Серіктестік жаңа мәртебе алды.
Қазақстан мен Корея Республикасы екіжақты қарым-қатынасты болашаққа бағдарланған жан-жақты стратегиялық серіктестік деңгейіне көтеріп, мұнай, атом энергетикасы, еңбек нарығы, инфрақұрылым, технология және озық әуе қозғалысы салаларын қамтитын 12 құжат алмасты, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл уағдаластыққа 15 қыркүйекте Сеулде Қасым-Жомарт Тоқаев пен Ли Чжэ Мёңнің кеңейтілген құрамдағы келіссөздері барысында қол жеткізілді. Келіссөз қорытындысында екі елдің сыртқы істер министрлері жаңа мәртебені бекітетін вербальді ноталар алмасты.
Жаңа мәртебе 12 құжатпен бекітілді
Қазақстан мен Корея арасындағы қарым-қатынастың жаңа деңгейі бірден бірнеше практикалық бағытпен толықты.
Мемлекеттер басшыларының қатысуымен тараптар:
- мұнай және энергетика;
- атом энергиясын бейбіт мақсатта пайдалану;
- ғылым мен технология саласындағы кадрларды даярлау;
- EPS жүйесі арқылы жұмысшыларды жіберу және қабылдау;
- қала және инфрақұрылымды дамыту;
- озық әуе қозғалысы;
- зияткерлік меншік;
- ормандарды цифрлық қалпына келтіру және климат;
- мәдениет пен тарихи мұраны сақтау бағыттары бойынша құжаттар алмасты.
Осылайша, стратегиялық серіктестіктің жаңа мәртебесі саяси мәлімдемемен шектелмей, нақты салалық келісімдермен бекітіліп отыр.
Корея Қазақстанға $12 млрд-тан астам инвестиция салды
Экономикалық ынтымақтастық жаңа серіктестіктің негізгі тіректерінің бірі болып қала береді.
Тоқаевтың айтуынша, осы уақытқа дейін Корея Қазақстан экономикасына 12 миллиард доллардан астам инвестиция салған.
«Қарым-қатынасымыздың әр саласында жақсы нәтижелер бар. Осы уақытқа дейін Корея Қазақстан экономикасына 12 миллиард доллардан астам инвестиция салды. Кореяның әлемге танымал компаниялары Қазақстан нарығында ойдағыдай жұмыс істеп жатыр. Біз оларға барлық жағдайды жасап отырмыз. Келешекте де солай болады», – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Мемлекеттік сапар аясындағы келіссөздер экономикалық байланыстың ендігі кезеңі тек капитал көлемімен өлшенбейтінін көрсетті. Қазақстан корейлік инвестицияны жергілікті өндіріс, технология трансфері және экспорттық әлеуетпен ұштастыруды көздейді.
Ли Чжэ Мёң Қазақстанды экономикалық қауіпсіздік серіктесі деп атады
Корея Президентінің мәлімдемесіндегі ең маңызды тұстардың бірі – Қазақстанның экономикалық қауіпсіздік саласындағы маңызды серіктес ретінде аталуында.
Бұл анықтама екі ел арасындағы байланыстың сауда мен инвестиция шеңберінен шығып бара жатқанын көрсетеді.
«Корея Республикасы мен Қазақстан сыртқы саясаттағы ынтымақтастық аясын кеңейтіп, ұлттық мүдде мен нақты нәтижеге бағдарланған прагматикалық дипломатия ұстанады. Қазақстан – біздің экономикалық қауіпсіздік саласындағы маңызды серіктесіміз. Сіздің еліңіз тек энергетикалық және табиғи ресурстарға ғана бай емес, келешегі зор жоғары технологиялық салаларда да зор әлеуетке ие. Біз өндіріске арналған озық цифрлық технологияларымыз арқылы Қазақстан өнеркәсібін жаңғыртуға үлес қосуға әзірміз. Халықаралық ахуал бұлыңғыр кезеңде елдеріміз күш-жігер мен әлеуеттерін біріктіріп, ынтымақтастықты нығайтуға тиіс. Сондай-ақ өзара тиімді негізде экономикалық өсімнің жаңа мүмкіндіктерін табуы қажет», – деді Ли Чжэ Мёң.
Мұнда екі тараптың мүддесі түйіседі: Қазақстан табиғи және энергетикалық ресурстарға ие болса, Корея өнеркәсіптік және цифрлық технологиялар бойынша әлемдік көшбасшылардың бірі.
Атом энергетикасы бойынша бірден екі меморандум жасалды
Келіссөздердің маңызды бағыттарының бірі – атом энергетикасы.
Қазақстанның Атом энергиясы жөніндегі агенттігі корейлік екі ведомствомен атом энергиясын бейбіт мақсатта пайдалану жөніндегі меморандум алмасты.
Біріншісі Кореяның Сауда, өнеркәсіп және ресурстар министрлігімен, екіншісі Климат, энергетика және қоршаған орта министрлігімен жасалды.
Бұл құжаттар нақты атом электр станциясын салу немесе белгілі бір технологияны таңдау туралы шешім емес. Дегенмен олар екі мемлекеттің атом саласындағы ықпалдастықты кеңейтуге институционалдық негіз қалыптастырады.
Бұған дейін Сеулдегі қазақ-корей бизнесінің дөңгелек үстелінде Тоқаев шағын модульдік реакторларға ерекше назар аударып, Қазақстанның Кореямен осы бағытта өзара тиімді ынтымақтастық орнатуға дайын екенін мәлімдеген еді.
KAIST Алатау қаласында филиал ашады
Келіссөздерден кейін жарияланған ең нақты жобалардың бірі білім мен ғылым саласына қатысты.
Алатау қаласында Кореяның KAIST институтының филиалын ашу туралы келісімге қол қойылады.
«Былтыр Қазақстанға 51 мыңға жуық корей азаматы сапармен келді. Бұған екі мемлекет арасындағы тікелей әуе қатынасының қарқынды дамуы айтарлықтай ықпал етуде. Арамызда ірі жоба пайда болды. Ол – Алатау қаласының құрылысы. Бүгін біз Алатау қаласында Кореяның KAIST институтының филиалын ашу туралы келісімге қол қоямыз. Бұл қадам білім мен ғылым саласындағы ынтымақтастығымызды тереңдетуге тың серпін береді деп ойлаймын», – деді Мемлекет басшысы.
Бұл Алатау қаласының тек құрылыс және инвестициялық жоба ретінде емес, технология мен білімге негізделген жаңа орталық ретінде дамуына бағытталған тағы бір қадам.
Кореялық KIND корпорациясы да жобаға тартылып отыр. Бұған дейін Қазақстан мен KIND Alatau Smart City мастер-жоспарын әзірлеу бойынша ынтымақтастықты бастаған.
EPS жүйесі қазақстандықтар үшін жаңа мүмкіндік ашуы мүмкін
Қол қойылған құжаттардың бірі азаматтарға тікелей қатысты.
Қазақстанның Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігі мен Кореяның Жұмыспен қамту және еңбек министрлігі EPS жүйесі бойынша қызметкерлерді жіберу және қабылдау жөніндегі меморандум алмасты.
EPS – шетелдік жұмысшыларды Кореяда заңды түрде жұмыспен қамтуға арналған жүйе.
Алайда жарияланған құжатта Қазақстан азаматтары үшін бағдарламаның нақты қашан іске қосылатыны, қанша адам қабылданатыны, қандай мамандықтар қамтылатыны және іріктеу тәртібі көрсетілмеген.
Сондықтан меморандумды Кореяда жұмыс істеуге мүмкіндік бірден ашылды деп қабылдауға әлі ерте. Келесі маңызды кезең – келісімді жүзеге асырудың нақты тетіктерін бекіту.
Қазақстан мен Корея мұнай саласындағы байланысты кеңейтеді
Энергетика бойынша тағы бір маңызды құжат мұнай секторына қатысты.
Қазақстан Энергетика министрлігі мен Кореяның Сауда, өнеркәсіп және ресурстар министрлігі мұнай саласындағы ынтымақтастық жөніндегі негіздемелік келісім алмасты.
Құжат аясындағы нақты жобалар әзірге жарияланған жоқ.
Сонымен қатар мемлекеттік сапар барысында Тоқаев корейлік инвесторлармен мұнай өңдеу, газ өңдеу, мұнай-химия және энергетикалық инфрақұрылым салаларындағы ынтымақтастықты кеңейту мүмкіндігін бірнеше рет көтерді.
Бұл энергетиканың қазақ-корей экономикалық серіктестігінің жеке стратегиялық бағытына айналып келе жатқанын көрсетеді.
Корея Қазақстанның жаңа көлік технологияларына қосылады
Екі мемлекеттің көлік ведомстволары озық әуе қозғалысын дамыту саласында ынтымақтастық туралы меморандум алмасты.
Бұл бағыт Қазақстан мен Корея арасындағы көлік серіктестігінің аясын кеңейтеді.
Бұған дейін негізгі назар теміржолдарға, теңіз порттарына, логистикалық терминалдарға және Орта дәлізге аударылып келсе, енді күн тәртібіне жаңа буындағы қалалық және әуе көлігі технологиялары да кіріп отыр.
Сонымен бірге өнеркәсіп және құрылыс ведомстволары қала мен инфрақұрылымды дамыту саласындағы ынтымақтастықты бекітті. Бұл келісім Алатау қаласын дамыту жөніндегі корейлік жобалармен де үндеседі.
Хон Бом До екі елді байланыстыратын тарихи тұлғаға айналды
Экономикалық келіссөздермен қатар екі президент тарихи және мәдени байланысты да ерекше атап өтті.
Тоқаев генерал Хон Бом Доның есімі Қызылордадағы көшелердің біріне берілгенін және оған арналған мемориалдық кешен ашылғанын айтты.
«Біз Кореяны халықаралық абырой-беделі зор мемлекет ретінде жақсы білеміз. Сіздің еліңіздің экономика, ғылым және технология саласындағы орасан зор жетістіктерін бүкіл әлем мойындайды, солардың ішінде Қазақстан да бар. Біз Кореяда жүзеге асырылып жатқан ауқымды өзгерістерге куә болып отырмыз, оған үлкен қызығушылықпен қараймыз. Мұны Сіздің парасатты саясатыңыз бен корей халқының қажырлы еңбегінің жемісі деп санаймыз. Ал генерал Хон Бом До жөнінде әлгінде айттым. Халқыңыз үшін генералдың орны ерекше маңызды. Оның өмір жолы баршаға белгілі. Ол корей халқының нағыз патриоты, қаһарманы деп айтуға болады. Генералдың есімі Қызылорда қаласындағы көшелердің біріне берілді, сондай-ақ мемориалдық кешен ашылды. Қазақ халқы генерал Хон Бом Доны ерекше тарихи тұлға деп санайды», – деді Қазақстан Президенті.
Ли Чжэ Мёң 2021 жылы генералдың сүйегін Кореяға қайтаруға көрсеткен көмегі үшін Тоқаевқа алғыс білдіріп, корей халқы бұл қадамды ұмытпайтынын жеткізді.
Жаңа мәртебенің мәні нақты жобалардан көрінеді
Қазақстан мен Кореяның жан-жақты стратегиялық серіктестікке көшуі қазіргі экономикалық күн тәртібін бір жүйеге біріктіреді.
Корея Қазақстан үшін инвестиция мен технология көзі ғана емес, өнеркәсіпті терең локализациялау, энергетиканы жаңғырту, жаңа қалалар салу және технологиялық кадрлар даярлау бойынша серіктеске айналып келеді.
Корея үшін Қазақстанның маңызы да өзгеріп отыр. Сеул оны табиғи ресурстар жеткізушісімен қатар экономикалық қауіпсіздік пен жоғары технологиялық өндірістердегі серіктес ретінде қарастыратынын ашық мәлімдеді.
Бұған дейін Қазақстан мен Кореяның C5+1 форматында жаңа өнеркәсіптік ынтымақтастыққа көшкені туралы жазған едік. Енді бұл бағыт мемлекетаралық деңгейде жаңа мәртебемен бекітіліп, атом энергетикасынан бастап еңбек нарығы мен Alatau City-ге дейінгі нақты салаларды қамтып отыр.
