ҚМА Ұлытау облысы бойынша департаменті электронды тұтыну жүйелерін — вейптерді заңсыз сату және төлем құралдарына заңсыз қол жеткізу, яғни дропперлік фактісі бойынша сотқа дейінгі тергеп-тексеру жүргізіп жатыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Тергеу мәліметінше, заңсыз бизнес бірнеше жыл бойы әлеуметтік желілер арқылы ұйымдастырылған.
Әлеуметтік желі арқылы сауда жүргізген
2024 жылдан бастап Сәтбаев қаласының тұрғыны вейптерді әлеуметтік желілер арқылы сатуды жолға қойған. Өнімді өткізу қашықтан жүзеге асырылып, тауар сатып алушыларға курьер арқылы жеткізілген.
Мұндай тәсіл заңсыз сауданы жасыруға және сатып алушылар санын кеңейтуге мүмкіндік берген.
Дроп-схема арқылы табысты «жасырған»
Құқық қорғау органдарының мәліметінше, күдікті вейптерді сатудан түскен қылмыстық кірісті заңдастыру үшін «дроп-схеманы» қолданған.
Ол ақшалай сыйақы үшін үшінші тұлғаның — дроппердің атына рәсімделген банктік мобильді қосымшаға қол жеткізген. Осы есепшот арқылы заңсыз табыс айналымға енгізілген.
500-ден астам вейп тәркіленді
Тінту барысында күдіктіден 500-ден астам вейп тәркіленді. Тергеу органдары бұл дерек заңсыз айналым көлемінің айтарлықтай болғанын көрсетеді деп отыр.
Үйқамақ және миллиондаған теңгеге тыйым
Ұйымдастырушыға қатысты бұлтартпау шарасы ретінде үйқамақ қолданылды. Сонымен қатар, соттың санкциясымен оның банк шоттарындағы 30,7 млн теңге көлеміндегі ақшалай қаражатына тыйым салынды.
ҚР Қылмыстық-процестік кодексінің 201-бабына сәйкес өзге ақпарат жария етілмейді.
Дропперлік үшін жауапкершілік күшейді
ҚМА өкілдері еске салды: 2025 жылғы қыркүйектен бастап Қазақстанның Қылмыстық кодексінде дропперлік үшін қылмыстық жауапкершілік көзделген.
Бұл — банктік шотқа, төлем құралына немесе сәйкестендіру деректеріне заңсыз қол жеткізуді беру, тапсыру немесе алу, сондай-ақ үшінші тұлғалардың мүддесіне материалдық сыйақы үшін заңсыз төлемдер мен ақша аударымдарын жүзеге асыру.
Қандай жаза қарастырылған
Қылмыстың ауырлығына, әрекеттердің сипатына және алынған пайданың мөлшеріне қарай ҚР ҚК-нің 232-1-бабы бойынша жаза айыппұлдан бастап, мүлікті тәркілей отырып, 7 жылға дейін бас бостандығынан айыруға дейін қарастырылған.
Неліктен бұл маңызды
Мамандардың айтуынша, дропперлік схемалар бүгінде тек қаржылық алаяқтықта ғана емес, заңсыз сауда мен көлеңкелі экономикада да кеңінен қолданылып отыр. Біреуге банк картасын «уақытша» берудің өзі ауыр қылмыстық жауапкершілікке әкелуі мүмкін.
