Қарағанды облысы – Қазақстандағы ірі индустриялық аймақтардың бірі.
Бірақ өндіріс пен халық саны артқан сайын, бұл өңірдің инженерлік инфрақұрылымы да үлкен қысымға түсіп отыр, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бүгінде облыстағы коммуналдық және энергетикалық желілердің жалпы ұзындығы 34,6 мың шақырымнан асады. Бұл – мыңдаған шақырымға созылған «көрінбейтін тамырлар» жүйесі. Бірақ сол тамырлардың жағдайы алаңдатарлық.
Тозу деңгейі: цифрлар не дейді?
Ең күрделі жағдай су бұру жүйесінде байқалады – тозу деңгейі 75,3%. Яғни, бұл жүйелердің төрттен үш бөлігі іс жүзінде ескірген. Электрмен жабдықтау желілерінің де жағдайы мәз емес – 68,3%.
Ал жылу және сумен қамту жүйелерінде де мәселе жетерлік:
- Жылу желілері – 60,3%
- Су желілері – 47,1%
Бұл көрсеткіштер жай ғана статистика емес. Бұл – қыстың аязында жылусыз қалу қаупі, жазда сусыз қалу ықтималдығы, күтпеген апаттар мен жөндеу жұмыстары деген сөз.
«Шекті режим»: жүйе қаншаға дейін шыдайды?
Мамандардың айтуынша, қазіргі таңда инфрақұрылымның басым бөлігі өз мүмкіндіктерінің шегінде жұмыс істеп тұр. Бұл дегеніміз – кез келген уақытта істен шығу қаупі жоғары.
Әсіресе жылыту маусымы кезінде бұл мәселе өте өзекті. Қыс – Қарағанды үшін тек маусым емес, нағыз сынақ. Егер жүйе әлсіресе, оның салдары мыңдаған тұрғынға әсер етеді.

Жаңғырту басталды: үміт бар ма?
Осы күрделі жағдайдан шығу үшін 2025 жылдан бастап өңірде ЭКСЖ ұлттық жобасы аясында жаңғырту жұмыстары қолға алынған.
Жоспарланған негізгі жобалар:
- 38,9 млрд теңгеге 5 жылу жобасы
- 15 млрд теңгеге су тазарту кешендерін реконструкциялау
- 58,2 шақырым электр желілерін жаңарту
- 2 қосалқы станцияны қайта құру
Қазірдің өзінде:
- Жылумен жабдықтау бойынша бір жоба аяқталды
- Қалған нысандарда құрылыс жұмыстары жүріп жатыр
- Электр желілеріне қатысты жобалар бойынша келісімшарттар жасалған
- Нақты жұмыстар биыл маусым айында басталады
500-ден астам жоба: үлкен жоспар
ЭКСЖ платформасында Қазақстан бойынша 522 жоба ұсынылған. Соның ішінде 23 жоба Қарағанды облысына тиесілі. Бұл жобалар 2026–2027 жылдарға жоспарланған.
Қазірдің өзінде үш жоба «іске асыруға дайын» мәртебесін алған. Бұл – бюрократиялық кезеңдерден өтіп, нақты іске кірісуге жақын деген сөз.
«Қызылдан» «сарыға»: алғашқы нәтиже қашан?
Биыл ел бойынша сегіз ірі коммуналдық кәсіпорын тозу деңгейі бойынша «қызыл аймақтан» «сары аймаққа» өтеді деп жоспарланып отыр. Олардың қатарында Қарағандыдағы «Теплотранзит» кәсіпорны да бар.
Бұл толық шешім емес, бірақ маңызды қадам. «Қызыл аймақ» – апатты жағдай, ал «сары» – бақылаудағы тәуекел дегенді білдіреді.
Қорытынды: уақыт күтпейді
Қарағанды облысының инженерлік жүйелері – өңірдің тыныс-тіршілігін қамтамасыз ететін негізгі тірек. Бірақ бұл тірек қазір шаршаған.
Жаңғырту жұмыстары басталды, қаржы бөлінді, жобалар дайын. Бірақ ең бастысы – уақыт. Себебі тозған жүйе күтуді білмейді.
Ал тұрғындар үшін басты сұрақ біреу:
қыс келгенде батареялар жылы бола ма?