Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Брюссельде Еуропалық Кеңес Президенті Антониу Коштамен және Еуропалық Комиссия Президенті Урсула фон дер Ляйенмен келіссөздер жүргізді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Кездесу барысында тараптар саяси диалогты, сауда-экономикалық байланыстарды, инвестицияларды, көлік-логистика бағыттарын және технологиялық әріптестікті дамыту мәселелерін талқылады.
Президенттің айтуынша, Қазақстан мен Еуропалық Одақ арасындағы қарым-қатынас бүгінде екіжақты ынтымақтастық тарихындағы ең жоғары деңгейге жеткен.
«Өзара сенім мен құрметке негізделген біздің қарым-қатынасымыз шынайы стратегиялық сипатқа ие болды. Мен Брюссельге сан қырлы ынтымақтастығымызды мүдделеріміз тоғысқан барлық салада тереңдету мақсатында келдім. Жаңа ғана қол қойылған маңызды келісім мен меморандумдар – ықпалдастықты одан әрі нығайтуға бейіл екеніміздің айқын дәлелі. Бүгінгі келіссөз қорытындылары Қазақстан-Еуропа қарым-қатынасының жаңа кезеңіне жол ашады деп сенемін».
ЕО – Қазақстанның басты инвесторларының бірі
Келіссөздер барысында сауда және инвестиция мәселелеріне ерекше назар аударылды.
Президенттің айтуынша, Еуропалық Одақ Қазақстанның ең ірі сауда және инвестициялық серіктестерінің қатарында.
Қасым-Жомарт Тоқаев:
- еуропалық компаниялардың Қазақстан экономикасына белсенді инвестиция салып жатқанын;
- олардың табысы елдегі бизнес-ахуалға деген сенімді көрсететінін;
- Қазақстан инвесторлар үшін тұрақты әрі тартымды орта қалыптастыруға мүдделі екенін айтты.
«Бүгінде ЕО Қазақстанның ірі сауда және инвестициялық серіктесі саналады. Еуропалық компаниялар экономикамыздың түрлі саласына зор үлес қосып келеді. Олардың табысы еуропалық бизнестің Қазақстанға деген сенімін байқатады. Біз Еуропалық Одақтың Орталық Азиядағы сенімді серіктесі болғанымызды мақтан тұтамыз. Сондай-ақ еуропалық инвесторлар үшін тұрақты әрі тартымды инвестициялық климат жасауға ұмтыламыз».
Орта дәліз бен жаңа көлік жобалары талқыланды
Кездесуде көлік және логистика саласындағы ынтымақтастыққа да басымдық берілді.
Мемлекет басшысы:
- Транскаспий халықаралық көлік бағытын дамыту;
- ЕО-ның Global Gateway бастамасымен ықпалдастыру;
- инфрақұрылымдық жобаларды бірлесіп іске асыру мәселелеріне тоқталды.
Антониу Кошта Қазақстанның географиялық орналасуы Еуропа мен Азия арасындағы маңызды көпірге айналып отырғанын айтты.
«Қазақстан өзара көлік байланысын қамтамасыз етуде басты дәліз саналады. Транскаспий халықаралық көлік бағдары – осы бағыттағы ынтымақтастықтың табысты мысалдарының бірі. Әрине, қазіргі уақытта цифрлық технологиялар шешуші мәнге ие болып отыр. Сондықтан білім беру, ғылыми зерттеулер мен инновацияларға инвестиция құю өте маңызды. Бүгінгі көпполярлы әлемде екіжақты қарым-қатынасты да, өңірлік деңгейдегі байланысты да дамытуымыз қажет. Біз Орталық Азия елдерімен ықпалдастықты жалғастыруға шын мәнінде бейілміз».
Қазақстан ЕО-мен жаңа технологиялар саласындағы әріптестікті күшейтеді
Тараптар аса маңызды шикізат материалдары, өңдеу өнеркәсібі және технология трансфері мәселелерін де талқылады.
Қазақстан:
- еуропалық инвестиция тартуға;
- бірлескен өндірістер құруға;
- жаңа технологияларды енгізуге мүдделі екенін жеткізді.
Сонымен қатар:
- энергетика;
- атом саласы;
- цифрлық трансформация;
- ауыл шаруашылығы;
- су қауіпсіздігі;
- климаттық жобалар бағытындағы ынтымақтастықты кеңейту жоспарланып отыр.
Визалық режимді жеңілдету мәселесінде ілгерілеу бар
Президент визалық режимді жеңілдету және реадмиссия туралы келісімдер бойынша келіссөздердің аяқталуға жақын қалғанын ерекше атап өтті.
Урсула фон дер Ляйен де бұл бағыттағы жұмыстардың белсенді жүргізіліп жатқанын айтты.
«Тағы бір мәселе. Визалық режимді жеңілдету және реадмиссиялау жөніндегі келісімдер бойынша белсенді жұмыс қолға алынған. Бұған қатысты келіссөздер аяқталып келеді».
Бұл қазақстандықтар мен еуропалық азаматтар арасындағы байланыстарды кеңейтуге мүмкіндік береді.
Білім мен ғылым саласындағы серіктестік кеңейеді
Келіссөздер барысында гуманитарлық бағыттағы ынтымақтастық та талқыланды.
Атап айтқанда:
- Erasmus+ бағдарламасы;
- Horizon Europe бағдарламасы;
- ғылыми зерттеулер;
- университетаралық байланыстар мәселелері көтерілді.
Қазақстан Horizon Europe бағдарламасының қауымдастырылған ел мәртебесін алуға ниетті екенін мәлімдеді.
Қандай құжаттарға қол қойылды?
Кездесу қорытындысы бойынша бірнеше маңызды құжатқа қол қойылды.
Олардың қатарында:
- Қазақстан мен ЕО арасындағы әуе тасымалы жөніндегі келісім;
- Air Astana мен Airbus арасындағы 50 ұшаққа дейін сатып алу туралы келісім;
- интеллектуалды көлік жүйесін енгізуге арналған меморандум;
- Орта дәліз жолдарын қаржыландыру жөніндегі меморандум;
- минералдар мен металдар саласындағы озық тәжірибелік орталық құруға қатысты меморандум бар.
Бұл нені білдіреді?
Брюссельдегі келіссөздер Қазақстан мен Еуропалық Одақ арасындағы ынтымақтастықтың жаңа кезеңге өткенін көрсетті.
Инвестиция, көлік, цифрлық технологиялар, ғылым және білім салаларындағы жаңа келісімдер Қазақстан экономикасына қосымша серпін беріп, Еуропамен байланыстарды одан әрі нығайтуға мүмкіндік ашады.
Сарапшылардың пікірінше, визалық режимді жеңілдету жөніндегі келіссөздердің аяқталуы мен жаңа инвестициялық жобалардың іске қосылуы алдағы жылдары екіжақты қатынастардың дамуына елеулі әсер етуі мүмкін.
