені туралы ресми ақпарат жоқ.
Бұған дейін біз «Самұрық-Қазына» тобы мен ҚТЖ-дағы цифрлық жобалар, сондай-ақ стратегиялық активтерді басқару саласындағы өзгерістер туралы жазған едік.
Енді тергеу барысында қандай деректер анықталып, қандай дәлелдер ұсынылатыны белгілі болуы тиіс. Әзірге ҰҚК басшылардың ұсталғанын және олардың сыбайлас жемқорлық қылмысына күдікті екенін ғана растады. Олардың кінәсі сот үкімімен дәлелденген жоқ.
