Қазақстанда соңғы жылдары саяси реформалар мен заңнамалық өзгерістер қарқын алды, деп хабарлайды DKNews.kz.
Осы өзгерістердің қалай жүзеге асып жатқаны туралы Мемлекет басшысы Қасым-Жомарт Тоқаев Мәжіліс Төрағасы Ерлан Қошановмен кездесу барысында талқылады.
Кездесуде басты назар — Конституциялық реформаларды іске асыру, жаңа заңдардың қабылдануы және қоғамдағы өзекті мәселелерге ауды.
Конституциялық реформалар: қандай заңдар қабылданды?
Ерлан Қошанов Президентке Парламенттің жаңа Конституция нормаларын жүзеге асыру бағытында атқарған жұмыстарын баяндады. Оның айтуынша, Мәжіліс жеті маңызды конституциялық заңды қабылдап үлгерген.
Олардың қатарында Президент туралы, Парламент депутаттарының мәртебесі туралы, Қазақстан халқы Ассамблеясы туралы, Астана мәртебесі туралы және Алатау қаласының арнайы құқықтық режиміне қатысты заңдар бар.
Бұл заңдардың ерекшелігі — олар тек мемлекеттік жүйені өзгертіп қана қоймай, қоғамдағы жаңа талаптарға бейімделуге бағытталған. Яғни, билік құрылымдарының жауапкершілігін арттыру, аймақтардың дамуына мүмкіндік беру және мемлекеттік басқаруды жаңғырту көзделіп отыр.
Мәжілісте қандай заңдар қаралып жатыр?
Қазір депутаттардың қарауында 80-нен астам заң жобасы бар. Олардың ішінде қоғамға тікелей әсер ететін бастамалар көп.
Мысалы:
- жол қауіпсіздігін цифрландыру;
- интернет және телеком нарығын дамыту;
- техникалық және кәсіптік білім беру;
- машина жасау саласын қолдау;
- жергілікті өзін-өзі басқаруды күшейту;
- нотариат жүйесін жаңарту.
Сондай-ақ рақымшылық жариялау мәселесі де қаралып жатыр. Бұл бастама қоғамда қызу талқыланып отырған тақырыптардың бірі.
Жасанды интеллект пен цифрлық кодекс: Қазақстан жаңа кезеңге өтіп жатыр ма?
Соңғы сессияда Мәжіліс цифрлық кодекс пен жасанды интеллект туралы бастамаларды да талқылаған. Бұл — Қазақстанның технологиялық бағытта жаңа кезеңге қадам басып жатқанын көрсетеді.
Әлемде AI технологиялары экономика мен еңбек нарығын түбегейлі өзгертіп жатқан кезде, Қазақстан да бұл процестен шет қалмауға тырысып отыр. Сарапшылардың пікірінше, алдағы бірнеше жылда цифрлық заңдар бизнеске де, қарапайым азаматтарға да тікелей әсер етеді.
Мәжіліс ашық жұмыс істеуге тырысып жатыр
Қошановтың сөзінше, заң жобалары енді тек кабинет ішінде ғана емес, қоғам өкілдері мен сарапшылардың қатысуымен талқыланып жатыр. Қоғамдық палата отырыстары тұрақты өтеді.
Бұл үрдіс халықтың заңдарға деген сенімін арттыруға бағытталған қадам ретінде бағалануда. Өйткені соңғы жылдары қоғамда “заңдар халықпен ақылдаспай қабылданады” деген сын жиі айтылып келген.
Парламенттік дипломатия да күшейіп келеді
Кездесу барысында халықаралық бағыттағы жұмыстар да сөз болды. Қазақстан депутаттары Түркі мемлекеттері Парламенттік Ассамблеясы, ТМД Парламентаралық ассамблеясы және өзге ұйымдармен байланыстарды күшейтіп жатыр.
Сарапшылар мұны Қазақстанның аймақтағы саяси ықпалын арттыруға бағытталған әрекет деп бағалайды.
Енді не болады?
Сессия соңына дейін Мәжіліс Үкіметтің былтырғы бюджетті қалай игергені туралы есебін тыңдайды. Сонымен бірге ғылымға бөлінген қаржының тиімді жұмсалуы да тексеріледі.
Бұл мәселе қоғам үшін аса маңызды. Себебі соңғы уақытта ғылымды қаржыландыру, білім сапасы және бюджет қаражатының ашықтығы жиі көтеріліп жүр.
Саяси реформалар қағаз жүзінде ғана қалмай, нақты нәтиже беруі үшін қабылданған заңдардың қалай орындалатыны шешуші фактор болмақ.
