Қазақстан Президенті Қасым-Жомарт Тоқаев Қызылордада өткен Ұлттық құрылтайдың V отырысында депутаттардың өкілеттігін кеңейтуге және Парламент жүйесін реформалауға қатысты бірқатар маңызды бастамаларды жариялады. Мемлекет басшысының айтуынша, бұл ұсыныстар елдегі парламентаризмді күшейтуге бағытталған, деп хабарлайды DKNews.kz.
Парламент «Құрылтай» деп аталуы мүмкін
Қасым-Жомарт Тоқаев өз сөзінде Қазақстан Парламентіне «Құрылтай» деген жаңа атау беруді ұсынды. Президент бұл атаудың тарихи мәні зор әрі ұлттық санамен үндес екенін атап өтті.
Сонымен қатар, Мемлекет басшысы депутаттар саны 145-ке дейін қысқаруы мүмкін екенін мәлімдеді. Бұл бастама жалпыұлттық референдумда қолдау тапқан жағдайда жүзеге асырылады.
Депутаттарға жаңа өкілеттіктер беріледі
Президент ұсынған басты жаңашылдықтардың бірі – депутаттардың өкілеттігін кеңейту.
«Елдің жоғары өкілді органының депутаттарына Президенттің ұсынуы бойынша Жоғарғы соттың барлық судьяларын сайлау құқығын беру ұсынылады», – деді Қасым-Жомарт Тоқаев.
Қазіргі заңнамаға сәйкес, Жоғарғы сот судьялығына кандидаттарды Жоғары сот кеңесі ұсынады, оларды Президент бекітеді, ал соңғы шешімді Сенат қабылдайды.
Парламентаризм мен билік теңгерімі күшейеді
Мемлекет басшысының айтуынша, бұл өзгерістер Қазақстандағы парламентаризмнің дамуына жаңа серпін береді.
«Бұл – қазақстандық парламентаризмді дамытуға, билік тармақтары арасындағы тежемелік әрі тепе-теңдік жүйесін нығайтуға бағытталған үлкен қадам», – деді Президент.
Парламенттің рөлі артады
Қасым-Жомарт Тоқаев қолданыстағы Конституцияға сәйкес Конституциялық сотты, Жоғары аудиторлық палатаны және Орталық сайлау комиссиясын қалыптастыру өкілеттіктері Мәжіліс, Сенат және Президент арасында тең бөлінгенін еске салды.
Алайда жаңа ұсынысқа сәйкес, бұл маңызды мемлекеттік органдардың барлық мүшесін тағайындау Парламенттің келісімімен жүзеге асырылуы тиіс.
«Енді осы маңызды мемлекеттік құрылымдардың барлық мүшесін тағайындау Парламенттің келісімімен жүзеге асырылуы ұсынылады», – деп атап өтті Мемлекет басшысы.
Қандай өзгерістер болуы мүмкін
Егер ұсынылған конституциялық өзгерістер қабылданса, депутаттардың ықпалы артып, Парламенттің ел басқару жүйесіндегі рөлі айтарлықтай күшейеді.
Соңғы шешім, Президент атап өткендей, Қазақстан азаматтарының еркіне байланысты болады.
