БҰҰ реформасы күн тәртібіне шықты. Президент Қасым-Жомарт Тоқаев Сеулде БҰҰ-ның бұрынғы Бас хатшысы Пан Ги Мунмен кездесіп, жаһандық климат саясаты мен Біріккен Ұлттар Ұйымын қазіргі заман талабына бейімдеу мәселелерін талқылады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Кездесу Мемлекет басшысының 14 қыркүйектегі Корея Республикасына мемлекеттік сапары аясында өтті. Пан Ги Мун — БҰҰ-ның 8-ші Бас хатшысы және Жаһандық жасыл даму институтының (GGGI) төрағасы.
Қазақстан мен GGGI ынтымақтастығы не үшін маңызды
Кездесудің негізгі тақырыптарының бірі — дамушы мемлекеттердің «жасыл экономикаға» көшуі.
Тоқаев GGGI қызметінің маңызына тоқталды. Институттың негізгі миссиясы дамушы мемлекеттер мен серіктес елдердің экономикасын экологиялық тұрғыдан орнықты әрі инклюзивті «жасыл өсу» моделіне трансформациялауға көмектесу болып саналады. Қазір ұйым 50-ден астам елде жұмыс істейді, олардың арасында Қазақстан да бар.
Бұл бағыт Қазақстан үшін климат мәселесімен ғана шектелмейді. «Жасыл» трансформация әлеуметтік тұрақтылыққа, экономиканың жаңа салаларын дамытуға, инвестиция тартуға және климат өзгерісіне бейімделуге тікелей байланысты.
GGGI-дің Қазақстан бойынша 2025–2026 жылдарға арналған бағдарламасында да елдің 2060 жылға қарай көміртегі бейтараптығына жету мақсаты ескеріліп, климаттық тәуекелдерге төзімді экономиканы қалыптастыруға бағытталған жобалар қарастырылған.
Пан Ги Мун Қазақстанның нәтижелерін атап өтті
Пан Ги Мун Қазақстанның орнықты даму бағытындағы жетістіктерін құптап, жаһандық климат күн тәртібі аясындағы ынтымақтастықты жалғастыруға дайын екенін білдірді.
Оның қазіргі қызметі де осы бағытпен тікелей байланысты.
Пан Ги Мун GGGI басшылығына алғаш рет 2018 жылы келді. Ұйымның өзі оны климаттың өзгеруіне қарсы күрес, орнықты даму және Париж келісімінің мақсаттарын ілгерілетумен байланыстырады. БҰҰ Бас хатшысы болған 2007–2016 жылдары ол 2030 жылға дейінгі Тұрақты даму күн тәртібін қалыптастыру жұмысына қатысқан.
GGGI бүгінде саясат әзірлеумен ғана шектелмейді. Ұйым мемлекеттерге «жасыл» жобаларды дайындау, техникалық қолдау көрсету, кадрлардың әлеуетін арттыру және инвестиция тартуға болатын жобалар пулын қалыптастыру бағытында жұмыс істейді.
Кездесуде БҰҰ реформасы да көтерілді
Сеулдегі әңгіменің екінші маңызды бағыты — Біріккен Ұлттар Ұйымының болашағы.
Қасым-Жомарт Тоқаев пен Пан Ги Мун БҰҰ-ны реформалау және ұйымды қазіргі заман талабына бейімдеу жөнінде пікір алмасты.
Бұл тақырыптың Пан Ги Мунмен талқылануының өзіндік мәні бар. Ол БҰҰ-ны он жыл басқарған кезеңде ұйымның тиімділігі мен ашықтығын арттыруды, бейбітшілік операцияларын күшейтуді, гуманитарлық әрекет ету жүйесін жетілдіруді және тұрақты даму күн тәртібін қалыптастыруды негізгі бағыттардың қатарына енгізген.
Сондықтан Сеулдегі кездесу климаттық ынтымақтастықпен қатар, көпжақты халықаралық институттардың жаңа геосаяси және экономикалық жағдайға қаншалықты бейімделе алатыны туралы диалогқа ұласты.
Климат Қазақстанның сыртқы саясатындағы тұрақты тақырыпқа айналды
Қазақстан үшін климат дипломатиясы соңғы жылдары халықаралық күн тәртібінің тұрақты бөлігіне айналып келеді.
Бұл бағыт тек көміртегі шығарындыларын қысқартуды емес, су қауіпсіздігін, энергетикалық ауысымды, жасыл инвестицияларды, климат өзгерісіне бейімделуді және Орталық Азиядағы экологиялық проблемаларды қамтиды.
Соның бір мысалы — Қазақстан бастамасымен Астанада өтетін Өңірлік экологиялық саммит – RES 2026. Бұл бастама БҰҰ Бас Ассамблеясының 78/147 қарарында қолдау тапқан және Орталық Азиядағы климаттық әрі экологиялық мәселелер бойынша өңірлік ынтымақтастықты күшейтуге бағытталған.
Сондықтан Пан Ги Мунның Қазақстанмен климат саласындағы ынтымақтастықты жалғастыруға дайын екенін білдіруі Сеулдегі протоколдық кездесуден кеңірек мағынаға ие: GGGI Қазақстанда нақты елдік бағдарламамен жұмыс істейтін халықаралық институт.
Бұған дейін біз Қазақстанның «жасыл экономика» бағытындағы халықаралық әріптестікті қалай кеңейтіп жатқаны туралы жазған едік. Ол кезде Қазақстан мен ЕҚДБ арасындағы инвестициялық ынтымақтастықтың ішінде «жасыл» жобалар жеке басымдық ретінде қарастырылған болатын.