Зейнетақы жинақтарына қатысты маңызды өзгеріс жарияланды. Қазақстанда міндетті зейнетақы жарналарының сақталуына берілетін мемлекеттік кепілдік толық көлемде сақталады, ал 2027 жылдан бастап тек өтемақы төлеу тетігі жаңартылады, деп хабарлайды DKNews.kz.
Бұл норма Қазақстан Республикасының Әлеуметтік кодексінде бекітілген және оған өзгеріс енгізілмейді.
Не өзгереді?
2027 жылдан бастап мемлекеттік кепілдіктің өзі емес, заңнамада қарастырылған өтемақы төлеу тетігі өзгереді.
Бұл өзгеріс жинақтаушы зейнетақы жүйесінің дамуына және азаматтардың өз зейнетақы жинақтарын басқару мүмкіндігінің кеңеюіне байланысты енгізіліп отыр.
Сонымен бірге міндетті зейнетақы жарналарының сақталуына қатысты мемлекеттік кепілдік бұрынғыдай толық көлемде күшінде қалады.
Неліктен жаңа тетік енгізілуде?
Жинақтаушы зейнетақы жүйесі алғаш іске қосылған кезде зейнетақы активтерін тек мемлекет басқарып, барлық инвестициялық шешімді өзі қабылдайтын.
Сол себепті инвестициялық табыстылық инфляция деңгейінен төмен болған жағдайда айырманы өтеу тетігі енгізілген болатын.
Қазір жағдай өзгерді.
Заңнама азаматтарға өздерінің зейнетақы жинақтарының 100 пайызына дейін инвестициялық портфельді басқарушы компаниялардың сенімгерлік басқаруына беру мүмкіндігін қарастырады.
Бұған дейін бұл мүмкіндік жинақтың 50 пайызымен ғана шектелген еді.
Азаматтардың таңдау мүмкіндігі кеңейді
Енді салымшылар:
- инвестициялық портфельді басқарушыны өздері таңдай алады;
- инвестициялық стратегияны дербес анықтай алады;
- өзіне қолайлы тәуекел деңгейін белгілей алады.
Бұл азаматтардың өз зейнетақы жинақтарын басқаруға тікелей қатысуына жол ашады.
Зейнетақы жинақтары қалай қорғалады?
Ұлттық банк зейнетақы активтерін басқаруды олардың сақталуын қамтамасыз ету және ұзақ мерзімді табыстылыққа қол жеткізу қағидаттары негізінде жалғастырады.
Ұлттық банктің 2024–2028 жылдарға арналған стратегиялық жоспарына сәйкес негізгі мақсаттардың бірі – ұзақ мерзімді кезеңде инфляциядан жоғары инвестициялық табыстылыққа қол жеткізу.
Сонымен қатар инвестициялық портфельді басқарушыларға қаржылық тұрақтылық, меншікті капиталдың жеткіліктілігі және кәсіби тәжірибе бойынша қатаң талаптар қойылады.
Егер заңнамада белгіленген жағдайларда ең төменгі кірістілік деңгейіне қол жеткізілмесе, басқарушы компания айырманы өз қаражаты есебінен өтеуге міндетті.
Бұл неге маңызды?
Жаңа өзгерістер мемлекеттік кепілдікті жоюды емес, жинақтаушы зейнетақы жүйесін жаңа жағдайларға бейімдеуді көздейді.
Азаматтардың инвестициялық таңдау мүмкіндігінің кеңеюімен қатар кәсіби басқарушылардың жауапкершілігі де артады. Ал міндетті зейнетақы жарналарының сақталуына қатысты мемлекеттік кепілдік Қазақстан заңнамасына сәйкес толық көлемде сақталады.
