Адам денсаулығында кейде ауырсынусыз өтетін белгілер ең қауіптісі болуы мүмкін.
Солардың бірі — зәрде қанның пайда болуы. Көп жағдайда адамдар оны шаршаумен, суық тиюмен немесе уақытша жағдай деп қабылдайды. Алайда дәрігерлер бұл симптомды ешқашан елемеуге болмайтынын ескертеді, деп хабарлайды DKNews.kz.
Қан бар, бірақ ауырсыну жоқ — неге бұл қауіпті?
Қуық қатерлі ісігінің ең ерте және клиникалық маңызды белгілерінің бірі — ауырсынусыз гематурия, яғни зәрде қанның пайда болуы. Бұл — жарақаттан немесе жіті қабынудан кейінгі жағдай емес, кенеттен, түсіндірілмейтін түрде пайда болатын белгі.
Ең қауіптісі — дәл осы кезеңде ауру адамға ешқандай ауырсыну, қызу немесе жалпы әлсіздік сезімін бермеуі мүмкін. Сондықтан көптеген науқас уақыт жоғалтып алады.
Маңызды: егер өміріңізде алғаш рет зәрде қан байқалса және ол ауырсынумен қатар жүрмесе, бірден урологқа жүгіну қажет. Уролог базалық тексеріс жүргізіп, ісікке күдік туындаса, науқасты онкологқа бағыттайды.
Ерте анықтау — емнің кілті
Медицинадағы маңызды статистиканың бірі — қуық қатерлі ісігінің 70%-ға жуығы ерте кезеңде анықталады. Бұл — дер кезінде дәрігерге қаралған жағдайда ем нәтижесі жақсы болатынын көрсетеді.
Алайда бұл аурудың тағы бір ерекшелігі бар:
қайталану қаупі жоғары.
Пациенттердің 50%-на дейін беткей (бұлшықетке өтпеген) түрі емнен кейінгі алғашқы бір жылда қайта пайда болуы мүмкін. Сондықтан мұндай науқастар ұзақ мерзімді бақылауды қажет етеді.
Бұл неге болады?
Қуық қатерлі ісігі қуықтың ішкі шырышты қабығының жасушаларынан дамиды. Ісік өскен сайын ұсақ қан тамырларын зақымдайды, нәтижесінде зәрге қан араласады.
Ерте кезеңде гематурия көбінесе аурудың жалғыз белгісі болуы мүмкін.
Қосымша белгілер болуы мүмкін бе?
Иә, кейбір науқастарда келесі белгілер байқалуы мүмкін:
- жиі несеп шығару;
- қуықтың толық босамағандай сезілуі;
- зәр шығарғанда күйдіру немесе ыңғайсыздық;
- іштің төменгі бөлігі немесе бел тұсының ауыруы.
Бірақ маңызды бір жайт бар: кейбір адамдарда бұл белгілер мүлде болмайды, ал ауру тек жоспарлы тексеріс кезінде анықталады.
Қуық қатерлі ісігінің негізгі қауіп факторлары
Дәрігерлер келесі факторларды ерекше атап өтеді:
- темекі шегу — дәлелденген әрі басты қауіп факторы;
- химиялық заттармен кәсіби байланыс (анилинді бояғыштар, лак-бояу өндірісі);
- қуықтың созылмалы қабыну аурулары;
- жас ұлғаюы және тұқым қуалайтын бейімділік.
Диагностика қалай жүргізіледі?
Диагнозды нақтылау үшін әдетте:
- зәрдің жалпы талдауы;
- қуықтың ультрадыбыстық зерттеуі;
- цистоскопия қолданылады.
Цистоскопия — диагностиканың “алтын стандарты”, ол дәрігерге қуықтың ішкі қабатын тікелей көріп, ісікті ерте кезеңде анықтауға мүмкіндік береді.
Емдеу қалай жүргізіледі?
Емдеу тәсілі ісіктің сатысы мен биологиялық ерекшеліктеріне байланысты таңдалады:
- бұлшықетке өтпеген түрлерінде — ісіктің трансуретралды резекциясы (ТУР);
- инвазивті түрлерінде — несеп жолдарын қалпына келтірумен радикалды хирургиялық ем;
- міндетті түрде біріктірілген ем қолданылады:
- қуық ішіне химиотерапия немесе BCG-иммунотерапия;
- қажет болса — жүйелі дәрі-дәрмекпен емдеу.
Онколог-уролог Хусан Өмірзақовтың айтуынша:
«Қуық қатерлі ісігін емдеу — бұл тек ісікті алып тастау емес, пациенттің өмір сапасын сақтауға бағытталған ұзақ стратегия».
Дәрігердің басты кеңесі
Зәрде қан пайда болса — күтуге, өз бетінше диагноз қоюға немесе симптомды елемеуге болмайды.
Ерте диагностикалау:
- ауруды бастапқы сатыда анықтауға;
- ісіктің өршу қаупін азайтуға;
- тиімді ем жүргізіп, қайталануды бақылауға мүмкіндік береді.
Қуық қатерлі ісігі ерте анықталса, жақсы емделеді.
Ал бүгін байқалған симптомға мән беру — ертеңгі денсаулықтың кепілі.
