Энергиясы мол Екібастұз енді тек көмір мен электр қуатының ғана емес, цифрлық экономиканың да тірек нүктесіне айналуы мүмкін. Павлодар облысына жұмыс сапары барысында Үкімет басшысы Президент тапсырмасымен қолға алынған «Деректерді өңдеу орталығы алқабы» жобасының іске асу барысын тексерді. Бұл – Қазақстанды аймақтағы цифрлық хабтардың біріне айналдыруды көздейтін ауқымды бастама, деп хабарлайды DKNews.kz.
Неге дәл Екібастұз?
Сарапшылардың айтуынша, деректерді өңдеу орталықтары үшін басты шарт – тұрақты әрі қуатты электр энергиясы. Бұл тұрғыда Екібастұздың артықшылығы айқын. Мұндағы энергия торабы ондаған жыл бойы ел экономикасын қамтамасыз етіп келеді.
МАЭС-1 маңынан ауданы 200 гектар болатын арнайы жер учаскесі белгіленген. Болашақта бұл аумақты 1300 гектардан астам жерге дейін кеңейту мүмкіндігі бар. Осы жерде есептеу инфрақұрылымы, «бұлтты» сервистер және жасанды интеллектке негізделген технологиялар шоғырланатын арнайы аймақ құрылмақ.
«Бұл – экономиканың жаңа драйвері»
Жоба тек технологиялық емес, стратегиялық мәнге де ие. Үкімет басшысы бұл бастаманың ел болашағы үшін маңызын ерекше атап өтті:
«Президент тапсырмасы бойынша біз ауқымды инфрақұрылымдық жоба – “Деректерді өңдеу орталығы алқабын” жүзеге асыруды бастаймыз. Бұл экономиканың жоғары технологиялық секторының дамуына елеулі серпін береді».
Оның айтуынша, барлық мемлекеттік органдар мен жауапты құрылымдар жобаны формальды түрде емес, нақты нәтижеге бағыттап іске асыруы тиіс.
Қуат пен есептеу – қатар дамиды
Жоба Екібастұз энергия торабының қолданыстағы мүмкіндіктеріне сүйене отырып жүзеге асырылады. Тұжырымдамаға сәйкес, қуат көздері нақты параметрлер бойынша кезең-кезеңімен енгізіледі.
Жоспарға сай:
- ұзындығы 15 шақырым электр тарату желілері салынады;
- қуаты 300 МВт болатын, кейін 1 ГВт-қа дейін кеңейтуге мүмкіндік беретін төмендеткіш қосалқы станса іске қосылады.
Бұл – Қазақстан тарихындағы ең ірі есептеу инфрақұрылымдарының бірі болмақ.
Жұмыс орындары мен кадр мәселесі
«ДӨО алқабы» тек серверлер мен дата-орталықтардан тұрмайды. Жоба аясында энергетика, IT, жасанды интеллект және деректерді басқару салаларында кемінде 500 жоғары білікті жаңа жұмыс орны ашылады.
Сондықтан IT-мамандарды даярлау мәселесіне ерекше мән беріліп отыр. Жергілікті кадрларсыз мұндай жобаның ұзақмерзімді табысты болуы мүмкін емес.
Инвесторларға қандай жағдай жасалады?
Жоба халықаралық инвесторларға да бағытталған. Арнайы экономикалық аймақтар қағидаты негізінде:
- дайын инфрақұрылым,
- тиімді тарифтер,
- салықтық преференциялар ұсынылады.
Болжам бойынша, жобаның жалпы инвестиция көлемі шамамен 30 млрд АҚШ долларын құрайды. Қазірдің өзінде ірі халықаралық компаниялармен келіссөздер жүргізілуде.
«Бұл – болашақтың индустриясы»
Үкімет басшысы жобаны іске асыруда уақыт жоғалтпау қажеттігін ашық айтты:
«Бұл – болашақтың индустриясы. Біз бәсекелестік артықшылықтарымызды тиімді пайдалануымыз керек. Электр энергиясы, климат, транскаспий кабелі сияқты барлық алғышарттар бар».
Оның айтуынша, қабылданатын шешімдер созбалаңға салынбай, жедел іске асуы тиіс. Жоба Үкімет басшысының жеке бақылауында болады.
Цифрлық экономикадағы жаңа кезең
«Деректерді өңдеу орталығы алқабы» – бұл тек бір нысан емес, Қазақстанның цифрлық экономикадағы жаңа рөліне жасалған қадам. Егер жоба жоспарланғандай жүзеге асса, Екібастұз көмірлі қаладан деректер мен жасанды интеллекттің аймақтық орталығына айналуы әбден мүмкін.
