Қазақстанда мемлекеттік қызмет көрсету жүйесі жаңа кезеңге қадам басып отыр. Көпшілікке үйреншікті Халыққа қызмет көрсету орталықтары (ХҚКО) алдағы жылдары біртіндеп цифрлық форматқа ауысады. Нәтижесінде, азаматтар құжат алу үшін міндетті түрде кеңсеге бармай-ақ, қызметтердің басым бөлігін онлайн түрде рәсімдей алады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл туралы жасанды интеллект және цифрлық даму саласына жауапты бірінші вице-министр Ростислав Коняшкин мәлімдеді.
Кезек орнына - өзін-өзі қызмет көрсету аймақтары
Вице-министрдің айтуынша, алдағы уақытта ХҚКО-лар селф-зоналарға және өзін-өзі қызмет көрсету кеңістіктеріне айналады. Мұнда азаматтар мемлекеттік қызметтерді терминалдар мен цифрлық платформалар арқылы өз бетімен ала алады.
ХҚКО қызметкерлері жойылмайды, бірақ олардың рөлі өзгереді. Енді олар кеңесші әрі көмекші ретінде жұмыс істеп, азаматтарға онлайн қызметтерді қалай пайдалану керегін түсіндіреді және күрделі жағдайларда қолдау көрсетеді.
Сонымен қатар мемлекет барлық ХҚКО-ны бірден жабуды жоспарлап отырған жоқ. Қалаларда физикалық кеңселердің бір бөлігі сақталады, себебі кейбір азаматтар үшін жеке барып қызмет алу әлі де маңызды.
«Біреулер онлайн форматқа толық дайын, ал енді біреулер үшін оператордың көмегі қажет. Жаңа модель осы айырмашылықты ескеруі тиіс», – деді Коняшкин.
Қандай қызметтер онлайнға көшеді
2026 жылдан бастап цифрлық форматтағы мемлекеттік қызметтердің саны айтарлықтай артады. Жоспарға сәйкес:
- жеке куәлікті жоғалту жағдайында қайта рәсімдеу онлайн болады;
- алғаш рет құжат рәсімдеу, соның ішінде паспорт алу да цифрлық форматта іске асады;
- жүргізуші куәлігін алғаш рет алу үшін өтініш беру тек онлайн түрде жүзеге асады;
- жүргізуші куәлігін қайта рәсімдеу қызметі қазірдің өзінде онлайн қолжетімді.
Вице-министрдің айтуынша, азаматтар цифрлық сервистерді меңгерген сайын, ХҚКО-ға бару қажеттілігі біртіндеп азаяды.
Жасанды интеллект – шенеунік емес, көмекші
Мемлекеттік басқаруда жасанды интеллектіні қолдану мәселесіне де тоқталған Коняшкин Қазақстанда ИИ-вице-министрлер енгізу жоспарда жоқ екенін атап өтті. Себебі саяси лауазым иелері қабылданған шешімдер үшін жеке жауапкершілік арқалайды.
Сонымен бірге, ИИ кеңесші құрал ретінде белсенді дамып келеді. Мұндай жүйелер тарихи деректерді, алдыңғы шешімдерді және кері байланысты талдап, басқарушылық шешімдердің сапасын арттыруға көмектеседі.
«Егер модельдер 95-97% жағдайда дұрыс нәтиже көрсетсе, онда кейбір функцияларды беруге болады. Қазіргі таңда жасанды интеллект – тек қолдаушы құрал», – деді ол.
Мемлекеттік қызметтердің цифрлық болашағы
Болашақта мемлекет жеке ИИ-көмекшілердің дамуына үміт артып отыр. Олар азаматтарға:
- кеңселерге бару санын азайтуға;
- мемлекеттік қызметтерге жедел қол жеткізуге;
- құжат рәсімдеу процесін барынша ыңғайлы етуге көмектеседі.
Осылайша, ХҚКО міндетті орын емес, кеңес беретін тірек нүктесіне айналады, ал негізгі қызметтер смартфон мен онлайн платформалар арқылы көрсетіледі.
Қазақстан мемлекеттік қызметтерді цифрландыруда жаңа модельге көшіп жатыр. Мұнда технологиялар негізгі рөл атқарады, ал адам факторы күрделі әрі маңызды жағдайларда сақталады.
Алдағы жылдары ХҚКО – кезек пен қағаз емес, экран, өзін-өзі қызмет көрсету және нақты қажет кезде көрсетілетін көмек деген ұғыммен байланысты болмақ.
